6 %

2)isputat. /I, Cap. VII.

sensu domini. Si itaque aliquis rem aliquamaccipiat errore ex alia causa, quam ex qua tra-dens eam dedit,tunc dominium non translatum,adeoque nec mutuum est.

Occurrunt autem duo casus in legibus ,quibus accipiens & dans in causa errant,jp Unus est si utraque causa , tam illa , ex qua e-go puto te dare, quam ista, ex qua tu putas meaccipere, vel si tantum illa, ex qua tu dedisti,addominium transferendum inhabilis est. Et hoccasu dominium non transfertur - , neuter enimid voluit. Species esti» /. iS.§. i.ff. deR.G. Sitibi pecuniam dem eo animo, ut eam ceu depo-situm mihi serves; Tu vero, quod de mea in-tentione tibi non constet, quasi mutuum acci-pias. Vel si tibi pecuniam mutuo dem, tuVero ea opinione accipias, quasi eam tibi com-modaverim ostendi (vel ut Russardus st. I. legitostentandi) causa aut ad pompam, (vid3.§.6.l. 4. commod. & Bus. ad d.I. it. Cujae, io. Obf. 3 7.EFz.c. 33-) vel dicis gratia (quod, unde dicaturignorare se dicit Hilpanorum ductiffimus Ant.August. 2. Emend.2.i docet tamen Varro 5. deLingu.lat.) hoc est non ferio, sed perfunctorie& simulate, vel ad supplenda solennia juris, v.c.ut numeretur mancipationis gratia, vid. Hillig.ad Donell. His itaque casibus nec depositum. nec commodatum est, multo minus mutuum.Hinc, quamdiu pecunia exstat, dans eam vindi-care potest tanquam adhuc luam. Sed Ii pe-cunia non amplius exstet, dans eam condicerepotest, & quidem sine doli exceptione, ut ait d.I. x %.fin. H.e. accipiens istam condictior. :m nul-la exceptione tollere potest, quia, Icet reverafnutuum vel commodatum, quod rebatur, fuis-set, restituenda tamen pecunia eiset.

40 Alter casus est, si ista? cati se, circa quas tra-dens & accipiens errant, numero qiuJem sintdiversae, genere tamen conveniant, h. e. si utra-que ad dominium Transferendum efficax sit; v.g. si ego donandi animo do , tu mutuo accipi-endi fumis. Et haec est species pr. d.l. iK.deR.C. Decisio hujus casus in d.l. haec este vi-detur: scii, hoc casu donationem non este, quaesine acceptatione nulla est: neque etiam mutu-um esse, quia tradens mutuum dare noluit (mu-tuum autem non est nisi inter consentientes,l.fi&me& Titium 32.de R. C.) adeoque pecuni-am accipientis factam non esse, cum alia opinio-ne acceperit d.l. Unde si non existat, condiciquidem posse Jure Civili, repelli tamen condi-centem per exceptionem doli, quia donaturusanimum non habuit alienum, ut consumere li-ceret. conf. omnino l. 2$.ff. de donat. Atque hicplanistimus sensus d. 1 . 18 .pr. esse videtur. Itaquoque eam explicant Ant. Comius L. 1. Difp. 9.Anton- Fab .ad d.l. ig-Duarenus ad Tit. ß cert.pet.c. x. »■ 4 -f a g- 877- Russard. not.marg.ad d.l.i8. Treutl. pbl. 1. Difp. 7.0.tb.q.lit. A • Bachov.ibi. Pac. Cent. 3. qu. 67. Wissenb. ad tit. de A. R.

41 D.th.26. pug. 820. Neque alia sententia ulliin mentem unquam forte venisset, si non con-tradictio l. cum in corpus 36. ff. de A.R■ D. aliumsensum d.l. iK.de R.C. extorquendum esse sua-sisset, ut antinomia difficillima, prout Duaren.

42 c. I. judicat,evitetur. Ulpianus enim ind. 1 . 18-Juliano d. I. 36. quem ille expresse citat,conce-ptis verbis - in faciem contradicere videtur. ..Hinc Wissenb. d.l. laterem lavare ait eos, qui

conciliare d. 11 . nituntur, & m Dtatnbe de ATtittidDifp. i.th. 2 1. U feqq. conciliationes tentatas sibisumsit refutandas. Similiter Ant. Cont. i.Difp.9-pag.rn.70. Ant. Math. Difp■ 4. Fundam. jur.G\-fan. in d. I. 36. & Bachov. ad Treutl- d. I. apertum 4 $& irreconciliabilem JCtorum dissensum hic ad-struunt. Lud. Charondas 2. Verifim. 2. Vultej.^st§. 40. Inst. de R. D. & Strauch. Differt. 6. tb. 3 8.putant in st/. 18- non simpliciter negari, quodibi pecunia fiat accipientis, sed tantum quod exmutuo vel donatione siat. Quae conciliationon invenusta quidem est, textui tamen d.l. 18-minus congruere videtur, vid. Hillig. ad Donell,lib. 4. cap. 1 8- Quid ? quod, si juxta Legum In-dicem Jac. Labitti reliquias lib. 7. Difp. Ulpiani ,quatenus in Corpore Juris supersunt consula-mus, & ex connexione sensum Ulpiani indage-mus, videamus in l. 13.de donat. /.35. de A.R.D.

I. 34. deacq.pojf. (quas sibi cohxfiffe. in lib. 7. Difp.

Ulp. integro, non vane augurari licet, cum deeadem agant materia) quaeri, an errantes sibi velaliis acquirant, nec in toto st. lib. 7. de contracti-bus disputatum suisse, quantum ex fragmentisejus hariolari licet. Ingeniosa est Accursi ad 44I.1K.& post eumZasii ad d.l. Alciat. 5. Parerg.x;. Gilb. Reg. 2. E van. 20. Mare. Lyciam.Afembran. 5. Eclog. 1 d. Frnnzk. de contr. emt. ».80.Conciliatio, qua putant accipientem d.l. 36. ac-ceptare donatum, quasi in solutionem antiquicrediti datum sit, & tunc rationem differentiad. 11 . Pacius EvaVT. Cent. 3. quast. 67. ponit infavore dissolvendae obligationis, vid. /. Arrianus47. de O. & A. Sed non desunt, quae hic regeripossunt: vid. Wissenb. st. Diatr. Disput. i.th.2s..Nec Duareni conciliatio adeo inepta est, utWis- 4Jsenbach. eam vocat, sc. st. /. 1 8- de eo agi, qui ac-ceptat quidem pecuniam, sed civilibus acci sinisaperte renititur donationi, & de ea protestatur,quod quam non sitinsolitum,pulchrum est lege-re ap. Duaren, E contra /. 3 f>. de errantibustantum agi; & hic etiam diversimode in st. U.casus diversos decidi: Cum dissensus sine erro-re, non vero error sine dissensu esse poffit. At-tamen istas diversas species ex st. U. probare nonadeo facile videtur, vid. Wissenb. d.l. ex ipsistextibus hanc conciliationem declinnnreih. Non 4<Sinsubtilis (ut loquitur /.11. §. denique ff. de legat.

1.) sed valde speciosa est Conani l. 3. Comm. c. 7.n. 4. Hillig. ad Donell. lib. 4. c. 18. conciliatio,quam solam, fi qua est, dissidium componendirationem esse ait Vinnius ad§.40. Inst. deR.D.Scilicet quod Ulpian. d.l. 18- non neget pecu-niam fieri accipientis ; sed postquam retulissetJulianum negare isto casu esse donationem, &ipse negaffet, esse mutuum, quod deinceps perista,quae subjicit, hoc sibi velit: sc. se negandoquod sit mutuum, concedere noluisse, quasi es-set donatio, & quasi sic pecunia magis fieret acci-pientis, quam si mutuum esset. (In donationeautem pecunia magis sit accipientis h. e. irre-vocabiliter.) Sed hsc conciliatio ad minimumdifficilis & coactio est. Facilior & d.l. 18- con-venientior videtur Wesenbecii conciliatio dereb. cred. n. 12. Ulpianum ex subtilitate Juris 47Civilis disputare. (Hic enim genius est Dj/pu-tationum, quales fuerunt illa; Ulpiani, Ex qua-rum lib. 7. d.l. iz. desumta est.) Scilicet JureCivili pccunigm errore acceptam condictione

repeti*