Disputat. XI. Cap. II. ,
as 11 • |
Brunnemann. in Conrn. ad d. L. quod pariter ad Jus Lnb. Lib. 3. 72 /. 7. Art.Ss l0 ‘ ^ t f0$.in Statutis nostris provisum d. L. 3. c. 12. §.ult. co petitionis interesse vero, aliena« 1 ^se*'12 Sed quid si in fuga constituti se ad operas obii- poenam Jus Stat. Rig. c.l. dumconsti* 1 ’ 1 ^’^ dgatos, vel gleba» adscriptos esse negent ? Tunc famulitium deserturi,, tantum Dorni« 1 ^ \ 0 d> ,licitum est Dominis, non tantum per instrumen- solvere obligentur, quantum mer ce *ta, sed etiam per testes dominium suum proba- ipsis promiserant Domini d. §. ?•re L. Cum super to.C.deR. V. ad quod testimo- seq. §. adjiciens, quod sub poena arbitr® ^niumduo vicini sufficiunt juxta Statut. Rigens, lervi ante finitum locationis temp uSt$cit.loc. Qui numerus binarius testium etiam recipi debeant. Occurendumenim cr fe&ofJure Rom. regulariter ad probandum sufficit vitati famulorum, qui sepius sine ca ° JajifL, 12./. de Tefi. vid. Guiliel. Dunozet. Decis. 27. norum pertaesi, ministerium'temere
Angi. Celsus Decis 138- «.3. Decis. 352. n .4Et haec de hominibus propriis.
14 Quod servos nostros concernit,quorum ope-ra hodie utimur, illi liberi homines sunt, A ineo a servis prteced. num. descriptis disserunt, se,merito üiTcntMcv.P.q.Dec.^ 8 5-^ er
_ - • r -i_1-1_..1 . -_!_• J_ AAptf
ambiunt. Imo quoque occurritur ^aliorum Dominorum,qui saepius l a J l ^h-iasionibus alienos servos ad sua mi nI ^iti»eant,quod juri divino A humano con**se,merito aifentMcv.P.q.Dec.'} 8
qui nominetenus quidem liberi, revera tamen vero,ne hac ratione nimis dura reddes $<>fervi sint. vid. Da Praesid. Vol. ii.Disp. 19.C.2. ditio servorum, ipsis Jus Stat. , si vel*5 ».57. Ex contractu enimLocati Conducti no- niuminituriliint v. L.3. c- 1. §. 4. & ß( ef\bis ad operas praestandas tantum obligantur, ob §.3. vel alia legalia impedimentaquam causam Jura servorum nostrorum subTit. sint d. §.3. discedendi & pro rata mei’ ce ^ tiLoc.Conduä. exponunt Statuta nostra. Et licet tendi per d. §. 4. c. 1. facultatem co« ce ^ c uj'per longum tempus operas serviles praestite- quo tamen differre videtur a Jure-Ci^.^' 11rint,ex contractuic., tamen statum non mutant, r 1 ' r ' ’ n r ne
1 f> per L. 6. C. de Ing. Afanumiff. Famulatus enimliberi hominis servum non facit Dn. Brunnem.in Comment, ad L. 4. C. d.t. Cessante igitur con-tractu, cessant quoque operae debitae, & servi
ab obligatione Dominorum liberantur. ^ t ,
17 Praestant vero servi operas pro mercede ipsis poffinr,videbimus. Eam non totanv e sjcij 1 ' 1iSpromisih ex contractu. De cujus quantitate, ipsis concedendam esse putamur. .7*
iii s
famulus vel famula, justa causa imp cu ^ p oI f,impedita, integram mercedem pe* e , ls\L. Cum bares 4. H. Stichus $.ff. de Stat.
§. 1 in fin.ff. ad L. Rhod.de jaä. Quod vmulus ante finitum locationis temp 0 *^* 0quantam mercedis partem haeredes ej u
}
enim mercedis nomine datur famuli** 0
cumnihil in Statutis nostris expressum, nec Jur. ^
Civ. eadem determinata, Conventioni Domini muneratio qusdam est laboris, ut hi«^' £ ^& fervi hoc casu standum; & sic quod alias in ante tempus labore, nonnisi pro rata oj ^conductionibus, idem hic quoque, attenden- praestitarum merces solvi debeat arg jsV/Jdum, scii, ut primo loco omnium Lex Locatio- ducto 15. §. item tum quidam 6.ff. loc. jfi c3nis observetur, der Asieths-Contraft, inter Do- -c . - a j. d. «•*/•'«■ nnod
minum Locatorem & Servum Conductoreminita, per L. Si merces 2;. §. Conduäor. 3. ff. Loc.
Cond. Mynsing. Resp. 38- n. 10. Dec.4.. Con-tractus enim semper instar legis observandusper L.i.ff. dePact. & ex voluntate contrahen-tium Legem accipit Mev. P. 2. Decis. 55. n. 1. ^
20 Hoc vero cessante, videndum, quamam certitu- sterium ad operas nauticas prassti*^^lo^-do pretii moribus determinata, arg. L. Exceptio ex contextu patet, de quo inferius
18. C. Loc. Cond. praesumitur enim unusquis- ^-- c .—i„can
que ad illud pretium se obligasse, quod morisest in illo loco. arg. L. 6. ff. de Evici. L.i. ff. de2t deUsur . Mev. P- 2. Decis 9. n. 2. Solent enimin plerisque locis certae Ordinationes extarecitra familiam conductitiam observandae , quaevocantur Geßnd-Ordnungen, quibus, qui in ea-dem provincia vivunt, se omnino conformare
ce » 5
sertorem 3. §. 12. ff.de Re milit. Qu° d ^ ^ (converso procedit, si ipsemet Domi« 0tur,ut itidem non nisi pro rata ad obi*salarium exigi postit, vid- Carpz. P • 3 '.^*Contrarium quidem dispositum vl ^ >f.nostris Statutis £.4. c. 2. §. xo. ^ es *jciale quid ibi contineri circa illos, *1
— ~- -» ^ -- a n»r
Quemadmodum igitur famulus a«^, f;conventionis tempus discedere a@( [ e f* 1quoque nec Domino permissum, afl £lJ fli c ^,terminum famuli servitia respuere ,relativorum eadem sit natura & .fyP’,,lexand. Consivi, n. 2. Maur 5t -
iiilntegr. c.216. n. 1. Nicol. Boer. V 1 ‘ P 1 *
* 9 '
Modest. Pistor. L. 2. Confil. 42. «-
tenentur. Quod si haec quoque deficiat, ulti- ceffit enim contractus bilateralis,mum refugium datur ad officium Judicis, qui directam producit obligationem, psalarium ex sequo & bono definiat. Bonacossa in ne detur ansa contra conventionisTr. deFamil. qu. 79. candi. Quod tamen sub certa co« ^
22 Obligantur porro servi ex modo conventio- cipiendum : Nisi justa expulsio« lS Je c .%'
nis ad tempus in pactis determinatum, servitia ceri postit perd. $. 3. Statur. exf ■A.f
prffsture, nec e famulitio decedere, sicut id ex- dimisiionis, an justa & sufficiens ä frCs.A 1
~ ” dum famulum fuerit, accura te
presse requirit Jus Statut- Rig. L. z. c. 12. §.
23 Si vero conventionibus stare nolint & disce- dum. Ea quippe si non sufficere* ’^^e*^,dant, vi Juris Civil, salarium petere nequeunt, servo ad integram mercedem, q u ° cl iell e* e ximo solutum ab eis repeti potest per L. Excon - pore eum expulisset, exsolvenda* 0 ^ tO ^duäo 15. §. 6. ff- L 0(! ‘ Cond. Et cogendi sunt, per d. §, 3. Quod Juri Civili P er< ^ t)si illorum copia haberi postit, ut tempus illud, niens, cum per servum non stete*"per quod abfuerint, serviendo suppleant perL . nus promisso satisfaceret L■ QU 1 ^psl* e (j$
~ Loc.Cond. nec eodem locationisite § j
lio accepejrit mercedem L . Sedndi eS f
24 Servus 14, §. 1. ff. de Stat. Lib. Adinteresse quo-que Domino prastandum obligantur y. Mev.