155
V 8 Q^V E AD CHRISTVM NATVM.
coelum quandoque consulerent, hortari uidebatur. Sed euentusdocuit, pontifices ne quidem intercalandi legibus aNuma praescri-ptis morem gesfisse, sed multoties in eas per libidinem peccasse,& tempora, haud absque indignatione populi,miserandum in mo-dum perturbasse, censor in vs c. XX. Post Numae igitur ex-cessum, romani astronomiam per multa secula ignorarunt & ne-glexerunt, adeo ut horologii solaris notitia,demum, ante XII annos,quam cum Pyrrho bellatum est, ad ipsos perferretur. De qua resic loquitur plinivs VII. 60. Tertius gentium consensus fuit vihorarum ohseruatione, iam hac ratione accedens. Quando, Ef a quoin graecia reperta, diximus in secundo uolumine■ Serius etiam hocRomae contigit. Duodecim tabulis ortus tantum occasus nomi-natur. Fuji aliquot annos adietlus efl Ef meridies, accenso consu-lum id pronuntiante, cum curio inter roflra Ef graecostafin pro-spexisset talem solem. N columna aenea ad carcerem inclinato fide-re,supremam pronuntiavit. Sed hoc serenis tantum diebus, usquead primum panicum bellum. Princeps romanis solarium horologi-um slatuisje ante XII annos, quam cum Pyrrho bellatum efl, ad ae-dem Quirini, L Papirius Cursor, cum eandem dedicaret, a patresua votam, a Fabio Vestali proditur. Sed neque sabli horologii ra-tionem uel artificis significat, nec unde translatum est, aut apudquem scriptum id invenerit. M.Varro primum statutum in publi-co secundum roflra in columna tradit, bello punico primo, a M.Valerio Messala Cos Catina capta in Sicilia. Deportatum indepost XXX annos, quam de Papiriano horologio traditur, anno ur-bis ^77. Nec congruebant ad horas eius lineae, paruerunt tamen eiannis XI, donec Q__Martius Philippus, qui cum L. Paulo fuit cen-sor , diligentius ordinatum iuxta posuit. Idque munus inter censo-ria opera gratissime est acceptum■ Et tamnum tamen nubilo incer-tae fuere horae, usque ad proximum lustrum. Tunc Scipio Nasi-ca primus aqua diuifit horas aeque no&ium ac dierum. Idque ho-rologiumsub te&o dicauit, anno urbis DXCV. Tamdiu populo ro-mano indiscreta lux suit. Repetit haec censori nvsc. XX 11 1.
XXlII. Primus romanorum, ob singularem astronomiae
V 2 peri-