SINENSIVM ETC.
247
V. Vt de studiis Sinenstum hod : e Europaeis melius conster, so-lertia Mjllionariorum e Societate Iefu effecit. P. Gavbilivs, Iesui-ta Gallus, historiam astronomiae Sinenfis data opera concinnauit,quam Sov-ietvs obseruationibus Si narum astronomicis (*)Tom.lI.p. 1. inseruit, u. ASl. Erud. L. 1732. p. 371. seq. Primum hicrecenset difficultates, quas Gaubilium superare oportuit, antequamhistoriam illam condere posset- Non solum’enim linguae Sinentis& Tartaricae gnarus, et astronomiae Europaeae, tam ueteris,quamrecentioris , peritus > & in calculo astronomico probe uersetusessedebet, qui libros Sinarum astronomicos intelligere voluerit. Ve-rum ipsi etiam libri Sinarum astronomici difficulter reperiri potue-runt. Libri antiqui sine ordine digesti, historicis, moralibus, phy-sicis , astrologi cis obseruationibus, interspersis subinde citationibus& repetitionibus, abundant: ac ftepe difficile est, antiqua a nouis,obseruationes a calculis , interpretationes commentatorum recen-tium, a textu autorum ueterum distinguere; ita ut mislionarii non-nulli , pro obseruationibus Imperatorum Yao & Chun, habuerintmeditationes auctorum, qui ultra ter mille annos post hos principesuixerunt. Haec obstacula ubi superare didiceris, plurimi libriSinentes & Tartarici legendi, hieroglyphica ibi obuia reuelanda,dilputationes inutiles & taediosae innumerae, & sexcentae chimae-rae astrologicae deuorandae, antequam inuenias, quod ad ueramastronomiam pertineat. Lectio ab antiquiffimis temporibus inci-pienda,& per singula secula continuanda: methodi cuiuslibet astro-nomi diuersae examinandae ; ex libris classicis, historia & tractati-bus astronomicis epochae colligendae; obseruationes ab imperii ini-tio ad praesens usque tempus coaceruandae , & a suppositionibus &calculis secernendae, annorum formae diuersie, quae diuersis tempo-ribus obtinuere, distinguendae, diuisiones constellationum diuersotempore uariae addiseendae, una cum nomi nibus mutatis ad constel-lationes nostras reducendae : forma calendarii, sub qualibet dynastiamutata, determinanda: cycli denique diuersi constituendi. .
Vl.Secun-
(*) Ubferuations matbematiques, oflionotniques,geot>rapbiqaes, chr onohsim.esphyfiqufs, tirtes des Anciens hvres Ciinois, OH futes nouwllement aax Indes >d Ia Cbine & aiüeurs pur les Peres de Ia Comp. de lefus , publiees par ETIENNE SOVC 1 ET. Paris X732. TomiIII.4. uiai.