SINENSIVM ETC.
253
repererit descriptionem asterifmorum, diu antequam Iesuitae inChinam aduenerunt, factam, in qua locus astronomicus stellarumquarundam indicatur, quae hodie non nist per telescopia conspi-ciuntur. Haec si uera sunt; aut oportuit Sinenses telescopii usumante Europaeos cognitum habuisse, aut dicendum foret, coelo se-reniore usos fuisse in Sina siderum minorum obseruatores, ut ea,quae nudis alibi oculis non cernuntur, ibi in conspectum ueni-rent. Dicuntur enim in quibusdam orientis regioniibns clarius stel-lae lucere, propter aeris siccitatem & puritatem, uid. chardinVoyage de pense. 1 . 111 . p. 163. & relatio 24. Missionar. Malabar.p. 24. 1031. 1C547, Supra §. 7. ex Gaubilio didicimus, quodChi-nenses anno p>ost. Chr. N. 164. catalogum fixarum plusquam2500 condideri nt, & tubum in contemplatione stellarum adhibuisise dicantur. Sed haec examinanda relinquo Europaeis astronomis,qui inter Sinas agunt, quibus documenta & subsidia ad hanc dis-quisitionem necessaria in promtu sunt.
X. Ex Schallio, Verbiestio & Comite, qualis astronomiaeSinensis status, feculo XVI labente, cum Missionarii Sinam in-gressi essent, fuerit, paucis exponam. Postremam ephemeridumSinicarum emendationem (*) Cbeou- King y circa annum 1280tentauic, prouti a Gaubilio supra obseruatum fuit, schallivscap. 2. p. 8- addit, quod motum lunae & eius latitudinem auxe-rit, < 3 t »Iterationem constellationum iuxta aequatorem cognove-rit. Sed eccentricitatem orbium, & motum augis solis, quam inpuncto solstitii aestiui immobilem putabat, praeterierat, in calcu-lo quoque eclipsium solarium segnior uisus. Inde euenerat, utcreseentibus paullatim uitiis, classis mathematica in praedicendaeclipsi solis a uero termino, sub initium seculi XVII aberraret.Quod cum aegre serret imperator, & praesides tribunalis rituum,eui dasiis mathematica sehest, respondissent, caussam erroris inpraeceptis methodi ueteris latere,unusque exiliis praesidibus Do-li 3 ctor
(*) ante illud tempus, inde a condita apud Sinas astronomia, septuagies li-mam ik correctionem ephemeridibus adhibitam fuisse, Sinae Miffionunisasieuerarunt. scHalli tr. c. cap. 2 p. 8-