Caput IL _ 3J9
striäconcinnarent , uc siderum quidem singulorum cursos ju -instnmenmxta exemplar Natunc insticutos luculencer excrinfecus con-M«w»M«.ccmplencur mulci, statuarum motus mirentur , vocibus sonis- **que prodigiosis, quos reddunt .mirifice afficiantur { qua; verointerior machina: constitutio , qua: rotarum dispositio, qua:motricis virtutis ratio, omnem eorum sugit intellectum ; solusartifex omnium conscius, singulorum de causis & rationibusmachina: discursos tacitus audit , & nonnullorum quidenL»pueriles conjecturas ridet, aliorum nimium a vero hallucinan-eium ratiocinium reprobat, probat vero aliorum a vero qui-dem , tametsi non tantum, abludentium conceptus; nemine,»interim, qui genuinas machina: rationes attingat, existente. I-dem in hujus mundana: machina constitutione fieri putes; cu-jus magnitudo, corporumque multitudo, & varietas motuumtanta est, ut luculenter appareat, divinum prorsus, incompre-hensibile , atque impenetrabile opus efle, quod humani intel-lectus infirmitatem tantis disputationum tricis perplexam-» yOptraiOi-tanta opinionum varietate consulam involvit. Cum enim per-secta Dei sint opera , incongruum est , mundum primo mobilisphararum raptore , quod in rerum natura non est , velle con-*j*«^*eludere ; aut divina: potentia: opera sub numerum & menso-ram pondusque redigere. Quemadmodum enim Deus ter-^'^^benedictus absolutum maximum est, quo majus omni huma- ximum ,a,ni ingenii conatu fingi non potest ; ita mundum hunc sensi- ficutm«*-bilem, maximum quoddam contractum este scias, magnitudi- ^rus prorsus incomprehensa:, nec numero definita:. Theodtdatrtts. tr «UumtJf.Ergo mundum hunc infinitum tu dicis,Colmiel ? Cojmiel. Mini-me ; hoc enim pacto redderetur aqualis absoluto maximo;quod impossibile est. Tkcodidaffus. Explica itaque mihi, quidsit illud maximum absolutum ,& quid maximum contractum.
Cojm. Vereor, ne intellectu in tanta mysterii sublimitate deficias:quare omnes ingenii tui nervos intende, ut,quantum mentis tuaeinfirmitas permittit,comprehendas.
II. Maximum absolute sumptum nihil aliud est, quam id,quod omnia actu absolute est, quae cslc possunt, Deus Optimus^,
Bbb 2 Maximus