Buch 
P. Gasparis Schotti ... Cursus mathematicus, sive absoluta omnium mathematicarum disciplinarum Encyclopaedia, in libros XXVIII digesta ... : ; accesserunt in fine theoreses mechanicae novae
Seite
267
JPEG-Download
 

W« motüs*nnui pe.Tl °dui f

Anni fiu.

t,s magni.

**d».

'Annm ß.

I

Hheorica,

267

jr. m.

V enodas motus annui Solis ab Occiden-te m Orientem.

S Patium temporis quo Sol absolvit motu suoproprioab Occidente in Orientem unam inte-gram revolutionem sub Ecliptica , redeundo adidem punctum coeli a quo antea disccflcrat, voca-tur annus solaris Astronomicus. Initium ac finishujus anni solet Ifatui punctum aliquod Ecliptica:xquinoctiale,aut solstitiale,in quolcilicct aequino-ctium aut solstitium contingit: unde annus solarisAstronomicus appellatur etiam aequinoctialis, &solstitialis seu tropicus, sive vertens-,item tempora-lis, & naturalis.

Anni praedicti magnitudo varia variis tempori-bus deprehensa suit ab Astronomis. Caltpput, Ar -cbimedes,(jantmfi , Sofigenes cum luito Cajare, & aliivetustiores tribuunt ipsi Dies 3654: Htpparchut &lUolemam D.365.H.5 M.yy'. iz": Alpbonst*t,Pur-baehttu, & alii multi D^siy. H.5. M.45/, iz", ;8",49'v,46v,Zi5vi,vcl brevitatis causa , D.z6s. H.y.M.49,16" tere : Tycho I). 36s.H z. M.48',qy":'Rtcctolm D.y^f.H.j.M.qS'jqo ': alii aliter senti-unt, Copermuu Veterum omnium observationesconsiderans,& cum suis conserens,ait omnes prio-res Mathematicos vera dicere de nnni tropici varie-tate, cumque esse inxqualem modo majorem,mo-do minorem, modo mediocrem ; & omnes diffe-rentias certo annorum inclusit orbe, quam Perio-dum antecessionis xquinoctiorum appellat, camq;spatio annorum atgyptiorum 1717 confici existi-mat. Hincdeducitxquinoctiorum anticipationem(utipse loquitur juxtasystcmaTcrrxmobilis) estenunc tardiorem, nunc incitatiorem.Jjtcctolus ta-men cum aliis gravissimis Auctoribus suspectamhabet hanc inaequalitatem, & merito,propter cau-sas quas enumerat lib.z. Almag. cap. z8. agens depraecessione xquinoctiorum.

Si initium ac linis motus solaris praedicti suma-tur ab aliqua stella fixa, spatium temporis quo Solrevertitur ad eandem stellam, appellatur Annus side-reus. Vetustissimi Astronomi non distinguebantinter annum solarem tropicum seu xquinoctia-Icm, & annum sidereum, quia non sciebant stellasfixas mutare sedes versus partes cceli orientales; un-de putabant solem scmpercodcm puncto temporis,post annum elapsum reverti ad easdem stellas (neq;enim anni in,«qualitatem agnoscebant) a quibusante annum digressus fuerat, Hipparchus vero,Ptolemaeus, & reliqui omnes, postquam notaruntsolem non reverti ad eandem stellam fixam eodemtempore quo revertitur ad idem punctum solstitia-le , vel xquinoctiale, sed aliquanto tardius, ob mo-tum tardissimum Fixarum versus partes orientalescceli; distinguunt jam Annum sidereum ab aequi-noctiali, aut solstitiali, faciuntq;paulo majorem,Varii varium deprehenderunt.Omissis aliorum sen-tentiis, lycho eum facit D.365.H,6. M.p, 26",43 1 ",SOiv. Copermcm D. 3 6 y. H. 6. M. 940". Rtcctolus^ ;6y. Hd. M.8',57', 25"'.Constat igitur Annussidereus ex anno solari ,di prxtercailla temporis ap-pendice, qux requiritur ut Sol transgressus xqui-»°ctii aut solstitii punctum assequatur eandem stel-lam rixam quae uno anno solari progressa est ab eo -

dem puncto Orientem versus, Sed de anno sidereoiterum infra suo loco.

Ut constet quantum Zodiaci arcum Sol motuproprio percurrat singulis annis civilibus, mensi- mei a m m .bus,diebus, horis & minutis,reducunt Astronomi num,diur-ad extremas ejusdem speciei minutias tum annum »*»,

tropicum,tum Zodiacum,tum denique annum ci-vilem communem dierum 365, si annuum jpqui- -rant motum; vel diem,si diurnum &c: utendo Re-gula proportionum. Repertum motum appellantmedium motum Solis annuum, menstruum, diur-num &c: cu mque ordinant in tabulas. Tycho motuimedio diurno datin Zodiaco yy/,8",19 ,491^1«,

4OV1, cum 4. ;-',8",i9". znv,46v,20 v'.

jf. IV.

tAnomalta apparens motus filaris t L

proprii

Q llamvis Astronomi cum Philosophis suppo- Anomali*nant,motum Solis(ut&aliorumplanetarum) apparentiproprium in coelo esse revera x qualem & unitor- rnot ' ti H*-.mem, Solemque xqualibus temporibus absumere r,s 'de Zodiaco & Ecliptica aquales arcus; idemquesupponatur in tabulis Astronomicis,motus medioscontinentibus; ille tamen motus, qui vere & reipsanobis cx Terra illum observantibus apparet, quiq;propterea dicitur Verus simul & Apparens , in-xqualis est & dissormis, cum temporibusxquali- .busSolinxqualcs arcus Eclipticas conficiat, ut exaltitudinibus meridianis, & declinationibus obser-vatis ante Hipparchum, fk inde ab omnibus Astro-nomis, manifestum est,nec ulla ratione negari po-test, aut in observatorum culpam conjicsenififortcab imperitissimis,&refractariis: tot enim observa-tiones,diversis temporibus a diversis facta: extant,ut nulla pxnc anni dies fit, cui sua non respondeat.

Ex quibus omnibus simul collaris apparet manife-ste, Solem in uno semicirculo Eclipticx velocio-rem esse»in altero autem tardiorem,ita uteiim velo-cissimus est,uno dio conficiat minuta t>j,&amplius;cum vero tardissimus, vix 57.

Sed evidentissime apparet hat c inxqualitas in in- Solfotqttadtervallis temporum quibus percurrit diversos semi - H motu per -culos,diversos quadrantes Eclipticx. Nam ex ct *rritfign*observatione xqumoctiorum deprehensum est, Zo ^* cimSolem in semicirculo Borcali, seu ab initio Ypergp ad initium ^, versari diebus 18 6, aut 187; at insemicirculo Australi, ab initio per VP.adini-

tiutn T, diebus dnntaxat 178,aut 179. Unde & inKalcndariisa 21 Martii usque ad 24 Septembrisnumerantur -dies 1875 a 24vetoScptemb.usque ad21 Martii tantum dies 178.

Prxtcrcaab Hipparchousquead Albategnum &ultra,Sol morabatur inprimoquadranteEdipticx,ab Yad 25 , pluribus diebus aut horis, quam in se-cundo quadrante; & in fecundo pluribus quam inquarto, & in quartopluribus quam in tertio; ita utin semicirculo Ascendente, nimirum a yp per Y in§v pluribus diebus moraretur, quäm in semicirculoDcfccndcnie.nim.a gpperdi in'Vjf». Atexobser-vationibus ab Anno Christi circiter 1400huc usq;,evidens est Solem plus morari in Eclipticx secun-do quadrante quam in primo,& plus iu primo quamin tertio,& plus in tertio quam in quarto;ita ut plusmoretur jam in semicirculo Descendente, quam in

Ascenden-