Custiliavetus.
C aß ili anova.
Xflrema-
dura.
Corona
tres.
Montes,
JCluvij,
234
Liber Xll. Geographia.
Valentia; Portus Alic 3 nte; reliqux urbes Orihvcl-la, Elche ( olim Illice , unde Sinus lllicitanus nomenaccepit.) Prope Valentiam urbem exonerat se inMare fluviolus olim dictus Sucro, unde Sucronien-sis Sinus nomen habet.
Hatlcnm circuivtmus totam Hispaniam , & adCatalomam, unde digressi fueramus , reverfi fumus ;nunc magus interiora Hispania invisenda, nempe utra -que Cafliha, cum Ejlremadura.
XXII. Castilia sive Castella vetus habet ad Or-tum Aragoniam & Navarram; ad SeptentrionemLiseajam, Asturiam, & Legionem; ad OccasumPortugaliiam, ad Meridiem Castiliam novam,a quadividitur montibus, qui in finibus Navarrse incipi-entes, perpetua lene ad Mare usque cxcurrut Ocea-num. Metropolis est Burgos, urbs antiquissima,habens (ub se 150 minora oppida. Eam circumdantValifoletum ( Pallado/id) Zamora,Salmantica(Sa-lamanca)Mcdinadclcampo, Avila, Scgovia,Sc-guenza, Oxma,6cantiquissima Numantia.
X X 111 . Castilia live Castella nova habet ad Se-ptentrionem Castellam Veterem; ad Ortum Ara-goniam,&Valcntiam;ad Meridiem Murciam,Gra-nadam, & Andaluciam; ad OccasumEstremadu-ram, & Portugaliiam. Metropolis est Toletum adTagum fluvium,reliqua: urbes celebriores sunt Ma-dritum Regum sedes, Aleala de Hcnarcs fivcCom-p lutu ni, Cucnza, (biudadReal, Alcantara, Placen-tia, Talavera, & alia; multa:. QuintaMadrito leu-ca versus Occidentem est magnificentissimum il-lud Monasterium S. Laurcntij m Efcuriali, opusPhilippi II. Regis, cui nunc vix in Orbe quid pareste dicitur, vix fecundum.
XXIV. Estrcmadura habet a Septentrione &Ortu Castellam novam; a Meridie Andaluciam; abOccasu Portugaliiam. Urbes in ea sunt Badajos,Mcrida, & ali*.
XXV. Omnes hx Provinci* successu temporisreductae fuerunt ad tria Dominia sivcCoronas,Ca-itilix, Aiagoeix, & Portugallix. Caftilix Coronasuhle comprehendebat utramque Castiliam, Na-varram, Cantabriam, Asturiam, Legionem, Galli-tiam, Extremadtiram, Andaltiziam. PortugallixCorona continebat sub se ipsam Portugaliiam, ScAlgarbiam. Aragomx Corona complectebaturipsam Aragoniam, Cataloniam, & Valentiam.
XXVI. Tres hx Coronx diu sub uno capiteluere, carumque titulo multx exterx regiones acprovinciae, nempe titulo regni Castella.' Mediola-num, Belgium, Burgundix Comitatus, Infulx Ca-narix, America, N Infulx Philippinx: titulo regniAragonix Neapolis, Sicilia, & Sardinia: titulo re-gni Portugallix Guinea, & jLthiopia,India Orien-talis, Brasilia, & Infulx Molucx. Anno 1641 Por-iugallia cum attinentibus regionibus distractafuitab hoc capite, iterum brevi unienda.
X X V 11. Montes Hifpanix praecipui sunt Py-rxnei, Hispanos a Gallis dividentes, quiproloco-rum ratione varia sortiuntur nomina. Sunt etiamalij quamphumu montes, quorum alij ab Orienteinchoati excurrunt in Oceanum Oceidentalcmjaiijtotum Septentrionale latus Hifpanix coronant.
XX Vl 11, Humina nobiliora Hifpanix sunt,I, lberus (Ebro)c\u\ in Asturibus, in loco qui di-citur Euentibrc, idcstctons Ibcri, ortus fluit per A-ragoniam,alluens pixter alia locaCxfar-Augustam;indeque pcrC ataloniam means allambit Tortofam;ac tandem in Mediterraneum Mare ipsius cogno-
minis duobusostijsingreditur. II. Durius (Dut-ro) qui non procul a Numantia Castellx veteris ci-vitate ortus, separat ipsam a Legione; & prxtcrilu-ens Mirandam, Vallisoletum, Zamoram, Lomc-gum, & alia oppida, juxta Portum Lusitani* Civi-tatem, rapidissimo cursu miscetur Occano Occi-dentali. III. Tagus ( Tajo) olim auriferis areniscopiosus; qui non procul a Cucnca Castellx novxCivitate ortus, petit Toletum, ponteque accepto
Talavcram,Alcantaram,aliasqueurbesalluens,m9-
diamfere secat Portugaliiam,& Lisbonam prxter-fluens in Occiduum fc Oceanum exonerat. 1 V.
Anas, qui circa orientales Castellx novx partes ex-ortus, post longum cursum terrx se penetralibuscondit, moxque post aliquot leucas erumpens tan-dem in Oceanum devolviturad Sinum Gaditanum.
V. Bxtis, qui Cordubam prxterlapfns,& Scviliam,tradit fcAuurali Oceano extra Fretum Gaditanum.
Omitto multa alia flumina minoris nominis.
XXIX. Infulx Hifpanix adjacentessunt, 111 0 - infula-c$ano Bajona , & Bariinga; ante Fretum, Gades,
nunc Cadiz. ; m Mediterraneo Baleares (nunc Ma-jorica,& Minorica,Vel Pytuilx,quarimuinanuncdicitur Yvica, altera Formentara. Baleares cumadjunctis constituebant olim peculiare regnum.
XXX. Academix illustriores sunt Conimbri- Academia
ca, Salamancn, & Complutum; quas sequuntur P a- ,
lentia, Valladolid,Scvilla,Ossuna, Granada, Va-lentia, Toledo, Siguenza, Saragoza, Huclca, Lcri-
da, Tarragona, ct Barcellona.
CAPUT IX.
Cj allice descriptio.
I./'"'"'Allia, sic dicta a Gallis incolis,Hi/pani* Galli*,
V-Xpost Pyrxneos montes adbxrcns, olim anteRomanam Rempublicam amplior quam nunc,claudebatur ab Oriente Rheno fluvio, A Ipium par-te, & Varo amne>( hic prope Nicxam,qux hodieNice dicitur Gallis, influit in Mare m cditerraneu;)a Meridie Mari Mediterraneo,& parte Pyryncorum Termtmmontium; ab Occidente reliqua paite eorundem * ntu l’ a 'montium, & Occano Gallico sive Aquitanico; aSeptentrione Occano Britannico. Nec his conten-ti linibus Galli, Alpes transgressi, Italia: sere dimi-dium occuparunt, Anconamulque,eique Gallixnomen imposuerunt. Romani igitur omne hocterrarum spatium quod Galli olim obtinebant, di- Divis 0 ^viserunt in Galliam Cisalpinam, & Transalpinam. tiqu*‘Cisalpinam vocarunt etiam Galliam lcalicam , &Citeriorem, ötcomplectebauinlliid spatium, quodGalli in Italia occupaverant. I ranlalpinam voca-runt & Ulteriorem, & continebat Galliam paulstante descriptam. •,
II . lidem Romani idem terrarum spatium aGallis tunc infdlum distribuerunt m Galliam To- ' ,0Agatam, Braccatam, & Comatam. d vano genus ha-bitu. Togatam vocabant totam Galliam Cisalpi-nam. Braccatam vocabant illam Transalpin* Pa-tern, quam postea Narbonensem Provinciam ap-pellarunt, de qua mox. Comatam denique voca-bant reliquam Galliam uni vcrlam. De 1 ogata ser-mo critin Italia, tic reliquis bic.
III . Braecata Gallia Interno Mari alluebatur ad galli*Meridiem; Varo flumine, Alpiumqucjugis ab ha- arasti*'lia dis cernebatur ad Ortum; Pyrxneis montibus at>
Hilpa-