384

Histiodi'o-

micc.

kco&tem- demonstret quovis tempore, & quovis loco: ha-lare invt- bita enim haciinca, habetur consequenter dccli-n ' re - natio acus magnetica: per praxes ante dictas. Glo-

bulum,& modum inveniendi ejus ope lineam me-ridianam, descripsi in Magia Natur. part.4.1ib.j.Syntagm.ult.Pragm. x.cx P.Jacobo Grandamico,qui primus luit hujus experimenti lane pulcherri-mi inventor.

PARS II.

De Histiodromica.

H istiodromica , ut initio dicebam esiilla artis seu scientia navigan -di pars, quamvis viam fett cursum do-cet ,hoc e it , qua navrn ex uno in altum defii-natum locum , magnetica pyxidis CMappasnautica ope,dirigit itinere maritimo brevissi-mo drcommodijfimo. Hujus duapracipuajitntpartes. Vna, dirigere continue navim,opepraditfa pyxidis & Mappa,per congruentemrhumbum ; sive id fiat ortkodromice per viasreff as, five loxodromice per obliquas seu tor-tuosas : ^Altera , conjeffare ex Chartanautica , ex mensura itineris maritimiconfeffi, ex locorum aut longitudine , autlatitudine,aut utrai%, tibinam locorumfit na-vis, ac proinde quo vento utendum, es quisrhumbus sequendus deinceps, ut ad optatumlocum quam brevissima es commodissima na-vigatione perveniatur, Hac duo utpraflen-tur , requiritur cognitio Canonum es Axio-matum quorundam loxodromicorum, descri-ptio es usus diariy nautici, determinatio spät fiquod certo tempore navis confecit, aut confe-ffura eff, alias similia. Difficillimaproindeest hac Nautica fiientiapars, & quam maxi-me Mathefios indigens fitbfidto > ideo tam ob-scure & intricat ede ea scripsere Authoresva-rfi. Nos omnibus breviores erimus,sed ea es eoproponemus ordine, qua lucem fortassis alio-rum scriptis afferre queant.

CAPUT I.

Liber XI11, Hydrographia.

Propositio I.

Situm locorum refßeflu loci dati indicatVerticalis d dato loco per illaduflus.

D Atus locus sit A, loca alia quorum situs re-spectu loci A inquiritur, iintL&G. Dicositum horum locorum,seuplagam in qua respectuprimi sunt posita , indicare Verticalem AG perdicta loca ab A ductum. Ratio eil, quia situm locialterius respectu loci dati indicat angulus positio-nisjhunc autem, cuna nihil aliud sit quam angulusquem cum Meridiano loci dati facit Verticalis perlocum alterum ductus, edicit dictus Verticalis;ergo &c.

Corollarium I.

E X hoc sequitur,(itum loci,aut plagam in qua jacetlocus i efpeilu ait eruis, indicari etiam ab anu Ho-rizonti, qui mter Meridianum & Verticalem pra-dtllum intercipitur, cujufmodi est tn casu posto ar-cus BG.

Corollarium II.

S Equitur pr at er e a , omnia loca qua in eodem Verti-cali sunt,eff e rejpeitu primi loci dati in eadem plaga,0' habere eundem fitum , quoniam Verticalis per illatransiens facit eundem angulum cum Meridiano pri-mi loci.

sinuoloc*-

ritreJpeUu

loci datiquid indi-\ ctt.

Vide Ico-nismi Vllsi

Fig.jjS,

Defitu locorum ad qm dirigendaefl navis ex loco dato.

Situs loco- T TT navis ex uno loco in alium dirigi atque de-rum ad rjut wi-duci exarte histiodromica queat,cognosccn-dirigend» dus est ante omnia situs loci illius & respectu locieß navis, j at j unde prosteiscendum, & respectu locoruminterjectorum. Pro qua re damus sequentesRegulas.

Propositio 11.

St duo loca ßnt in eodem Meridiano ; fe-cundus d primo , er ab omnibus inter-mediis, eff versus eandem plagamCardinalem SeptentrionisvelAufiri.

D Uo loca, A primus, & B secundus, sint in eo-dem Meridiano ABC. Dico, fecundum lo-cum B este in eadem plaga Septentrionis vel Austrisitum, tam respectu loci A, quam omnium inter-mediorum P,M,Q^,&aliorumquotcunque in eo-dem Meridiano jacentium. Quoniam enim situmseu plagam loci B respectu locorum A, P, M,Q&c:indicat Verticalis ab his locis ad B ductus, per Pro-pofit.i,hic autem est unus & idem,nempe Meridia-nus; constat propositum.

Propositio III.

Si duo loca ßnt in /Equatore; ßcundttsd primo 3 ab omnibus intermediis , est

versus eandem plagam CardinalemOrtus es Occasus.

I N prxcedenti Diagrammate sit Aquator B O,in eoque sint duo loca, B primus,& D secundus.Dico, secundum locum D litum esse in eadem

Histiodrt'mia rtguUvari*.

Vide Ico-nismi vili-kix.Zjk.