S&adrun.te m horo-S ri *phicum^lineare,

eius opehorologiadescribere.

V>deL;o.

nisnuXlIl,

Fl S* 39 l,&

Pars

Propositio I.

Quadrantem Horograpbicum delinea-re 3 & ejus ope omnis generis horolo-gia plana definbere.

I N tabula plana, aut charta rigida, fac Quadran-tem ABC,eumquedividein90gradus, modotradito lib.r: atque cx centro A per gradus singu-los duc lineas rectas, numeris adseriptis, ut videsin figura factum. Hujus Quadrantis ope omnisgeneris horologia plana sic delineabis

V. 409

intersecantibus fe in N,& ducta recta D E in Qua-drante , transfer in C D puncta horaria ex Qua-drante ut antea. 11 . Ex B in C Quadrantis nume-ra complementum altitudinis poli, v.g.Hcrbipoli40 gradus, & nota punctum F in quo radius A 40intersecat rectam D E. Distantiam AF transfer cxN horologii in A, & cx A per puncta C D duc re-ctas. III. Divisa NA bifariam ini, fac circulumintervallo IA; & acceptam distantiam N 9 trans-fer cx NinP&Q^ Recta PQdat locum styli M,ejus longitudinem M Q, axem Mundi seu stylumangularem A Q^

Tropicos , Qr horas dimidias inscribes ut atiteainHorizontali ditium fuit, (

Horizontale Afironomicum ,

Verticale Italicum $£ Babylonicum,

H Orizontalc Astronomicum sic describes.

I.ln plano horologii futuri duc rectas A B,

C D, intersecantes fe ad normam in N; quarumAB meridianam, CD zquinoctialem referat.

11 . In Quadrante duc rectam D E, parallelamrectx A B; & nota puncta intersectionis cum ra-diis A ls,Azo,A4s, A 60, A 75; adseriptis nume-ris horariis ut vides. Quo autem recta DE magisdistabit ab A B,co maius fiet horologium.

III. Intectam C D horologii, ex puncto inter-fectionis N transfer utrimq, verius C & D distan-tias linex D E Quadrantis, nempe distantiam Di&n,D 2 &io,D^ &9&c.

IV. In Quadrante cx B versus C numera altitu-dinem poli regionis tus, v.g.Hcrbipoli gradus 50,& nota punctum E in quo radius A 50 intersecatlineam D E; acccptamque circino distantiam A Ftransfer ex N horologii sursum in A, eritque Acentrum horologii.

V. Ex A per puncta in CD inventa duc rectas,& habebis lineas horarias. Perpendicularis per Aducta dat lineam horx 6. Ultra hanc per centrumA productx linex liorx5 & 7&c: dant reliquashoras,ut diximus fuprapar.z.cap.i. Propositu.

VI. Lineam N A horologii divide bifariam inI,8t intervallo IA describe circulum, distantiam-que N 3 transfer cx N in P&Q, & puncta hxcP& Qconjungc recta lineä PM Q7 eritque Mlocus styli pcvpcndiculariter erigendi, MQJon-gitudo ejus, A Qaxis Mundi seu stylus angularis.

Annotatio.

T Ropicos inscribes modis par. 2 , cap.t. explicatis.

Dimidias horas, fi in'D E Quadrantis notespuntla interseBionis cum radiis duftts ex A pergra-52-1,671,8z£.

Horizontale Italicum^3 Babylonicum.

H Orizontalc Italicum,& Babylonicum sic de-scribes. Descripto Astronomico, transferpuncta horaria cx linea xquinoctiali C D, in linc-amborx6, modo dicto supra par.z.cap.i.Propo-sit. 3 .& 4 .

Verticale Afironomicum .

V Erticalc Astronomicum sic. I. Ductis utan-teain plano horologii futuri rectis AB,CD,

V Erticalc Italicum & Babylonicum habebis, sidescripto Astronomico procedas modo di-cto supra par.z.Proposit.3.

eL"Meridianum } Polare 3 Declmantia.

M Eridianum & Polare, uti & Declinantia,quomodo cx Quadrante delineanda sint,constabit ex Propositione sequenti.

Propositio II.

Regulam Horographicam delineare , O-ejus ope omnis generis horologiaplana definbere.

F Ac regulam ligneam,aut xncam,aqualis latitu- Egulamdinis (aut etiam majoris,fcu minoris) cum pa-rallclogrammo quod in Quadrante prxcedcnti (er e>&eiusconstituunt rectx A B,D E;longitudinis vero du- ese horolo-gio majoris,prout in apposita figura apparet.Hanc gia deli-divide bifariam recta A B, & ab A utrimque trans- neare 'fer ex Quadrate distantias horarias, k: numeros ad- yjj cscribe ut vides,scrvictq; pro delineandis Horizon- uismi Xl Vtalibus,Verticalibus,Polaribus,&Meridianis.Sca- kig , *lam latitudinum & complementorum, pro centro **horologiorum horizontalium & verticalium in-veniendo,sic inscribes. Ex B S versus 1 X,& versiisLY, transfer omnia segmenta radiorum interQuadrantis centrum A & rectam D E intercepta,

& numeros adferibe ut vides; cruntq; in B SIX se-gmenta radiorum omnium transeuntium per ele-vationes poli, & in B S L Y segmenta radiorumtranseuntium per elevationes xquatoris, omniumregionum totius Mundi. Horum segmentorumope inveniuntur centra in dictis horologiis, &constituuntur quxvis triangula gnomonica. Etsegmenta quidem a B S versus IX dant bases trian-gulorum in horizontalibus, reliqua vero inverti-calibus.Ex hac regula sic describes horologia.

Horizontale Afironomicum , Italicum ,

' Babylonicum ,

D Uctis ut antea A B,C D, in N fc 01 tbogona -liter intersecantibus,

1 . Accipe circmocx scala latitudinum elevatione y^ ^poli regioni tux congruentem ab S versus X,eamq; m p mi x ,y^transfer exN in A; eritque A centrum horologii, fjg. 3,^,

I l.Ap-

1

«

I