Buch 
P. Gasparis Schotti ... Cursus mathematicus, sive absoluta omnium mathematicarum disciplinarum Encyclopaedia, in libros XXVIII digesta ... : ; accesserunt in fine theoreses mechanicae novae
Seite
439
JPEG-Download
 

De 'Trochlea.

4$9

Propositio I.

/conisra,XIX4SS-

XlX.iig,

Trochltt

formet,^.

^ on >sm.

^iX.Fig,

414.

Trochlea formam, & usum in attollen-dis ponderibus explicare .

T Rochlea est machina tractoria.constansunoaut pluribus orbiculis icu rotulis,circa axicu-los suos alicubi fixos, aut in loculamento quodamsuspensos, versatilibus, quibus circumducto intraexcavatum in circumferentia ipsarum canaliculumfune pondus trahitur. In apposita fig.orbiculi seurotula: (ex lignct solido ac duro, aut ex orichalco)sunt A B, C D,E F,GH; axiculi seu clavi teretes,ferrei aut xnei,per orbiculorum centra adactivsuntJ,K,L,M, suspensi in loculamentis seu capsis I N,& VX, ita ut orbiculi circa dictos axiculos vclutcirca polos verti ac gyrari in orbem possint. Singu-lorum orbiculorum peripherix habent excavatoscanaliculos,ut funem intra fe,saltem aliquo usque,excipere possint . Eunis in praesenti figura est assixuspuncto N loculamenti TN,indeq; dcscedit,& cir-cumvolvitur orbiculo F E, transiens infra P; ab Eascendit,& circumvolvitur orbiculo C D,transienssupra K; a D iteru descendit,& circumvolvitur or -biculo H G, transiens infra Qj a G iterum ascen-dit,& circumvolvitur orbiculo A B, transiens su-pra !;a B denique descendit inR,& apprehendi-tur a potentia trahente deorsum. Et quoniam su-perius loculamentum 'E b! essi affixum unco Y,inferiori vero VX affixum est pondus S, ipsumvero loculamentum una cum pondere affixum essisuperiori mediante fune orbiculis circumducto,& alligato in N; ideo dum potentia R trahit deor-sum funem K B, sequitur ex altera parte funisA G QJssi D K C E P E N, 8c consequenter locu-lamentum inferius VX una cum pondere S attolli-tur. Hxc est T rochiere forma, & usus in ponderi-bus attollendis.

Propositio 11.

Varias Trochlea danfiones adßgnare.

I N usu Trochlex pro attollendis ponderibus so-let aliquando unicus tantum orbiculus adhiberi;& tunc Machina appellatur Trochlea simplex, &Monofpastos : aliquando vero adhibentur duo,tres,quatuor,quinque,autplurcS orbiculi; & tuncpro orbiculorum numero Machina appellaturDispastos, Trispastos, Tctrasnastos, Pentaspa-stos &c: & uno verbo Polyspauos ; quasi dicas,Machina seu Trochlea bitraha,tritraha,quadii-traha,multitraha,a grxeo verbo mroifoi, aut viteua,quod trahere significat. Et hx vocantur Trochlexcompositx»

Propositio IIL

Formam usum Mono faßt ßu Tro-chlea fimpheü explicare.

fapfß* TN usu simplicis trochlex aliquando unicum or-

M ,,^'oilum A B, mobilem circa axiculum suum H,fim, J ' & inclusum intraloctilamentum C D,superne ap-

pendinies ex unco aut trabe £,& funem ductariumIABG orbiculo circumaucimus,unique ejus cx-

/conism,

XIX.Fig.

4 / 6 .

lAtmofjtnfliprtmi gent-rn vires ,

Iconifm*

XiX^Fig*

4/5-

t»#»*,

tremitati I appendimus pondus E, alteri vero ex-tremitati G applicamus potentiam deorsum tra-hentem, aut etiam aliud pondus deorsum nitens.

Et hic vocatur Adonofpaflm primi generis.

Aliquando vero eundem orbiculum A B, ca-pfilix lux C D inclusum,alligamus inferne ad pon-dus,& funis C B AI orbiculo circumpositi unutnextremum I alligamus superne alicubi, ut in clavoE,alterum vero extremum G apprehendimus , tksursum trahimus,ut sequatur trochi a cum ponde-re alligato. Et hic vocatur Monoffastw fecundi ge-ner u.

Propositio IV.

Vires Monaßaßi primi generis ex-plicare.

S it in priori figura prxcedentisPropositorhicu-lus A B; infertus capsa- C D, & circa axiculumH centro orbiculi insertum volubilis, & fimis cir-cumpositi extremo l fit appensum pondus F,alterivero extrcmo-G fit applicata potentia deorftim ni-tens.Dico,trochleam illam habere rationem vc ctisprimi generis, & potentiam nihil per eam juvari,sed ad sustinendum pondus E requiri potentiamxqualcm ponderi, ad trahendum vero pondus sur-sum requiri potentiam majorem pondere. Namrecta A HB,vcl potiris totus orbiculus ex axe suosuspensus, constituit vcctqm xqualiumbrachio-rum,quoniam FI A,FI B, sunt xquaies, & axiculusH habet rationem fulcri, ab extremo A dependetpondus, extremo B applicata est potentia (licetenim pondus & potentia sint in l& G. perinde ta-men est ac fi effient in A & B: ) ut iginirpotenuasuflineatpondus, debet este ad ipsum, ut est icci- \proce distantia A H ad distantiam B H,hoc est,de-bet effie ponderi xc\uahs y per Propo/it.^.cap.ii, llt ,vero potentia prxvaleat ponderi, illudque moveatsursum,debet este major quam pondus,ut ex Ic pa-tet, & colligitur cx i.Pofiul. Mechanico. Adhibeturtamen passim hxc Machina,quia potentia in attol-lendo pondere nititur deorsum, ciun alioquin lineMachina niti deberet sursum.

Corollaria,

C Olligitur hint I. pondus seque velociter mo-veri sursum ac potentia deorsum, per Propoßt.

S.cap.4 .

Colligitur II. Monöspastumprx.lictum esse ve-ctem primi generis xqualium brachiorum perpe-tuum: licet enim descendente potentia, A' pondereascendente,gyretur orbiculus ; femper tamen di-stantix a centro H usque ad duo utrimque punctacontactus A & B sunt xquales > &hypcTmochliuinmanet femper inter utramq; extremitatem mediu.

Propositio V.

Vires Monoßaßt ßcundi generisv explicare.

S Ttin posteriori fig,Proposit. 3 .orbiculus A B,iri- MenofyaflielususcapsxCD,&volubiliscircaaxcm suum /"«»-/- §,-percentru H adactum,religeturqj vc l axis utrumq;etremum,vel capsa ponderi E,& funis circuiriduCri xix'fTp,cxtremurill alligetur superius in F,alter iivci ocx- ^6.

O