6 $ 2

Omissis autem alijs fundamentis, & compluri-bus eorum Industrijs, proponam unum & alterumMachinamentum ex fundamento Praponderatio-nis in Aiqucponderatione.quod ad motus efficien-dos eximia facilitatcpraditum.spcm fadtnon exi-guam,accedentibus industrijs , Motus continuan-di. Primae Machinae Industria est Pendulum sivePerpendiculum,quod ad plurima efficienda recon-ditiorem qunndam, ac prima fronte videatur. dicitaptitudinem: Nam praeterquam quod Oscillatio-nes sive Vibrationes judicio sensus lfochronas(Geometrice enim aliud demonstrari poste vide-tur) conficiat; spem praeterea de Vibrationibushis non vanam concipio, Motum si non Perpetu-um, Longaevum filtern, & post plurimorum anno-rum decursum sensim deficientem illis conferendi:cujus quidemprxmeditatas aliquotPraxcshabeo,longe diversis ab ea, quam Christianus Hugeniuspublicavit, applicato Perpendiculo ad Horologi-um vulgare rotatum; quod quamvis horologiumperfectius efficiat, ad eam tamen, ad quam iplum-met deduci potestperfectionem non ascendit. Por-ro praesens haec ex Perpendiculo deducta Pragma-tia tribus Hypothcsibus apud omnes certissimis in-nititur, quas ipsi praemittendas censeo.

XVI. Protheoria. Data quacunqueLongitudine finita, dari poste majorem & majo-rem ; Et, Dato quovis Pondere, majus & majus as-sumi poste.

XVII. Pondus unumquodque live sit humi-lius, live sublimius appensum, exteris paribus, vi-delicet & uniformitate medij, & linea Statica equadirecte suspenditur, este ejusdem Gravitatis.

XVIII. Si duobus quibusvis & quantactin«que Gravitatis vEqucponderantibus aliquid adda-tur quod sit grave, ea non amplius in aequilibrioconsistere, sed idcuiquidaccdlerit, deorsum seni.

Pragmatia I.

)atd Gravium utnnque aqualiumcerta ratione difjjoßtorum ALqueponde-rtitione i dari posse videtur inter ea reciproca

Praponderatioope Perpendiculi: adeoqueMotus Artificialis LibrationisPerpetua.

Iconis N. T) A rallclogrammi ABCD, duo latera A B, & CFigura^, 1 D,i»telligantur este Librilia, sive Libra bra-chia, quorum prius in Centro E, live agina, vel axefirmo,posterius circaFpimctum consistat in aequi-librio. Harum Librarum extrema conjunganturper duas Columnas A C, & B D, intus cavas ,fivcTubos quosdam, exterius & interius quadratos:qui quidem Tubi ex Librilium extremis pende; <•debebunt in axiculis quibusdam pcrTuborumCa-vitatem, qua libera elfe debet, nontranleuntibus,sed tantum in ipsa laterum crastitie firmatis, & post-modiim per extrema Librilium transmissis,ad quo-rum inclinationem , motusTuboruminpradictisaxiculis debet este liberrimus.

Deinde in Librae superioris A BpunctisG&H,aequaliter ab E Centro distantibus, appendanturduo Perpendiculaaquegi avia, 1 ,8cX, ex lineis ri-gidis sive vectibus, qui in punctis G & H libereconverti possint ad quemvis motum Librilis. Ha-

beant autem praedicti vectes in extremis G & H af-fixos firmiter orbiculos sive tympana,quxcum ve-ctibus simul moveantur, & in hoc motu Chordamquandam, punctis in Figura notatam attrahant, &colligant in ambitu circumferentiae suae; quae de-bet esse tanta, ut ejus quarta pars aequalis fit, vel ali -quantulummajorDiamctro Sphaericorum ponde-rum, de quibus infra. Chorda itaque hujus extre-mitas una firmanda erit in ipso orbiculo alicubi, &tum ipsa Chorda educatur ad axiculum B. qui exci-piat Chordam superjectam, & ab eo demum ad in-fimam Tubi basim C. descendentem. Quod au-tem de hac chorda & orbiculo dictum, idcmSf dcalijs ipsis respondentibus iimlligendum: quinimbsemel monuiile sufficiat, quacunque dc sinistraparte machina dicuntur, eadem quoque dc dextraaccipi debere ; necnon quade hac anteriore faciemachina, etiam de aversa & opposita: utrinquee-nim par est omnium conditio.

Jam vero Tuborum A (' & B D cavitas exactesit quadrata, ponderibus spharicis excipiendis ac-commodata; hac autem sibi invicem perpcndicu-lariter incumbent ab ipsa basi ad summitatem, inquaTubus uterque est apertus,ac prxtcrea adapta-tarum habens transversum quendam (.analiculumL A, modice inclinatum; ita ut si globi omnes in-tra tubum contenti (ursumeleventur aliquantum,ille qui supremus ei it omnium, possit per hunc de-clivem canaliculum ex A in L devolvi. Pars ima si-ve basis Tuborum erit clauia per affixum Canali-culum inferiorem MC, tanta declivitatis, quantasufficit, ut globus in M positus ultro devolvaturadC tubi Latus; in quo debebit esse ostiolum quod-dam ejus amplitudinis, ut globo intra Tubum re-cipiendo congruat.

Quia vero globus hic aliter Tubum subingredinon potest, nisi ineo inveniat locum vacuum siibglobis toto Tubo contentis,; idcircb oportebit re-liquos globos intra Tubum este aliquantum si,-spcnfbs & elevatos, quod cplunbus modis,hoc ef-fici potent. In Figura j t. Sit AB MCportiotu- Iconis N*biinfimapermediumsecti basipcrpendiculariter: ri S ura - 5In ea M ( est Canaliculus declivis: I X vero ostio-lum globo H intra Tubum admittendo destina-tum. Ut lg cur globi F,&G, alijquc complures,globo H spatium subeundiTubum relinquant,de-bebunt sustentari ab obicibus quibusdam sive pes-sulis duobus D F, & FI F, receptis intra crenas incrassitic laterum tubi oblique incisis; in quibusobices sursum, deorsumque Jibere discurrere va-leant : ut si globus H (ursum propellatur, pestuli DF & I E sursum nonnihil cedentes cum admittant,actum globo H in loco ipsius F existente, vi suagravitatis occludantur, omnesque globos incum-bentes >.i, lustincant.

iviodus autem globum H in F attollendi, cplu- F’£ uia "'nmshiceslepotest. InspiciaturFigura57, mea-que portio Tubi, ABMC. In ejus anteriore fa-cie ( par autem ratio de aversa ) cernitur crena sivesislura quadam L N; in qua (ursum deorsumquecurrere possit lingula vel brachiolum quoddamRP. assari j intra ipsum Tubum latioris, ut tantomelius globum supervenientem excipiat: hisasta-rij brachiolis alligabuntur extremitates chorda-rum G A C, & H B D. sed hac ipsa figura faris ex-plicat. Postremo tandem in Figura 41 cerniturpertica quadam sive vectis transversus N O P Q»ad lateraTuborum in punctisO 2 c P,in quibus axi-