VITA OS1ANDRI. uz

0 f*nJri

te fa»su,

Ai W.

sct ‘>to

Sl'"'

d.»

0 A»rfri.

*Ui

'*bn.

Vi,

Clarissimo sp or rutissimo inro />. ^Joachi-me Morlin , Theologia Dollori , Pastori Ecclc-fia Kneiphoviams, ,sno in ministerio verbiDei Collega,

Inflixisti mihi hodie in concione trat non modoacerbum verum etiam sceleratum vulnus. Ne-mo enim aliter intellexit: accedunt Utera tua ,ntfcio an indoftiores , an fur i osores. Ner um utintelUgas quam me terrueris , audi. Ego mihi*vehementer gratulor , quod te inimicum ha-beam apertum potius , quam amicum incer-tum. Agerem aliter tecum, sed litera tua adi-munt mihi Jpcm amicitia , concordia , (5 tuareßpifentia. Itaque rejpondebo tibi , non ut tuvis,neque quomodo tu vis ,fed quando , & utmihi commodum videbitur, (st ostendam tibi ,•D EO adjuvante,coram totius Europa Eccte-sta , aliud este dolium , aliud Uothrem Witte-bergenfim , qui oblitus Filii DEI, juravit fenon difeejfurum a confessione Augußana, cum°mnis homo ßt mendax , nec excipiatur Philip-pus, Hac memori mente reponito, ip. April.iy 5 i.

Haec cum legistet Princeps, jubet nihilo-minus pergere Morlinum, Sc literis ad eum,modeste & sine ulla iracundiae significationescriptis , responsum urgere , sed cum nihilomoderatius ille rescriberet, Se jam in.concio-nibus,lectionibus, & scriptis edicis, alii aliosharrefeos, aliorumque criminum arguerent.Princeps aliam restituenda: concordia: viamingrelsus, mandat, ne quis ante cognitionemcausa: alterum condemnet, sed singuli suceopinionis, & sententiae summam & nomina-ti m dc hoc capite: Qua ßt nostra fustitia co-ram DEO} seorsim propriis verbis conce-ptam!, principi offerant, & judicium de illislegitimum exspectent.

Osiandcr , justitiam Dei cjsentialem,quaefiDeus Pater, Filitts & Spiritus sanctus nostramquoq 3 justitiam este astirmat: cum per verbumDei in nos credentes influit , (st in nobis habi-tat, er efficax est , & prolixo libro, qui editusest, confessionem suam exponit. Staphyluscontra asierit, aliam effie jujitiatp ,qua Deusjustus eff , aliam qua miserum peccatorem in-duit , er justum reputat. Hanc , effie opus Deiin Chr isto'jestt, illam creatorem ipsum : Mor-linus, nihil aliud effie justitiam nostram stufidei, quam acerbiffimam mortem , innocentemsanguinem , (st resurrectionem Servatoris no-stri, fefu Christi , citatis testimoniis Rom.s.Johan.i6. Ela.ft. Ephesi. Colossii. Rom.$.asseverat. Georgius Venetus Justitiam Chri-sti , qua fit obedi entia fefu Christi veri Dei &hominis , in pastione, in morte, qua iram Deiadversus nostra peccata , placavit , vere effienostram justitiam coram Deo, cum firma fideeam apprehendimus ; (st nobis applicamus. Pe-trus Hegemon , transitum Christi ad Patrem ,ex Joh.16. E1.1c.a4.

Hxc scripta cum exhibita ellcnt > princeps,etsi dissimilitudine ostendebatur , tamenOjiandri confejstonem de Mediatore Christo, (stjustificatione fidei , prolixe explicatam, praelo

subjici voluit, ut commodius exempla illiusTheologis Regiomontanis , & aliis , ab codiffidentibus, de illius doctrina judicium la-turis, communicari pollent. Morlinus igitur& exteri Theologi se quoq; suas refutationestypis descriptas edituros este - nec privatimamplius cum Oliandro, ut volebat princeps,scripta commutaturos, ostendunt.

Interea Eridericus Staphylus, qui inter pri-mos seOsundro opposuerat,cum ’Wittcm-bergenses prxeeptores fe languidius Osian-dro opponerent,& aliter,quam existimarat,rem geri videret: Vratislaviam secessit, acprorsus ad Pontificios defecit. Francistus au-tem Stancarus Mantuanus Francofordiam adOderam migravit, aliudque bellum Theolo-gicum movit. Morlmus in acie immotusconstitit, ik lingua calamoque bellum ad-versus Oliandrum gessit.

Confessio autem Oiiandri, qua doctrinssiix de jullisicatione explicationem prolixe& accurate evol verat, statim ubi typis descri-pta fuit, publice omnibus veniit, Sc i DuceBorussia: ad prxeipuos ordines, principes,&civitates Auguitanx confessioni addictas vi-gmtiquatuor, milia, & Theologorum judiciosubjecta est. Hi omnes Osiandri mvoipuvi«*unanimiter improbarunt, solo Erentto &Wittembcrgensibus exceptis,qui non judi-cum , led medicorum munus sibi sumentes,conciliare potius partes inter fe dissidentes,quam alterutram damnare voluerunt.

Moderatissima vero omnium Sc lenissimafuit Melanchthonis relponlio, erudiendis po-tilis priorum mentibus,quam adversarii obje-ctionibus &calunmiis retundendis,occupata.Hujus auctoritate & nomine clarissimo, cuminprimis se premi Osiander videret: refutatio-nem illiusSophisticx plenam, insertis dc ver-,boad verbum cenlurx Melanchthonis verbis,edidit: exorsus i calumniosa depravationepromissionis, quä in renunciationibus testi-moniorum publicis "Wittembergx ostenduntCandicati : feamplcth incorruptam Fvangcliidoürmam , (st tueri symbola ac confejstonemAugustanam, (st fi jor te controversa incidant,deliberaturos cum senioribus in Ecclesta Wit-tembergenfi. Hoc juramento tyranuidem &seditiolam conjurationem institui calumnian-turmt omnes ex solius Melanchthonis,aucto-ris illius Consessionis prxlcripto atque inter-pretatione pendere cogantur. Itaq; in con-troversia,cum adversariis suis, Philippo jura-tis , nullius ponderis Melanchthonis senten-tiam esse. Deinde nullis illum feripturs tesli-moniis doctrinam Osiandricam refutare; sedambiguis verbis idem sere,quod ipse, dicerejactat:imo non audere sententiam suam di-sertis verbis aperire, quod sciar , eam verboDei non posse probari. Prodiit tunc & Joa-chimi Morlini fko ( c£04"P 6 ’ v Theologorum li-ber adversus Oliandrum, cujus dun-

taxat, quasi septem mendaciis scatentem ,Osiander statim refutavit.

Hortatus est Morlinus cum collegis prin-cipem, ut propter gloriam Deidc subditorumP salu-

S taphstu*deficit.

Stancarm

Pranct-

fordiam

alit.

Confejsto

Ojiandri.

Theologo-rum judi-cio subje-<?*.

Melaneh-thon. deea senten-tia.

lutamen-tum Can-didatorum'Wittern -berga.

Morliniliber cen-tra Ofian-drum.

Petita di-judicatiocausa.

1