Leftignei

Musculi

Berit«.

L eeietm*

munes

Musculi,

Non tflustu ama-nuensi.

Abhorret« eertami.nibue.

184 VITA MUSCULI,

Etenim exorsus prslectiones suas ä PsalmoDavidis centesimo quarto , ciim priores Augu-sta; enarrallet, tandem commentarios amplilli-mos tti totum Psalterium ablolvit & edidit,anno millefimo qmngentefimo quinquagesimo.Post Psalmos * explicationem Geneseos aggres-sus est, eamque ad finem perduxit, k publi-cavit anno quinquagesimo quarto. Gcneiisubjunxit Esaia Propheta enarrationem,quamjusto volumine conscriptam divulgavit annoquinquagesimo septimo. Post hxc epistolasPauli illustrare coepit: ac primo quidem annoquinquagesimo quinto commentarios in epi-stolam ad Romanas in lucem edidit, quos qui-dem Augusta: conscriptos libi hactenus (er-varat. Deinde vero anno undesexagesimo inambas ad Corinthios commentatus est,quarumenarrationem post Esaiam lusceperat. Hasfubfequutx sunt epistolae ad Galatas k Ephe-sios , justis commentariis illustratae anno sexa-gesimo primos Et postremo lucubrationes inepistolas ad Philipp. Colossi. k Thejsal. ambas,partem etiam prioris ad Timotheum , cui im-mortuus est ; quas post ejus obitum in lu-cem heredese miserunt. Pene hic praeteri-eramus, quodinprimis commemoraste opor-tebat, Locorum communium opus plane divi-num, quod juxta alias suas, jam enarratas,lu-cubrationes/0/0 elabora v i t,ct tandem

anno ßxagesimo edidit, HxC tanta volumi-na propriis manibus, sine ullius amanuensisopera, ab ipso conscripta, quantis laboribus& vigiliis ipsi constiterint, quantamque ho-die Ecclesia: Dei utilitatem ferant; pii & eru-diti judicabunt, Relinquimus nunc mino-ra illa , qua: partim in gratiam amico-rum , partim vero etiam ad publicamutilitatem edidit. Utpotc anno quadra -gefimo nono Dialogos quattior % Pio Ica-

ri titulo inscriptos , quibus hoc argumen-tum tractat : Ati liceat Christiano Euangeli-cam veritatem agnoscenti, bona conscientia Pa-pisticis,vel aliis quibtucunque illicitis sacris ex-terna societate communicare- Item , quatentisvis injuß'e illata homini Chrifliano patienter se-renditstf, scriptum Germanicct Refutatio-nem etiam impuri Catechilmi Augustani Ca-techista, itidem Germanice scriptam, &Ber-naä editam anno quinquagesimo primo : Et'Dialogos quosdam Germanicos, de ConcilioTridentino : Item explicationem Decalogi an-no quinquagesimo tertio, quam tamen posteaLocis suis communibus inseruit. Hac sunt,qua in hoc suo munere non sine magno po-steritatis emolumento elaboravit : quaqueeo majorem apud posteros gratiam invenient,k utilitatem ferent, quod non solum metho-do perspicua & tacili, sed & summa sunt mo-destia & sobrietate scripta. Natura enim dcontentionibus (emper abhorruit, neque se*se digladiationibus »nmiicuit, ubi vero incontrovcrlis articulis ab aliis forte dillentit,sine aliorum id injuria & contcmtu facit. Un-de & scripta illius a nullo unquam ipso vivosunt impugnata, excepto uno Cochseo, cujussupra mentionem fecimus.

0

u»r

A#

Continuit autem se se intra scholastica: pr<vsessionis limites; neque sermones ad eccle-siam, praeter paucos aliquos, petentibus ami-cis, habuit. Licet enim a Senatu, ecclesiasti-cum quoque docendi munus offerretur; re-cusavit id tamen cum propter senium, cumvero etiam peregrinum lingua: idioma. Anegotiis vero alienis studio abstinuit; ut su°solum vacaret officio, in quo adeo erat alii-duus; ut vix ullam praelectionem sine gravicausa omitteret. Cxterum quam grato ergaBernensemReinpub. & Ecclesiam animo sue-rit, quamque eam amarit, vel hoc solum latisostendit ; quod vocationes omnes, qiiX ilbhoc tempore contigerunt variae k fplendilfi-mar, recutarit & desugit. Etenim inAngliat»vocatus est ter, prxfertim post obitum Mar-tini Buceri , magnis pollicitationibus : Au*gustani etiam, quos nunquam non amavit plu-rimum, anno quinquagesimo fecundo piisti-nae libertati restituti, inter exteros Ecch si*suae ministros cxulcs, ipsum cumprimis revo-carunt. Argenttnenses item, quibus le nihilnon debere iemper agnovit, ct pra ter ho*

Otho Henricus kFridericus Palatii)i, & Land-gravius Cattorum Princeps , ad suas iplurrischolas & Ecclesias, opulentissimis promillisstipendiis,multoties evocarunt, quas tamenvocationes omnes, quantumvis honorificas,cum aliis de caulis, tum vero hac potissimumreiluit, quod illi Reipuh. qua: ipsum exulenibenigne lusceperat, ac liberalitet hactenus fo-verat, ad vitx usque finem,grato animo & con-stanti opera inlerv.re decreverat.

Hac de externa k publica ejus in schola,& ^ecclesia Christi conversatione : huic privatak domestica haud suit dissimilis. Pacem cO-luitcum omnibus ecclesia: ministris, & scholaeprofessores, collegas suos,amavit plurimum,&fratrum loco habuit, unde ct ab iplis reda-matus, k patris loco habitus est. Erga uxo-rem & familiam perberiignus & facilis f it, acin domesticis molestiis seiend s pat cntilli'mus. Erga pauperes, praesertim pmegrinosk exliles, beneficus k fere 4>iAo£ei'©-,°ulutA: ,hostis acerrimus, amicorum eul o. studioliili-mus. Coluit autem amicitias & Principi mvirorum, k doctiflimorum superioris leculihominum quibus omnibus k iple r, honore& pretio fuit. Victtiulus est simplici & tem-perantiffimo, unde ct valitudine fuit integer*rima & senectute perquam tolerabili. Cor-pore erecto, facie rubicunda, oculis acutifsi- i r ^mis, dentibus ad miraculum ulquc firmis,ma- ^nibus denique ct pedibus officium suum adextremum ulque probe facientibus. Et quam-vis sinistro pede multis annis male affecto ute-retur; multum tamen & libenter animi gra- ^tia deambulabat; quae tamen ejus deambu*lationes non otio Ix , fcd fructuosissima: t] 0 -erant , k laciis meditationibus dedicat® ,qu® receffus k solitudinem amare plerum-que solent.

Expositis prafeipuis vt.r ejus actionibus,restat ut mortis quoquebistoiiam paucis siih-) ungamus. Coeperat autem proximo ante

obitum

i