3t
_
salsitatis absdj; haesitatione fam arguens, quippe qui, ne nudum quidem e mit-ium sustineri sed ( NB ) statim exciderescripserat. At enim, dum hsec cogi-to machinam^uesub aquis relinquo, experturus utrum & quamdiu haec em-boli suspensio esset perduratura; ex improviso ejus lapsum auditu primum,dein etiam visu » percipio, iteratoHue deinde experimento ( NB. 4. ) certocertius cognosco, pendulum ab initio embolum sensim deinde ac pedetentim^loculamento suo descendere tandemd; prolabi; idemH; postea circa nudumembolum experior (NB. f.) hoc solo discrimine quod tardius qukm ante ejuslapsus accideret. Nihil igitur amplius poteram in Exprimento Mori desidera-re, nisi qu6d is statim fieri dixisset, quod sensim tamen 8c lenti fieret: mox ta-men occasio se osserebat conjiciendi, quomodo illud quoque veri dicere Mo-rus potuerit,dum, hypothesi meae de aquarum pressura ac pondere etiamnumadhazrens, ideocjue, num forti per angustissimam licet commissuram infartasaquxembolum tandem dejicerent, investigaturus, machinam aliquando an-tequam propendens jam embolus penitus excideret, lübito protraho, & suprkhuneporr^ eductum(NB. ^.)nptabilem aquae copiam reperio. Si Morus, in«qujebam, adhibuit valvulam cujus cavitatem minus exacti, explevit immis-sum obturaculum,citi£is etiam aHua surrepere ocyusque lapsus obturacali con-tingere potuit.
Supererat igitur ut experimentum hoc cum hypothesi nostra de pondere& presturä aquarum conciliarem,vel ipsa desertä eam amplecterer quam Morusp.t78, & seqq. inprimis autem p, 180. his verbis exponit: guod vero aquaObturacuh s»b)etl* in ipsum impulsus dependet k sursum quasisu£lione Ae-ris in Tubo , quodque primum movendi inde capitur initium 4 Principio Hy-larcbico , clare ex eo constat , qu 'od-, nist fit libera intermeatto aeris at% aqua(excepto qujbd Obturaculum interjicitur ) per foramen e valvula inTubum& yicfstim-, quamvis immergatur Tubus cum valvula usfy ad superficiem V#^(quar in nostra Fig. esset circa 5 ) Obturaculum tamen etiam fine appensipendere excidet. Hic yeri optabam & gestiebam valdi scire, quid Acutistt-musBoyliijs, qui procul dubio ba:c dpdurn legit & examinavit, respondisset:Sed cüm id frusträ nunc expeterem , qute mihi ipsi videbantur regerenda sub-junxi. Primo non placebat ille aquarum impurus ab atfre sursum trahentedependens, si quidem causam aiiam uon videbam cur a£’r in sublimia enitenstraheret,njsi qupd Hylarchicum Mori Principium ita vellet, cui locum dareinter res vere existentes hactenus nondum potueram. Deinde si maximi ad-missam hanc vim incorpoream crederem velle poste ac jubere, ut aer sursumtraheret, non eram tamen ita lynceusut nexum aliquem inter aerem trahen-tem Sl aquam ttaheydam postem videre, nisi hunc iterum i solo Hylarchiciprjncipii nutu j.ulluquc pendere vellem, cjtio ca s u pallem dicere aquam, sine
aeris