Buch 
Petri van Musschenbroek ... physicae experimentales, et geometricae de magnete, tuborum capillarium vitreorumque speculorum attractione, magnitudine terrae, cohaerentia corporum firmorum dissertationes: ut et ephemerides meteorologicae ultraiectinae
Seite
249
JPEG-Download
 

de magnete;

X4$f

in hoc Gapite commemoravimus, non inter facillima intellectu po*nenda; nunc ignoratä causä , instar talparum fodimus, quasrimus,'investigamus, anfractuosas ingredimur vias, aliquando steriles, ali«quando exiguum laborum fructum afferentes; id tamen potest nobiseste solarii, Experimentum recte institutum, accurare cum omnibuscircumstantiis observatum, manere Experimentum, hoc est semperverum, &alicujus usus; neque illis unquam subjici vicissitudinibus,quibus ratiocinium , utcunque subtile , ex levi obortum hypo--thesi.

EXPERIMENTUM C XXVIII;

Prope Versor i i alterutram extremitatem teneatur aliquod Ferrum;non impraegnatum vi Magnetica, nisi quam sua sponte acquirit ,Versorii directionem mutabit, ad se alliciet, non aliter quam verus"Magnes; motum proinde ejus sequetur Versorium, quod in orbem'converti, variis in plagis sisti, dirigique potest pro lubitu, mototantummodo Ferro; si autem vi donatum Magnetica sit, Versorium?longe vehementius attrahet in eadem distantiä. ac ante , aut inulto*remotius positum nihilominus operationem suam demonstrabit.

EXPERIMENTUM CXXIX.

Explorandum adhuc erat, quomodo duo Versoria, vi Magneti-ci donata , posita in eodem horizontali plano intra mutuae actionis"sphaeram in se operarentur: unum Versorium , quod huic Experi-mento inserviit, erat 6* pol. longum, alterum 9 poli, utrumque suostylo , supra quem libere poterat converti, imponebatur: erat alte-rum alteri parallelum ; utrumque cuspide Borea spectabat Boreum;centra utriulque sive styli jacebant in recta Aquatori Magneticoparallela, in qua pro lubitu propius sibi, aut remotius iterum, pone-bantur, quo Verlbria tantundemad se accedebant: erat Versoriumbrevius ad Ortum longioris situm: tum i° distantibus stylis a se 4pollicibus, accesserunt ambo poli Borei ad se parum, atque tantun-dem recesserunt Australes a se: admotis propius stylis, ut tantum3.poli; a se distarent, recesserunt a se poli Borei parum, accesserunt

Ii tan«