Buch 
Christophori Clavii ... in sphaeram Ioannis de Sacro Bosco commentarius
Entstehung
Seite
118
JPEG-Download
 

118

CO MA ENT. IN I. C As. SPH AE RAEmilliariave cuilibet gradui ſuperficiei maris, ſeu aquæ correſpondere, quàm cui-libet gradui terrę. Nam in tot gradus diuiditur orbis terrenus, in quot globusaqueus diſtribuitur, quomadmodum ſellicet quilibet circulus cæleſtis diuidi ſo-let. Quare ſi aqua maior eſt, quam terra, oportet gradus aquæ eſſe: maiores gradibus rerræ, ac proinde quiuis illorum plura ſtadia, milliariave continebit, quamquilibet horum. Cuius oppoſitum omnes Nautæ aſſerunt, qui ſe expertos fuiſleſepenumero teſtantur, tot᷑ ſtadia, vel milliaria comprehendere vnumquemquegradum in ſuperficie terræ, quot in ſuperſicie maris.

R VRS VS, quoniam ſi veræ eſſent prędictę ſententiæ, non poſſent vlliparti terrę aſsignari antipodes; quippe cum huic terræ parti habitatę 8pars maxima ſit aquarum proſunditate contecta, yt auctores carum fabulantur:Experientia autem quotidiana LuſitanorumHiſpanorumque ſatis nos edo-cet, multis terre partibus aſsignari antipodes vel in continenti, vel in inſulis:Vt extremæ parti prouincię Chinarum fere antipodes ſunt habitantes in capiteBone ſpei. Prouincię quoque Peru ferme opponitur pars illa Indie Orientalis,in qua empoxium Calecut reperitur. Item Malachę in India Oxientali per dia-metrum quaſi opponitur Breſilia in India occidentali,&&.

PRAE T E RE A, cum aqua ſecundum illos non equaliter qiſtet à cen-tro Vniuerſi, ſed eleuetur mirum in modum, ſequeretur, quod nauis exiẽs e portu quocunque aſcenderet,& accedens ad eundem portum deſcenderet,& ſic,æquali exiſtente vento, velocius ad portum deſcenderet, quam eſportu aſcenderet, quod eſt contra experientiam: immo nullo pacto conſiſtere poſlet nauis ex-

tra portum conſtituta, quin ſua ſponte ad portum decurreret cum omne gra-ue deorſum tendat'z; quod tamen verum nom eſt.

P OSTREM O, quoniam id, quod prima ſententia maxime vitare cuPit, nimirum aquam, ni ſupernaturali virtute contineretur, yniuerſam terramoperturam eſſe, nullo modo vitat. Cum enim ſint antipodes, vt quotidie na-uigantes hoc tempore experiũtur: item totum mare Occani pene inſinitis ſit in-ſulis reſperſum, ſi aqua ſuæ naturali conditioni relicta deflucretvt terram hachabitabilem, ſecundum auctores il-lius ſententiæ operiret, magis ſaneac magis detegeretur illa pars, quamnoſtri autipodes inhabitant, quodidem dices de inſulis. Dum ieiturauctores huius opinionis oſtendere

I

ue

conantur, aquam ſuæ primæ condi-tioni relictam poſſe terram operire,aliam partem prorſus detegũt, quodnequaquam illos conceſſuros exiſti-mo. Hoc idem ſequitur in ſecundaopinione, dummodo Deus iterumcollocaret hee duo elementa circaidem centrum: Nam tunc iuxta hãcſententiam terra operiretur aqua;Quare multo magis detecta maneretpars illa, quam incolunt modo no-1 ſtri antipodes. Sed dicent fortaſſe,(vt aliqui mihi cum illis diſputanti reſponderunt) antipodes noſtros,& inſulasin