Buch 
Elementa philosophiae naturalis / conscripta ab Antonio Reviczky...
Entstehung
Seite
254
JPEG-Download
 

2<4 Physica Generalis

deri , & debilia: contrario modo salsa , acria , spirituosa Sspltcerepueris , adulto homini placere ; nempe in teneris pueris nervi gußussensiles nonnisi lenißima ferunt , & ab acribus nimis valide afficiuntur:adultorum nervos magis callosos fortiora emovent, debilia , & blandanequeunt excitare. Par est causa, si organa aut potenti, & pro-funde penetranti sapore jam imbuta sint, aut longa ejusdem-»saporis consuetudine jam in certam conformationem induruere;tum enim motus saporis alterius excipiendi incapacia reddun-tur. Unde vini bonitatem melius jejuni, quam saturi, item po-tui aqux asueti, quam vino utentes; quin fortissima, aut maleolentia etiam corpora nonnullis & suavia, & debilia apparent.

4 1 Ad jtium. Fructus quosdam immaturos austeros quidem eile

non dubitamus, at ubi succi nutritione calore, motuque, ac fer-mentatione digeruntur, tum vero non modo fructus miteseere,sed dulcem, & gratissimam gustus sensationem imprimere ipsicompetimus. Ad ^.tum. Hac eadem de causa fructus quipiamtransmarini jam in ore constituti varios successive sapores induunt,ut qui vel heterogeneis, successiveque solvi solitis particulis con-stant, vel e volatilibus potissimum compositi frequenter plexumimmutant, atque sic diversum, & diversum sapiunt. Verum eum,ut in fructu quopiam sentias, quem mente repraesentas, sipo-rem, id omnino in fabulis reponimus, quae sola Mannae coele-stis dos, neque naturalis, sed scpernaturalis fuisse credi potest;siquidem diversas, ideisque conformes in lingua impressionesefficere DEUS quidem possit, at correspondentes cogitationi-bus , & non raro sibi contrarias invicem figuras, dispositiones-que corpus quodcunque demum minime complecti. Denique,ut ne de saporum effectibus taceamus, asperi uncinatis, hamatisque moleculis suis constringunt, acidi, & falsi aut corrodunt,aut si figere aculeos possint, etiam stringunt, dulces lubricitatesua laxant, cujus si copia sit, sphaerult constrictae incursionibusobtunduntur, & bilem augent, demum amari particulae intor-tae superficiem quasi abstergunt, & quidquid ipsis implicatur,avehunt, inde perpurgando sanguini, reparandoque stomachoaptissimi.

Articulus Secundus.

De Qualitate Odoris.

43 /lD*r' ^u stoalitas olfactilis communi Physicorum senso in^ profluvio quodam substantiali e corpore odoro emanante re-ponitur; sed & in hoc plerisque convenit, odores nonnisi a cor-poribus saltno-solphureis spargi, eo potentius, quo calore inten-sius commoventur; neque tamen perceptionem odoris in nobis