6 Disputatio Prima

Clericus autem, quidquid est, vel elfe potest, ens appellat. Pe-ripatetici vero tripliciter ens fumi pt sTe arbitrantur: lattffime,& tunc ens est omne cognoscibile, & intelligibile; strictijime,& tunc res duntaxat actu Physice existentes entia dicuntur; de-mum proprie ,& flridt, & sic ens aptum existere definitur. Quain controversia cum , hanc, seu illam partem sequaris , tam adscientiam assequendam , quam naturae phaenomena explicandaperinde sit, a communi opinione recedendum non existima-bam; dicendum itaque ens omne illud, quod ad existendumaptum est; & tale est, quidquid non repugnat.

Hinc, cum id, quod impossibile dicitur , existere repugnet,entis appellatio ei convenire non potest. Impossibile enim idest, cujus essentialia, seu quae essentiam constituunt , contradi-ct tonem involvunt, id est: de illis duae propositiones contradi-ctoriae verificari possunt, quarum uti simulcanca veritas, ita il-lorum existentia repugnat. Neque tamen omne, cujus repugnatexistent a,a ratione entis excluditur: alia enim repugnant *«-trinsece , quorum nempe essentia ex repugnantibus constat, &haec impossibilia sunt; alia repugnant extrinsece , quae etsi insuis attributis feorsim sumpta nihil contradictionis involvant,talia tamen sunt, ut uno existente, aliud existere nequeat, ut:calor »frigus, stupiditas, & eruditio.

^ Impossibile itaque nihil esse manifeste sequitur, cum, quodens non est, nihil est. Hoc tamen Scholastici quipiam ens inin sensu latissime sumpto dici posse existimabant, & ens rationisappellabant, uti & rerum privationes. Ratio illis erat: & im-possibilia, & privationes objecta cognitionum nostrarum esseposse, ut cum hircocervos , aut caecitatem , & tenebras, igno-rantiamve cogitamus; ideoque hec&intelligibilia, & (ältern inmente nostra existentia arbitrabantur. Verum cum cognitio-nes nostrae scmper aliquid reprxsentent, & intellectus sub unaratione veri circa scia objecta versctur, impossibile autem necaliquid sic, nec verum dici possit , utpote cum attributa haecjuxta omnes scii enti- proprie accepto conveniant, sequitur id ,quod impossibile dicitur, nec quidem intelligibile esse. Undedum impossibile cognoscere dicimur, nihil reipla, nisi res possi-biles percipimus, scdmale combinamus; sicut - dum ignoran-tiam cognoscimus, nihil distinctum ab eruditione intelligimus,sed in hanc negando ferimur , id est: eam non dari judica-mus.

z Ens autem aliud est a se, quod sibi scfficiens suam a nulloexislentiam participat, & hoc est solus DEUS, qui Exod : ; adMoysem dixit: ego sum, qui Jum; fic dices filiis Israel : qui efi,mifit mt ad vos. Aliud est Ens ab alio , quod suam ab alio acci-

pit