2 52

Armarium Nonum

rum alus

Strabo lib • iz>i Plinius lib . J iIdtmUb- 2. cap.io]

e. i.

coalescentes >

LOCULO XVL

STIRIA LAPIDEAE, ET CALCULI

TIBURTINI.

C A P. XX.

Boriuntur. in aquis lapides propter figuram in amoeniora loca intro-_ ductstquam tamen,ut qui in aere gignuntur , incerto capessunt augmen-to, nulla priusforma designata. Tartaro vocat hos vulgus Italien m,(i)Stiriaslapideas Recentiores appellarunt , quöd in aquis concrescant simili figura^,Stiriarum lapidea- qua pendentes aquas ad stillicidia frigus cohibet. Visuntur passim feliciori-bus locis, praesertim Romae, quibus Musea in hortis Principum, fontesque for-nicatos construunt, ut neglectus obiter Naturae cultus ex arte spectetur.Aquae vero quibus fiunt, pronam ad generandum lapides naturam habent,diversa quidem ratione,quam exemplis aperuisse non abs re factum videbitur.

( 2 ) Hierapolis in Asia minori quondam intim* Phrygia; civitas aquis lau-datur, quae in Tophum facile admodum durantur . Inora minoris Asiae Perpe-rene civitas fEolidis Pergameae jurisdictionis, Troadem versus, fontem edit,qui terram , quacunque rigat lapideam facit. In Thracia ad Portum StentorisA ux in lapidem ^usistram Hebri fluvii ripam, qui cum PortuMariza vocatur a Barbaris, Cico-nes populi tenuerunt, altero ibi flumine irrigati, in quo lignum dejectum-’lapideo cortice obducitur . Par efficacitas aquis calidis in insula Euboea, qua?vocantur Hellopiae. Nam qua alluit rivus , saxa in altitudinem crescunt.Juxta Nonacrin Arcadi* montem aqua profluens lapidescit,quae Styx vocatur,bibentem in conspectu necans, cum caeterae lapidose salubres potu sentiantur.Propinquus Roma; fons Albunea rivum in Anienem lapide sternit . Magna inlioc lacus Velini facilitas . Oritur inSamnitum finibus eo nomine primum flu-vius, pervenitque Reate civitatem Umbriae,ripis nobilis quoniam Itala Tem-pe cingunt. Inde lacum adjungit paludibus late affusis,qui ejus nomine Veli-nus nuncupatur. Hic Interamnatibus medius , eminentes iis opponit ripas,unde affluentes aquas praecipitat, quas excipiens Nar fluvius Tiberi defert*In hujus cataracte ita saxum excreverat , ut aquas quanvis alte-stagnantespraecluderet', & campos Reatinorum amoeniffimos perpetua palus voraret.Quod detrimentum ut averteret a Senatu Romano missus est cum legationeM. Curius , qui fluvium lacui detraxit, & montibus a dextera intercisis novoalveo in Nar duxit. Hujus rei commodum brevi natura aquae diminuit. Namsexum accrescens alveum coangustare coeperat, ut sibi tum periculum provi-derent Interamnates : qua de re solicitarunt Reatinos , quorum egit cau-sam Cicero . Postea imperante Tiberio , cum certius periculum cerni posset,unam que diluviem Interamnates suis fortunis omnibus incumbere quaereren-tur , impetrarunt, ut a latere alvei Curiani accessus in lacum fluvio pateretper aversam fossam , quam Tiberius excindi juffit. Veriim utriufque studium,Curii, ac Tiberii, aquae natura sustulit . Alveum enim rectum, & fossam aver-sam, sexum jam opplevit, & fluvius, quem primum habebat, cursum arripuit,rectaque se in lacum exonerat, qui ejus vim non sustinens, cum non esset exi-tus, per Reatinos iterum latissime paludes-effundebat. Hanc Reatini calami-tatem sublevari putarunt aperto cataracte, quem olim sexum obstruxerat, ni"Interamnates restitissent, quod impetu aquarum se opprimi timerent. Quanvob causam magna inter illos odia exarsere , quo si diutius alebantur, nequ^maturius suam auctoritatem Paulus III. Pont. Max. interposuisset, ad vim, n s 7que arma ventum erat. Pontifex quatuor cataractis in Interamnates enii s£Jlacum imperavit : Veterem aperuit, cujus ne vastum impetum Interamnates

p erhoi'"

Inimicitias causa—,inter Reatinos , &Interamnates.