DE INGENIORVM CORPORVMQVE DIVERSITATE. 37
fuit. * In eo declarando Vitruuius in primis follers fuit lib.vi cap. 1 Sol,inquit, quibus locis mediocriter profundit vapores, in his conferuat corpora tem-perata: quceque proxime currendo deflagrat, eripit exfugendo temperaturamhumoris. Contra vero refrigeratis regionibus, quod abfunt a meridie longe, nonexhauritur a caloribus humor, fed ex ccelo rofeidus aer, in corpora fundens hu-morem, efficit ampliores corporaturas, vocisque fonitus grauiores. Ex eo quo-que fub feptemtrionibus nutriuntur gentes immanibus corporibus, candidis colo-ribus, direSlo capillo & rufo, oculis ccefis, fanguine multo, quoniam ab humo-ris plenitate, coelique refrigerationibus funt conformati. Qui autem funt pro-ximi ad axem meridianam (hyperbolice zonam torridam notat) fubiectiquefolis curfui, breuioribus corporibus, colore fufeo, crifpo capillo, oculis nigris,cruribus inualidis, fanguine exiguo, folis impetu perficiuntur. Haec de corpo-ris habitu & difpofitione. De animo idem addit, in meridianis regioni-bus propter fanguinis exiguitatem timidioresnafei; tolerantioresvero ardo-ris febrium, quod membra illorum cum feruore Jint nutrita. Et interierisnonnullis Propter tenuitatem caeli, meridiance nationes, ex acuto feruore,mente expeditius celeriufque monentur ad confiliorum cogitationes: feptemtrio-nales autem gentes, infufoe crajjitudine coeli, propter objlantiam aeris, humorerefrigeratae, Jlupentes habent mentes. Et exemplo propofito ferpentis, perbrumale tempus immotae ftupore; mobilis autem maxime per calorem,fubdit: ita non ejl mirandum, fi acutiores effeit calidus aer hominum mentes:refrigeratus contra, tardiores. Quum Jint autem meridiance nationes animisacutijfimis, infnitaque follertia confiliorum, fimul ad fortitudinem ingrediun-tur, ibi fuccumbunt, quod habent exfufitas ab fole animorum virtutes. Qui verorefrigeratis nafcuntur regionibus, ad armorum vehementiam paratiores funt,magnifque viribus ruunt f ne timore, fed tarditate animi fine confiderantia irru-entes, fine follertia, fuis confiliis refringuntur.
II.
Ita eft videlicet, vt calidiores regiones breuitatem corporis, animi-que agilitatem proferant: tardiores mentes feptemtrio gignat, fed maiusrobur & tolerantiam addat corporibus. Id quod autem in pluribus ita in-efle videmus, non aeque in omnibus aut lingulis nationis alicuius efle cre-dendum eft. Vnde ad vitia virtutemue proniores quaedam gentes funt, vttamen plus faepe confuetudini aut imitamento, aut inftitutioni debeatur,quam cado, aut loci, vbi funt, ingenio. Quo fit, in vno climate vtdiuerfimores repedantur, nec aeris qualitates fiiB eodem caelo vbiquefintperfi-miles: fed a montium iugis, paludofis locis, vicinitate marium, aliifque in-ternis & propriis caufiis faepe miram varietatem accipiant. Quae ergo exfitu & inclinatione loci pro moribus & ingenio argumenta petuntur, ge-neralia cunfta funt,quae vel naturae ipfius, vel artis aut educationis ope nonraro infringuntur, vt tamen, quod plerumque in illis locis eft, re£Ie pro-bent atque obtineant. Sic Pcenorum ex caelo agilitas propter calorem,
E 3 quum
* Adde huc egregiam difputationem Hippocratis in libro de aeribus, aquis, locis C. JI. feqq. p. 34J.feqq. Cicer. Natur, Oeor. 11. c. 6. & 16. & de leg. Agrar. Orat. 11. c. 33.