GEOGRAPHIAE ANTIQVAE

venientes, vicerint ipfum, ac vrbem in fuam redegerint pote flatem. Crebriormentio in nummis. Vaillantius tres promit cum nominibus quartumui-rorum clvnia infcripti: Golzius autem habet lignatum col.clvnia:& alium mvn. clvn. id eft, municipium Clunienfe. Haec de fex vrbibusPlinii in Areuacis.

LXXI.

Ptolemaeus addit Numantiam & Velucam . Nobiliflima Numantia,

Hifpanice decus, vt Florus vocat, quod ex bello Numantino conflat:quam licet deleuerint Romani Scipione Aemiliano duce; non tamendubitandum eft, quin poft ea inftaurata fuerit, quia non tantum Ptole-maeus eam memorauit, fed Antoninus quoque, itinere ab Afturica Cae-farauguftam; qui etiam litum determinat, inter Vxamam & Turiafo-nem, interiettis tamen aliis. Durius praeterfluit, vt Strabo dicit lib. mpag. 112, fed recens ille & fontibus fu is propinquus. Florus Bello Nu-mantino & litum & virtutem ita defcribit: Sine muro,/me turribus modiceedito in tumulo apud flumen Durium Jita, quatuor millibus Celtiberorum, qua-draginta millium exercitum per annos quatuordecim fola fuflinuit: nec fuflinu-it modo, fed fcepius aliquando perculit, pudendifque foederibus adfecit. Quodm fla r Spartae jine muro fuifle dicit, forte folus dicit, A Strabo di&o lo-co videtur to Tei^or. meminifle, fed obfcuris ceteris: & Appia-

nus iTtml%i<sjA,ot, fed ita dubie, vt, vrbifne fuerit an caftrorum Scipionis,non facile diiudicetur. Paullus Orolius lib. v cap. vu explicatius pro-ponit, quae breuius fuperiorcs. Numantia, inquit, haud procul a flumineDurio tria millia paffuum in ambitu muri amplexabatur: quamuis aliqui ad-ferant, eam & paruo fltu, & fine muro fuiffe. Vnde credibile efl, quia hoc

fpatii cura alendorum cuflodiendorumque pecorum, vel etiam exercendi ruriscommodo, quum bello premerentur, incluferint: ipfl arcem paruam, naturamunitam obtinentes. Alioqui tantam paucitatem hominum tam amplum vrbisfpatium non munire magis, quam prodere videbatur. Commentarii locopoliunt e fle, quae Ioannes Mariana lib. m ineunte tam de muro, quamde litu vrbis & veftigiis a fe infpectis prodidit: In extremo, inquit, Cel-tiberice ad feptemtrionem angulo feta fuit, atque in Areuacis, quatuor ampliusmillibus fupra Soriam ad Garai pontem, non procul ab ortu Durii fluminiseius vrbis ve ftigia monflrantur. Natura loci, quam arte munitior fuit, in cliuopoflta molli quidem adfcenfu, aditu tamen difficili, quod, tribus ex partibus,montibus ambiatur, vno tantum latere in planiciem defluente, prouentu fertilem,& fecundum Teram amnem duodecim millia, quoufque in Durium profluit,protenfa. Lacedcemoniorum inflituto nec moenibus munita erat, nec turribuscircumuallata, & ad gregum pafcendorum commoditatem regionibus aliquantolatior, quam vt perpetuo muro includi poffet. Arce tantum munita erat, vndetacejfmti hofti repugnare foliti erant, in eamque fortunas omnes in belli difcri-mine conferre. Praeterea Ptolemaeus etiam Velucam adiecit, quam Anto-ninus Volucem dixit, xxv m. p. a Numantia in occafum remota, eo-dem itinere, quod ab Afturica Cafarauguftam per Cantabriam fere-bat. .