LIBER II CAP. III

Belgica.

207

cus ad feptemtrionem verius in Oceanum ad Fleuum infulam deferret.Virgilium, vt principem poetarum,Claudianus imitatus eft,aut cum Mela& Tacito medium flumen pofthabuit. Hi enim perindeduos tantum, quosmemorent,alueos dignos habent, quod tertius,q ui medius eft Plinii ac Pto-lemaei, permodicus erat, aliorfum Rheno fofla Druliana deriuato. Vete-rem enim Plinius modicum alueum adpellauit. Vnde vero Iulio Caefari, lon-ge ante Druliana tempora, funtp/HW_pflrtw,inquas Rhenus, Oceano ad-propinquans diffluat? vnde multaWla capita, quibus influat in Oceanum?rlures,quam duos, maiores alueos Rheni;, & nauigabiles,Iulii Caelaris tem-poribus fuifle,credibile non eft: ex illis autem riuos deductos natura fua,&elices, adeo non negandum efle putamus, vt aliter multitudinem Caefarisnon cenfeamus explicari polle, qui quidem nonnullis incertus de his orisvidetur,quali non vbique ad oftia iple adfui flet: fecundum alios autem ve-re fcriplit, vtpote vei fatus in locis illis, & qui Rheni fluenta perfpedta ocu-lis, & explorata, li quis alius, habuerit. Io. Ifacius Fontanus de Rheni di-vortiis Difceptat, mpag. 14 nobifeumfentit. Sane, inquit , perquamJimilevero videtur, Ccefarem, in ofliorum Rheni deferiptione, & elices & lacus aliaqueeiusmodi ‘flpeclafle. Confirmatur, quia Cadaris amo Afinius apud Strabo-nem hb. ivpag. 14 a fcriplit, Rhenum Skouo» tlvcu, ttAeiju Kiyov-

tok duobus ojliis effluere, reprehendens eos, qui pluribus, dicant: in cuius len-tentia & Strabo adquiefeit. Vtrumque maiora oftia intellexifle, quae ma-iores alueos emittant; non eft quod dubitemus. De lingulis oftiis alueis-que vt agamus, & dignitas rei, & varietas opinionum monet.

VI.

Rhenus, vbi agrum Batauorum attingit, in duos quali amnes diuifus,alueum finiftrum in Galliam demifit; dextrum, vt limitem inter BatauosGermanosque ad Oceanum vsque continuaret. Sinifter ille alueus nomenVahalis antiquitus adfumfit. Caefar dicio lib. 1 v cap. x Mofa profluit ex mon-te Voge/o, qui efl infinibus Lingonum, & parte quadam Rheni recepta, quee ap-pellatur Valis, infulam efficit Batauorum. Sic Glareanus teftatur in jibris ve-tuftis efle, in aliis Vacalos: Gryphius Vualis edidit, vnde recentiores Walisin Caelaris libro feripferunt,quali WlitteraLatinis antiquis cognita fuiflet.Tolerabilior haec feriptura in Aurelianenli Theodulfo eft, quam in IulioCaefare. Ille vero Paroenefi ad Iudices verf. 1 o 3 fcriplit:

Cui parent Walis, Rhodanus, fJofa, Rhenus, & Oenus..

Quod plures ^rra/oxhabent, etiam metaphraftes b***^?; Ioachimus Ca-merarius exiftimat, veram feripturam Caefaris Vaalos fuifle, cui vocabuloerrorepoftmodumcvel k infertum fuerit: nilkforte, quod credibiliusvidetur, ille aeque, vt Tacitus, Vahalis vel Vahalos fcriplit (terminatio enimRomanorum addit amentum eft) ex quo fequiori ttmpovcVachalos facium,vt corrupte michi pro mihi; & tandem adfpiratioeieifa, quum extrudi ac-ceflio aliena c debuerit. Confirmant libri omnes Sidonii Apollinaris a Sa-varone,Sirmondo, Wowerio vulgati, quia conftanter praeferunt non Va-halis, vt Tacitus, fed Vachalis. Carm. xi 11 verf. 31

Deton •