LIBER II CAP. III
Belgica .
2C9
bilem aquam praeter Traiefhim & Lugdunum ‘ •, Oceanum emittens. Rhe-no autem per Druli foliam & Fleuum, fiueSalam,in feptemtrionem effufo;fieri non potuit, quin vetus alueus, pofiea dictus medius, exhauriretur,adeo,vtoftio tandem & exitu priuaretur. Plinii autem aetate, etiam Ptole-maei, quamuis exiguus, tamen in mare effluebat. Ille enim fupra de Rhenodixit: medio interheee ore modicum nomini fuo cujlodiensallicum. Vnde credi-bile e fi, huic alueo nullum proprium aut lingulare nomen, ficut ceteriserant, praeter commune Rheni, fuifle. Cuniusw» scux medium ojlium flu-vii Rheni Ptolemaeus dixit, fuo aeuo illum alueum nondum exitu defiitu-tum fuifle probauit. Praeter hos duos, Ptolemaeum atque Plinium, qui hu-ius aluei, vt tertii, meminerit, non fuccurrit: vtique vero qui in bifida di-vifione,vt Afinius & Virgilius,eius rationem habuerint,quum illorum aeta-te tertius alueus, aDrulo fa£tus, nondum exftiterit. Virgilius enim antedefun&us vita fuit,quamDrufus inGermaniam &Rheni ripam ab Auguftomitteretur: Afinius autem aequalis propeC.Caefari fuit,& Tullio Ciceroni.
X.
Sic de medio Rheni alueo Io. Ifacius Pontanus cenfet, fic etiam Hadria-nus Iunius, qui Hift. Batav. cap. vm ait, Taciti aeuo habitum fui jfe loco riuiexillo flumine deducti. Secus iudicat infignis geographiis Philippus Cluuerius,& qui hunc hodie non pauci infequuntur, in quibus etiam vir ampliffimusefi Menfo Alting, NotitiaBatauiae,fiueDefcriptioneAgriBatauini, operevtrecenriffimo, ita perquam etiam erudito. Hi & Melae & Tacito deferi-ptionem medii aluei vindicatum eunt, de eo tam illius verba, ad fmijlrumamnis donec effluat s quam, quae huius eruat nomen& violentiam curfus,
qua Germaniam preeuehitur, interpretantes. Nec hi de lententia fua verboPlinii dimouentur, qui modicum illum medium Rheni alueum dixit, quiamodicus non fit omnino^xigtvus, fed minus latus, quam qui ad Gallicam ri-pam adfluit, vt tamen curfus violentia conferuetur. Quod fi efi, Pompo-nium Melamneglexifle Vahalem oportet, quod de illo, qui Caefarem fub-legit, a quo nominatim is alueus deferiptus efi, non vtique pronum ad fi-dem videtur. Idem de Tacito indicium efio,qui tot nauigationes per lacus& Drufi foliam, quae Rheni pars nulli fecunda efi, defcripfit, vt mirari fub-eat,fi nullam illius aluei rationem in partitione Rheni fluminis habuerit.Qui fecus de vtroque fentiunt, & illum Vahalem, hunc Ifalam pofihabuiflein Rheni difpenfatione credunt, ex nomine ratione petita in eamfententi-am inducti videntur, quum id hodieque medii aluei Iit, & de ambiguis Me-lae ac Taciti referatur, quod ille Rhenus fit donec effluat; & hic nomen (eruet do-nec Oceano mifceatur. Quod fi vero admiferis, vtrumque alueum, Vahalem&, Ifalam, praeter proprium nomen, ab accolis forfan impolitum, ab Ro-manis etiam natiuo nomine illius fluminis fignificari,cuius aquam deuehe-bant; aliter forte rationes, quam difpofitae erant, in hoc argumento pofifunt inftitui. Sane Tacitus Hiflor. lib. v cap. xxm Vahalem alueum aperteRhenum vocauit. - Spatium, inquit, velut cequoris elefhm, quo Mofce flumi-nis amnem Rhenus Oceano adfundit. Nec aliter de dextro alueo, qui per
D d lacus