89 z Cap. XVII.
De Cernjü 3 eorum natura,
894
/
a’ 3 \’ ere fXi’rkn&t a^eivXojuevtify (nKwcLfi: ©xAutI^h r/xl<|, t&Qov av&qdmav ateelvj ,
Ovvtatv ttTqctm&i faiqoTrm Srriqtcxi ßiCuÄoi,
Qux (\c Bodinus,
Famina sola sarit, fugiens hominesq^feras^,
Et loca trtta hominum pedibus , tr alius fi viarum,
Ut pier umifera duri sub tempore partus.
Sed Alianus distinguit tempora libri sexti capiteundecimo, ubi, postquam de cerva in genere id ipsumtradidit, quod Philosophus, illam parere prope vias,quia sibi plus timet a feris, quam ab hominibus, quosvelocitatis suL fiducia contemnit,hanc addit exceptio-nem : Kctltt-TttavüeiG- Ji «x. rr< rtroi rtt; otPvs > oiePtyS' oti Jqafaetv 'Ffo möe^-eqa. Tizlj Sv iv tois aymot, Jtjro 7 ( Jqufaois , jrc/tj ro?5 aijXaQt. Sed cum pinguis evafit ,non amplius sectu vias par it; quiafiit se cursu esse tar-dam. Far it igitur in praruptis locis , fi saltibus, fi con-vallibus. Etillos ipsos hinnulos,qui juxta vias in lu-cem eduntur,statim a matre deduciajunt inlocapraerupta, & confragosa. Anftoteles lib. 6. cap. 2p. Elfl«S'ttf Js ayctv th\ n€qds W th? t 5-/ t«to to
ywedov eu/Toif Kti&ipvyn , wirket afejppaycitst [alav iyy,&eSQjov , « jyq ct/awjt£&i eiufitv «is« t«; ’ßnnd'i/j.tvxi; •Suum autem hinnulum solet ad stationes deducere ,quem locum habet pro refugio, petram nempe praru-ptam, uno aditu , unde invasores arcere suevit. Quodidem aliis verbis repetit libri noni capite quinto.Atque haec illa sunt fllM bamoth , seu excelsa loca ,ad quae se,cervorum instar, aDeo deductos,&in iistanquam in tuto collocatos , dicunt Propheta duo;nempe David, & Habacuc. Illum vide Psal. 18. ^.34.hunc capitis tertii versu decimo nono. Eodem haecPlinii referri queant, Editos partus exercent cursu, fifugam meditari docent. Ad prarupta ducunt, faltumfidemonstrant. Et haec Salini , Teneros studiose occulunt,& absconditos inter profunda fruticum,vel herbarum,pedum verbere castigant ad latendum, (sum maturue-rit ad fugam robur, exercitio docent cursus, fi assue-fiunt salire per abrupta.
Ex his cum cervam constet benignum este animal,& de catulorum suorum educatione maxime sollici-tum : tamen serem. 14. v.<y. hinnulum suum in agro de-seruisse legitur, quia non erat herba, id est, propter in-opiam pabuli. Unde Kimchius in hunc locum, D 3 ty
n, iV hy nwn ib\ rftntt pja njnn topah rtnVm nvnnh rvanm tsrmo ya w v Referit
foetus fisos , ut in alia regione pabulum quarat , fi ,quantumvis misericors , catulos suos non curat, & utpropria vita consulat proficiscitur. Itaque hoc perti-net ad summae famis & sterilitatis descriptionem: utquod habet idem/V^ftaThrcn.l. vers. 6. Principesejus sunt ut cervi, qui pascuum non inveniunt, & ab-eunt fine viribus ante faciem infiquentis.
Cervinae carnis usiis & esus in sacris libris saepe com-mendatur : utDeut. 12. -z/. 15. Sicut capream , fi cer-vum comedes. Et versu 22. Sicut comeditur caprea , (ficervus,ita vesceris eis. Et Deuter. 15. v. 22. Vescentur«f> quasi caprea, fi cervo. Quin cervus expresse po-nitur in censu quadrupedum , quibus vesci fas erat.T>eut. 14. D.4.5. Ha sunt bestia , quas comedetis, boves,oves, <ficapra, cervi, caprea, &c. Et in quotidianovictu Salomonis i.Reg.4,2}. erant deni boves pingues,(fi viceni boves pascuales, (fi centena pecudes,prater cer-vos, capreas, &c. Nempe cervus bestia munda est exdefinitione Legis, in qua pro mundis habentur bestiaequateumque ruminant , & fissam habent ungulam.Utramque porro notam habet cervus. Nam,ut denngula fissa taceam, de qua nemini non constat, Phi-fiphus in fine libri noni Historia animalium, post-
ic
20
quam ruminare docuit rd /m d/u(poJo^, ut boves,oves, & capras, addit, Etsi j i-jkT ayqtm d Jh im cu»a-dhq , ta fib ouisr^iptrauj ix lori , ötov <-Xa.cp(Gy. eudrti JiunqotidQ' Sed nihil dum compertum esi dejylveftribus,jisa nobiscum quando fi non aluntur, ut cervus; is au-em ruminat. Unde Plinius lib.10. cap 7J. Ruminant,-r. ater jam di£la,sylvestrium cervi, cum a nebis alun-mr. Quamvis non fatis perceperit mentem Aristote-.a, qui cervum non dixit tum ruminare, cum a nobisditur (neque enim ideo mutat naturam : ) sedquod ruminat cervus nobis inde esse compertum,quod nobiscum quandoque alitur. Cervinas carnisissiduus usus creditur amovere febres, quia ipse nun-quam febricitat. Plinius ubi supra, Febrium morbosnon sentit hoc animal, quin fi medetur huic timori.Quasdam nosprincipes fceminas scimus omnibus diebusmatutinis carnem eam degustare solitas, fi longo avocaruijse febribus. Solinus, Patuit nunquam eos febre»ster e : quam ob causam confettaex medullis eorum un-guina fidunt calores hominum languentium. Legimusplurimos , matutinis diebus cervinam carnem degustaresolitos,fine febribus longavos fuisse. Tamen Avicennacontra libro secundo Canonis in capite De carnibus,
jlj.
Caro boum,
fi
40
cervorum, fi ibicum, fi magnarum avium quartanasfebres excitat. Galenus libri tertii De alimentorum fa-e,o cultatibus capite secundo cervinam generare asseritsuccum vitiosum, & concoctu difficilem. Ita etiamAetius Tetrab.i. Serm. 2. capite centesimo vigesimoprimo. Et Sjmeon Sethi, t d fadtpuv xqidSi xaxo-
yy<ad 'Ofii, dj fvamtsct , H juthajm j^oAiic 'fijvtmxd. Sedaestate inprimis, si credimus, quia, cum serpentibusalantur, ymrrtq. Et Philosophus , K* 9 ’ er Je
yqom oyemsot, t d xqia yiviraj , dj JudJTi, v.ahd-
<mq t d. -rys tfdyuv' Cum in libidinis astu sunt (Gall. enrut ) carnes eorum mala fi foetida sunt,perinde ac hir-corum. Interim veteres hoc alimentum magni fecissesuadet, quod Telephum, Mysorum Regem Jacte cer-vae, & Achillem //wAeic eAaJwr enutritos fuifle fabu-lati sunt.
Cervos in Chanaanitide plures fuisse vel tx/Elianoconstat, qui in fine libri quinti diserte scribit medce toT? Ivqai; ixdpw' & caput ita orditur, O l ce XuqoiceAatpoi ylvovrtiuj ftSfi ov oqtm /ueylerotc, Afadvu re , Jtj Ai-Cervi, qui in Syris sunt, gignunturin altissimis montibus , Amano, Libano fi Carmelo.Proinde anno sterili pabulum cervis defecisse queri-tur feremias capitis decimi quarti versu quinto. Etiii vulgatis cibis apud fudaos cervinam fuisse docui-mus. Quin in sacro dramate, cujus scena est in Judaa,Jerofilymitanas virgines Sponsus ita compellat Cant. 2.v. 7. & 3. v. 5. Adjuro vos,filia Jerusalem ,per capreas,fi cervos agri , id est, qui degunt in agris, ab urbe nonmultum dissitis. Et hinnulis pro statione assignantur
iro **V1, montes Bether, Cant. r.v. 17.8c O’ßlMl "IN,montes Befamim,üve. aromatum, quae fuerunt "judaalocahodie nobis ignota. Monstra Bether, est monsscissionis. Videtur ita dictus propter \txyyadi s & %d<s-fxafist, id est, terra fitsturas, quae fiunt imbrium vio-lentia. Et hoc voluisse Seniores, qui reddunt oqn mi-Ku/udrm montes cavitatum. Sunt, qui malunt nwtA»-fjt,d.Tuv’ quae lectio si potior esset, dicerem illos in Ese-
legisse montes 1N2 Cether, non "Bether; qui»ITO, corona est y.uxMetJhs. Et IM "Vt, montes Cether,seu corona, vocari potuisse montes, quibus Jerusalem,70 tanquam corona, cinfta erat circumquaq;, Psn^v.i,
fo
60
CAPUT