plica indiuisioultranvne 1e3 lineferis)

Ouersalis Liber27cta. Habes figuram pro exemplo, qua facilior in planicie metienda fierinequit, ubi ex ba-simensurata habetur cathecus& hypothenusa. Quando 12 in basi& 17 in diametro concurrunt, habes angulum rectum. Sin in diametro pauciora quam 17 puncta per basim abscintlantur,erit angulus catheci& basis acutus, modò diameter sit in linea umbrae uersae. Angulus relinquit obtusus, quando linea basis descendit à basi quadrati. Quando itaque aliquid metiri uodueris, cura ut stationem alteram facias in loco ubi diameter abscindit numerum qui certam pro-portionem habeat ad 12. Tunc enim facilior erit operatio: ut si abscindat in basi senarium, spacium inter duas stationes deprehendum est subduplum ad spacium mensurandum, sicut sex suntin subdupla proportione ad I 2. Sin absciderit octo, erit space mensuratum ad spacium mensurandum subtriplum, sicut octonarius est subtriplus ad 12, ergo spacij mensurati medietas,quae esttertia pars duodenarij, est addenda eidem spaceatur, ut habeatur spacium mensurandum,&cest cathecus. Quando diameter cadit in finem duodenarij, spacium mensuratum aequaleest mensurando. Si uerò ceciderit in 15 punctum, spacium mersuratum excedit mensuran-dum in tribus, quae sunt quarta pars duodenarij. Sin ceciderit in 16. punctum, spatium mensu-ratum excedit mensurandum in tertia parte. Abscindente uerò diametro 18 punctum, spacium mensuratum erit in sesquialtera proportione ad mensurandum, hoc est continet il-lud& praeterea medietatem eius. Haec per regulam de tri pulchre indagantur in huncmodum. Octo puncta faciunt in space mensurato 30 passus, quot passus facient duodecim puncta? operare secundum regulam& inuenies 45 passus.Quid à Ptolemaeo tractetur inz& 4 cap. sui primi libri Cosmographici.Cap. XXIIIINtertio cap. docet Ptol. quo pacto ex gradibus coelestibus liceat inuenire stadia autmiliaria terram ambientia, et quotmiliaria uni respondeant gradui, de quo& suprà quoque nonnihil diximus,& ob id hic nihil amplius de hoc scribere uoluimus. In 5. cap.docet Ptol. ut iustum quis ponat fundamentum, qui uult describere regionem aliquam, atque inside la riviere avec moins de lʼannée.gniores regiones designet iuxta Cosmographiae#1741.regulas, longitudinem regionum quaerat ex eclipsibussolis aut lunae, latitudinem autem inuestiget per accomP.S.moda instrumenta, per quae et altitudo poli inuenitur.Quantum attinet ad latitudinem uel poli altitudinemH.F.P.(est enim idem) nulla est difficultas, quum in omni lo-de maico sole radiante facile inueniri possit. Longitudinem Longitudinisuerò inter duas ciuitates non licet tam facile depre regionum inuenhendere ex coelo, quod coelum sit in continuo motu, tio difficilisalia's facilius haberi posset quam latitudo. Nansi soli coeli planetarum mouerentur, stellarum uerò coelum immo-tum staret, posset hic Basileae stella aliqua obseruari, quam teneret plagam orientalem, posset& Constanti-bez.Votre très-nopoli per instrumentum eius super horizontem obH.H.seruari altitudo,& quot gradibus Constantinopo.li esset altior quam Basileae, tanta esset differentia longitu-dinis inter Basilea& illam Thraciae urbem. Posset etiam dum coelum eft in continuo motu idem fieri, sicommune posset dari signum obseruationis, ut scilicetVotre amiego hic Basileae& alius quispiam Constantinopodans leli eodem temporis momento obseruaremus eleuatio-ce 7ebreVotre très obéissantnem alicuius certae stellae, ac deinde differentiam ad/:t>Votre ami-Monsieuruerteremus utriusque obseruationis. Nullum autem aliudInnserungVotre trèsLeOu il estcommune signum potest dari quam elipsis lunae, quae hicet per totum horizontem nostrum eodem temporis fit pun-cto, tametsi error aliquis, licet non magns, posset in obseruatione initij aut integrae obscurationis contingere. Non enim sic subitò luna labitur tota in tenebras, ut praecise momentum illud toctius obscurationis obseruari queat. Nec est alia ratio obseruandi longitudinem regionum: quamqueDominus Petrus Appianus, quem quum anno Christi 1546 mense Maio Augustae Vindelico Petrus Ap-rum conuenissem, mihi narrasset, se inuennisse rationem aliam deprehendendi regionum longitu pianus-hinem, quam speramus illum non soli Cæsari Carolo communicaturum. sed et toti mando.Sed