Teuuonicimilites.Lituania reripit fidem.8. MaternusEberscheMunster.Mortuus exiritatus.Clericorumin Germania mores.

De GermaniaG24per se perficere quod instituerant, adiunxerunt se fratribus TeutonicisPrutenis, eorumque auxilio expugnauerunt Linoniam, subdideruntque regioni Christianae. Anno Christi 1550.& antè, fratres Teutonici saepe tetarunt populum in Lituania iniciari Christo, sed multo tempore nihil ualirunt efficere. Quadam uice occiderunt octo millia infidelium, coeperuntmultos, quos secum in Prussiam ducentes baptisarunt& docuerunt Cstianam legem, ut inde in patriam redeuntes suis dicere possent, Christinam religionem nihil difficile includingre, sed uera pietate eam subnixamquidem sacra Christi fides tam male apud illos audiebat, ut horrerenteius auditum, putantes illam grauia& impossibilia continere, atque obionuebant illam accipere. Sed nec iste astus profuit fratribus TeuronaExcitata sunt& alia multa atque grauia bella, usque ad annum ChristiEtunc dux magnus Lituaniae suscepit sacrum baptisma cum magnapili multitudine. Porro in Alsatia in ripa Rheni occidentali, annunciata est fides Christi eo-pore quando adhuc diuus Petrus apostolus in humanis uixit, acceptaque à quibusdam Cenis. Nam petrus apostolorum princeps misicultra alpes ad ripam Rheni Maternum, Eucrium& Valerium, ut Germanis annunciarent Christum dominum. Quibus feliciter negoChristi exequentibus, diruit sanctus Maternus, auxilio fretus fidelium quos ad Christumuerterat, locum quendam insignem, qui tunc Nouientum, nunc uero Ebersche Munsterumtur, haud procul a Selestadio situm, ubi Iulius Caesar magnificum considerat templum,&suis gratias egit poo adepta contra Hallos uictoria. Deinde profectus est Maternus Arratum, ut& ibi excideret idololatriam, sed repulsus est ab urbe. Non ita multo post eo exnin itinere mortuo, sepultus est magno luctu in loco qui hodie Ele appellatur. Sed non mitpost eius mortem elapsis diebus, baculo diui Petri rursum est excitatus à morte, ob quodnculum plurimi infidelium facti sunt fideles, credentes in Christum. Post ista extruxitidemternus templum non procul à Molssheim, uocauitque illud Domum Petri, quod in hunc-diem in Germanica lingua uocatur, Domphieter. Non longe pòst, grassante perfectionChristianos, defecerunt conuersi rursum à suscepta fide, manseruntque in infidelitate aliquorumtenis annis, quousque reges Galliae Alsatiam& alias transthenanas regiones ad agnitionemtatis reduxerunt. Historiam sancti Maternibus retuli ex legendis sanctorum& ex nulloto autore, sciens illam à quibusdam haberi pro fabula.De moribus& ritibus Germa-norum recentiorum.Mnis hodie Germanorum conditio siue Status quadruplex est: primus clericorummagis& largis redditibus censibusque prouisi, ab alijs plurimum honoris perciquod Deo seruiant, scripturas intelligant& interpretentur, uitamque coeliben agant.in his minus probantur, facile ab inerti uulgo aspernari solent. Vestitu religionese ferunt, quisque suo instituto conformem. Seculares clerici tunicas portant fluxaslo ut plurimum colore. Caput mitralanea tegunt, non multum fastigiata, sed capite auretemtis adhaerenti. Ex collo cum in publicum procedunt fasciam dependunt, quidam sericam, quineam honestatis tantummodo causa. Superducunt& calceis crepidas siue sandalia, quireuersi deponunt. Ocio maior pars uacat, literis pauci intendunt: pomeridianas horas sotandoque deducentes. Secundus status nobilium est,& hic multos habet gradus. Sunt enimcipes, sunt comites, atque barones& inferioris gradus milites. Principes non solum diq& generis claritudine, sed& potentia caeteros antecedunt, terras habent& dominia laIllud in nobilium ordine mirum uideri potest, quod principes ipsi atque comites Caesari,ties imperij necessitas exigit, obsequia tanquam subiecti praestent, milites exemptos se dicamnisi ad stipendium nemini seruiant, nec subditos suos seruire sinant,& tamen Romatiorumperatorem dominum suum ac principem esse dicant& recognoscant. Prophanari& nonrum minui generis sui splendorem existimant, si mercaturam artemue aliquam mechaniexerceant, si uxorem plebeiam ut sibi inferiorem ducant, si aliena urbe ciuium more hab-