680De GermaniaVienna metropolis Austriae.Wolfgangus Lazius Viennensis, medicinae& philosophiae doctor, regius historicus&gymnasij Viennensis ordinarius Sebastiano Munstero S.Vod nostrae tibi Viennae historia per placuit, uir clarissime, libenter audio, etsi non eummodi libersit quilaudem mereatur, quod tumultuario labore confectum, dum DecadeAustriacae historiae concinno, amici hunc extorserint, deprauatè in aliquibus locis,Luideo, à meo amanuensi descriptum. Proinde denuo hanc historiam& quidemmulto auctiorem molior&c. Ad petitionem tuam uenio, quo imaginem nostrae urbis requitiete eam memorabili operituo, quod moliris, adiecturum polliceris, qua re me Hercule postminum memoriam nihil praestantius atque hominum generi magis gratum facere potes. Itaqueproposui rem senatui nostro, qui haud grauatim petitioni tuae morem gessit. Vnde urbenestram cum moenibus, propugnaculis(incredibili retroactis annis sumptu aduersus Turcscitatis) templis, aedificijs publicis& priuatis geometricè in plano depinxi, in aere sculpifeclexemplar tibi mitto, quod xilographus imitetur. Proinde rogo te mi Munstere, ut eam ogenter cures, ut hic delicta est, procudi. His me commendo,& ut me in album arnicorum terrum adsciscere uelis, peto. Viennae Pannoniae 20. Augusti, anno 1547.Breuis topographia Viennae metropolis Austrix, autoreWolfgargo Lazio&c.Jenna notissima Austriae archiducatus metropolis, cuius hic tibi lector imaginemhibemus, ante Christum adhuc natum, culta ciuitas fuit,& à Sarmaticis populis inhbitata, ijs, quos Octauius Augustus Cæsar, solo aequatis Metullo, Monaetio, Vendii& Terpono ob crebra& infesta Italiae latrocinia, ab Istriae finibus ipsoque Sauifluetad Danubij oram transposuerat. Hi paulatim ita succreuere, nominibus iam tribubusquedistincti, Boi, Sennones, Brenni&c. ut pulsis loco Sarmatis, ipsi eam ciuitatem cum con-nis prouincijs oppidisque obtinuerint, quorum ex numero& Carnuntum erat, uetustus& hodie haud procul à Vienna locus, multis ruderibus ac aedificiorum ruinis refertur, quem AuftCaernbauci hodie ob antiquitatem Troiam,& Petronellam à templo forsan istic posito nominant.rum enimuero quo tum Vienna nostra appellatafuerit nomine pro certo haud equidem cstat, nisi quantum coniecturauggerit, eam Vindebonnam gentilicia non Romanalingua apellatam, quòd Vindorum is quondam districtus extiterit, quem Germani adhuc bannamVindobon-dicimus. Vindobonam enim in confinibus Norici ac Pannoniarum Antonini utinerarium acna.diem dCetium collocat montem: quam uocabuli compositione mutata, Iuliobonnam Prolemanuncupauit, descripta isthic ab utroque Decima Germanica legione, cuius in hanc usquemonumenta& argumenta infinita intra moenia Vsemaeatque extra supersunt. Quanquam autemex ipso uocabulo Vindobonna prioribus syllabis extinctis, aliquid simile uulgari Viennex ypellationi emergat, tamen nota est res, hanc alia quoque nomenclaturam Fabianam uocatamius prima syllaba dempta, clarius hodiernum ac uulgo tritum uocabulum remanet Biafnanque in uernacula nostra lingua uocamus,& uetustis diplomatibus utraque in linguVienna. tis, appellatam inuenimus. Nec moror in quibusdam exemplaribus historiae diui SeuBiana.diplomatibus, Fauianas nominatam. Huius enim barbarici seculi causa extitit,& solentBelgicae nationes b& u literas unam pro alia usurpare. Porro ante quadriennium ferè fraftum columnae dum noua fossa agitur ad portam Scotensemi erutum fuit, in quo utrunqueincisum extar, facta mentione cuiusdam Marciani decursionis, aedilis& duumuiri, municidobonae& praefecti cohortis Fabianae. Quo ex monumento duo eliciuntur, primo,dobona non ius coloniae sed municipij duntaxat habuerit, quum alioquin in prouinciaad Danubium duae extiterint coloniae, Carnuntum& Laureacum, hodie Petronelliumum nuncupata loca, deinde quòd Fabianae uox alteri uetustiori à castrisochortis Fa-mirum accesserit, quam Millenarium fuisse credendum est, fortè à Tito Fabiano denominLaur eacuhodie Ensi- cuius& Pannoniae praefecti Cor. Jac. meminit lib. 18. uel potius ab Annio Fabiano, Cni X. Germanicae Pannonicae praesedisse, tot apud nos monumenta eruta contestantur. Humminis etymo. Itaque, ut iam diximus. Vienna ante Christum natum fuit culta à Sarmatis&dis, quos insecuti sunt, Boi, Sennones, Breani ac Gesatae, Gallicae omnis ueteris Germanisguae nationes, sed quis Nero Tiberius in formam prouinciae redegit. Quo ex tempore limet