1 48De Germaniaobstrinxeruntque se ad seruiendum ei quantum ipsis in libero regno natis licebat. Quod si/geret mouere in eos arma& cogere ad seruitutem, sciret ipsos sine armis non esse. Agnorent quidem se Sacramento obstrictos& obligatos illius militiae, quamdiu illi praeesser impen-in aedificationem& non in destructionem ecclesiae, sequereturque uestigia praedecessorum-rum, conseruaret imperialia iura Henricus Imp. accepto hoc nuncio infremuit, respondilegatis contemptim,& eos sic ablegauit ut nescirent quo ille esset animo erga principes. Au-tes autem principes Caesaris ferociam, indignati sunt et ipsi, correptisque armis rectà profectiIn Gorlaria Goslariam, ubi Cæsar manere consueuit. Elapsus uero Imp. abstulit secum insignia impocuria impter& bonam partem thesaurorum. Vidensque quod futurum erat, post multa quae utrinque genratorisbantur, collegit principes imperij, coactisque inunum magnis copijs militum, uolebat ulciiniuriam sibi a suis illatam, atque subito imparato hoste, exercitum Saxonum inuasit,& mimillià interfecit& reliquos in fugam uertit, plurimosque infuga ipsa ad triamiliaria per ciretum trucidauit. Euaserunt tamen ex illa pugna ferè omnes principes& nobiles Saxonixquòd haberent ueloces& celeres equos. Pedites uero qui effugere nequiuerunt, haud secquàm pecora ubique mactabantur. Proposuerant Caesareani delere uniuersam Saxoniased multi comites nobiles& gregarij milites à parte eorum occumbentes, minuerant toteorum, sanguinolentamque retulerunt uictoriam. Quae postea gesta sunt, succincto senmexplicui suprà in Catalogo Imperatorum.Vuestphalia.JEra& uetus Saxonia est Vuestphalia: cuius limitefuerunt Rhenus ab occidente, VisurgusVuesera est ab oriente, Phrisia à septentrione& à mridie Hassiae montes, quos Obnobios Ptolemauspellare uidetur, ex quibus Amasis fluuius oPadebornam& monasterium mediam ferè prouinci:Carolussecat,& per Phrisiam defluens fertur in mare. SalaVueffphalosDrusi(qui Augusti priuignus fuit) clade celebris, hinc emooppagnat.git. Hos populos Carolus magnus uictos primum ad Chnam fidem compulit. Caeterum cum saepius rebellarent, re-titoque idolorum cultu Christi religionem spernerent, neciurandum quouis modo aduerterent, ut metu poenatemeritatem Carolus compesceret, occultos iudices instituquibus potestatem dedit, ut quamprimum deierasse al-comperissent, aut fregisse fidem, aut aliquod aliudscelus perperrasse6emox illum ubi comprehendi posset, pro arbitrio necarent, nullaciƒde laaut expurgatione preuia: uiros graues ac iustos elegit, qui plectereaeckxdenocentes haud ab re possent. Terruit ea res Vestphalos ac dendein fide continuit, quum saepe in nemoribus& proceres& mediocresri laqueo suspensi inuenirentur, nulla accusatione prius auditarentibus tamen causam, constabat fidem fregisse aut magnum al-occultumscelus commisisse. Id iudicium ad nostram usquae aetatem perdurapellanturiudicium.uocaturque uetitum seu occultum. Qui ei praesunt Scabiniaquibus tanta praesumptio est, ut etiam per totam Germaniam iurisdictiosuam extendi uelint. Secretos ritus habent& arcana quaedami-ta, quibus malefactores iudicant: ea nondum quispiam repertifaire uneIpsorum quoque Sca-qui uel precio uel metu reuelauerit.maior pars occulta est, qui per prouincias discurrentes, criminososDamnati libro scribuntur etinterentes iudicio accusant probantque, ut eis mos est.Rei ignari suae damnationis ubicunque reperiunturbus Scabinis comittitur executio.supplicio afficiuntur. Degenerauit autem hodie hoc iudicium, nam interdum personae admitVuestphaliatuntur,& ciuilia negociastractare audent, quibus erat solum de criminalib. permissa potessajeratitasRegio est admodum frigida, uini er frumenti inops. Pane uescuntur nigro, ceruisia potus est.num quod Rheno aduehitur, magno omitur precio: eo tantum opulenti,& raro tamen,