Liber IIII.873tennes Polonos repressit, domique manere coëgit. Idem egit cum infestis quibusdam Bohemis,surque secundo collectis copijs in Bohemiam contenderet, morbus enim incessit& laguor ingens,therebresenteque aegritudine, conuocatis optimatibus Almum mitore ingenio ac praestantioredehole adolescentem regno sibi succedere iubet, atque postero die, scilicet salutis 1095. regni aucem sui 19 in domino obdormiuit.Almus natuminor& simplicitate ductus ColoAlmus rex.canno cessit, ne primogeniturae fratrem iure defraudare uideretur. Sed ubi Colomannus regiaacctus est dignitatem, maledicentium opera inter utrunque fratrem magna intercessit discordia,idemque prorumpitur in bellum. Sed cum Vngari propter fratres nollent ferre intestinum bel.em, decernunt ut fratres singulari inter se dimicent certamine, secus duelli uictorem pro regehabituros. Quo audito, Colomannus qui erat luscus, claudus& gibbosus, noluit certare, cumlaequo Marte facere nequiret. Sub hoc rege Veneti conabantur Dalmatiam in seruitutem redigere, unde uentum est ad cruentissimam pugnam, in qua Veneti ante ladrae moenia, maxima expante caesi captiue, pauca manus cum classibus euasit. Deinde plurimae succreuerunt inter duostatres discordiae, quousque tandem rex persuaderetur, quod post mortem suam Almus euesti-& regiam esset inuasurus: quare fraternam ei mortem improbi consulebant. Rex quo à frateraccede manus abstineret,& Almum cum filio regiae dignitatis impotem efficeret, accito carnidece, fratrem ac nepotes occaecari iussit. Item Bolae nepoti quum adhuc infans esset, testes exerieandauit, ne qua hinc propago proueniret. At carnifex cum Dei iram& regni arbitatem refor-quidaret, exercos catuli testes pro his ad Colomannum tulit, pioque commento regis saeuitiamnosit. Sed non defuit diuina ultio. Nam uix Almus cum filio oculis orbatus,& in coenobium tuColomannus repentino morbo dicitur correptus, adhibitoque cataplasmate temporibusilio, eductum est cerebrum, certum letthi signum. Antequam tamen expiraret, Stephano filiogauit imperium. Sed nisi Stephani potentia obstitisset, caecum etiam Almum aut filium eiusiclam regem optassent. Mortuus est itaque rex anno regni sui uigesimo quinto, salutis autemvillesimo centesimo decimo quarto.Stephanus rex octo pene annis alieno ductu regium gubernauit, deinde adultus pro libidine sua cuncta gesturus, ferocia& crudelitate patriconcelsit. Praefuit regno annis duodeuiginti:& cum nullam haberet prolem, adoptauit sibi in fi-im Belam uirum caecum Almi filium patruelem suum, quem& ex testamento regem decla Bela rex de-Vngari intellecta Belae probitate ac sapientia, non minus caecum quàm oculatum amabant. cimus.eustamen est Bela grauem seditionem ab adulterino filio Colomanni, quam sine sangui.cefiusione compescere non potuit. Pacato autem regno à seditionibus, Bela se in ocium rede-exocio in conuiuia nocturna& ebrietates, atque tandem in hydropisim incidit, quo morbo corctus, nono regni sui anno naturae necessitati cessit, anno salutis millesimo centesimo quadra-gefimo primo.11 Geysa adolescens praeclarae indolis successit in regno patri. qui Ger-tum praesertim Austriacorum exercitum Vngariam ingredientem strauit. Ipse fratres reEaliberalitate ac indulgentia prosequutus est, iussit que eos regio uiuere more. Tandem ueroadversam ualetudinem incidens, regnum disposuit, atque Stephanum filium grandiorem nategem pronunciauit, mortuus anno 1161Stephanus regno potitus, nihil sine senasautoritate& patris amicorum concilio gessit. Vbi autem aliquot annis regnauerat, Laditspatrums eius nactus regni coronam, usurpat regnum ipsum sex mensibus. Sed obrepentevinde morte anno 1172. regnum usurpat frater eius Stephanus etiam Belae caeci filius. Rex ueStephanus Geysae filius patruorum insolentiam non ultra tolerandam esse ratus, suscitatoello castra contra patruum mouit, eundemque superatum regno exegit. Patrata est in eo praelio Nobilium elata clades nobilium, ut nihil illis temporibus miserabilius accidere potuerit. Mortuus est eo dese anno rex Stephanus Geysae filius, qui fuit anno Christi 1173.Eligitur post StephanEin regen Bela frater eius, uir maturus& integer, iustus& seuerus. Illud erat sibi in animo sem-et infixum. maritimam& nobiliorem Dalmatiae oram, quam Veneti occuparant, occupatamqueplus amiserant, ab Vngaris omnino occupari oportere.14 Mortuo Bela subrogatuset optimatum suffragijs in eius locum Emeritus senior natu. Quod aegreferens frater eius An-leas, dàm detrahit fratri, damnat eius ignauiam,& in populorum inuidiam omni arte compecircumuenit praepotentes& nobiles,& undique sibi comparat fauorem, indictoque fratri beltegnum occupare contendit. At Emericus indutus regijs ornamentis, ingressus in meim seditiosorum hominum, eos bonis uerbis compescuit. Regnauit autem octo annis, mor-anno Christi millesimo ducentesimo.15 Ladislaus successit patri in regno:& cumINNultra