? 4 NICOLAI COPERNICI

sit mundus, sive infinitus,disputationi physiologorum dimittamus:hoc certum habentes, quod terra verticibus conclusa superficieglobosa terminatur- Cur ergo hassitamus adhuc, mobilitatem illiformas suas a natura congruentem concedere, magis quam quodtotus labatur mundus, cujus finis ignoratur, scirique nequit, ne-que fateamur ipsius cotidianas revolutiqnis in coelo apparentiamefle, & in terra veritatem ? Et hasc perinde se habere, ac si diceret3‘ Virgilianus dEneas: Provehimur portu , terrasque urbefque rece-dunt. Quoniam fluitante sub tranquillitate navigio,cuncta quas ex-trinsecus sunt, ad motus illius imaginem moveri cernuntur a navi-gantibus , ac viciffimfe quiescere putant cum omnibus quas fecumsunt. Ita nimirum in motu terras potest contingere, ut totus circui-re mundus existimetur. Quid ergo diceremus de nubibus,castcrilq;quomodolibet in aere pendentibus, vel sublidentibus, ac rursumejerem fi- tendentibus in sublimia ? nisi quod non solum terra cum aqueo ele-muicum ter- mento sibi conjuncto sic moveatur , sed non modica quoque parsrjtgievm. aeris, & quas cunque eodem modo terras cognationem habent. Si-ve quod propinquus aer terrea aqueave materia permixtus, ean-dem sequatur naturam quam terra,sive quod acquisiticius sit motusaeris, quem a terra per contigui tat em perpetua revolutione ac abs-que resistentia participat. Vicissim non dispari admiratione supre-mam aeris regionem motum sequi coelestem ajunt, quod repenti-na illa sydera, Cometa: inquam & Pogonias vocata a Gras cis, indi-cant, quarum generationi ipliim deputant locum, quas instar alio-rum quoque fyderum oriuntur & occidunt. Nos ob magnam a ter-ra distantiam eam aeris partem ab illo terrestri motu destitutam di-cere possumus. Proinde tranquillus apparebit aer, qui terras proxi-mus , & in ipso suspensa, nisi vento, vel alio quovis impetu ultro ci-ftms 5 uid. troque, vt contingit, agitetur. Quid enim est aliud ventus in aere,quam fluctus in mari ? Cadentium vero & ascendentium duplicemefle motum fateamur oportet mundi comparatione , & omninocompositum ex recto & circulari. Quandoquidem quas ponderesuo deprimuntur, cum sint maxime terrea, non dubium, quin ean-dem fervent partes naturam, quam suum totum. Nec alia rationeCur terrea CO ntingit in ijs, quas ignea vi rapiuntur in sublimia.. Nam & terre-mite™ fur- st nS hic ignis terrena potissimum materia alitur, & flammam nonsum serantur, aliud efle definiunt quam f unium ardentem . Est autem ignis pro-prietas , extendere quas invaserit, quod efficit tanta vi, ut nulla ra-tione