Dictioimaginari hoc ⁊ eius ſimile eſt deriſio ⁊ illuſio imaginantis ipſum. ¶ Quidam to hominũcum eſtiment ab eis nihil bene reſponderi poſſe quod iſtoꝛum refellat ſermonem: concedũt⁊ exiſtimant:ꝙ ſi affirmauerint ꝙ celum ſit firxum nõ motum:⁊ ꝙ terra moueatur ſuper axẽvnum ab occidente ad oꝛientem:⁊ reuoluatur quaqʒ die ſemel. Aut ꝙ celũ ⁊ terra ſimul moueantur:quãtum mouentur:illud tamen ſit ſupꝛa axẽ vnum tm̃: quemadmodum diximus:⁊ ſᷣm quantitatem qua vnum eoꝛum conſequitur alterum:non erit aliquiq refellens eoꝛumſermonem:⁊ deſtruens eoꝛum teſtimoniũ. Ad hoc autem perducti fuerunt:quoniam ꝓpterid quod in ſtellis apparet: non eſt impoſſibile quin ſit hoc m ꝙ dixerunt ᷣm acceptionemabſolutam. Pꝛopter hoc vo quod nobis contingit ⁊ in aere apparet: declaratur ꝙ eoꝛumſermo eſt ſtultitia maioꝛ que eſſe poteſt. ¶ Q ſi nos concederemus eis quod eſt contrariũnature. ſ.vt leue ſubtile ſimilium partium:aut nullo modo moueatur: aut moueatur motunon diuerſd a motu qui ſᷣm naturam ei eſt contrarius. tunc manifeſtiſſime declararetur: ꝙmotus eoꝛũ que ſunt in aere ſublimi ſubtili: velocioꝛ eſſet omnibus terrenis. ¶ Et ſi ↄcederemus eis etiam vt motus grauis:ſpiſſi:diuerſarum partium:pꝛopꝛie ſit velox equalis. tunciam etiam declararetur ꝙ terrena foꝛſitan non poſſent ⁊ non eſſent pꝛeparata ſe adinuicemmouere. ¶ Pꝛeter hec quoqʒ affirmant:ꝙ motus terre velocioꝛ exiſtat omnibus motibusqui ſunt ſupꝛa ipſam: pꝛopter ipſius reuerſionem ad locum ſuuʒ in tam bꝛeui hoꝛa. Quod ſiita eſfet: aer ſemper ſentiretur moueri motu contrario motui terre. neqʒ videremus nubesſemper tranſire ad oꝛientem:neqʒ aliquã auium:neqʒ aliquid eoꝛuʒ que in aere iaciũtur: pꝛopterea ꝙ terra conſequeretur omnia ſemper ⁊ vinceret ea velocitate ſui curſus ad oꝛienteʒ.Et exiſtimaret᷑ ꝙ omnia que ſunt pꝛeter ipſam: ſemper irent ad partẽ occidentis. ¶ Si au-tem dixerint aerem cum terra moueri motu ipſius velocitati equali.tũc exiſtimatio tarditatis motus naturaliũ que ſunt in eo a duobus motibus ſimul nõ erit minoꝛ exiſtimatione pꝛima. ¶ O ſi dixerint ꝙ illa naturalia fixa aeri coniuncta ac ſi eſſent ſolidata cum eo mouẽ-tur. tunc iam conſequetur ea:ne videantur antecedentia neqʒ ſubſequentia: ſed ſint ſemperfixa:⁊ non habeant alterationem.neqʒ in aere ſtantia alarum motione. Neqʒ moueanturlocaliter:neqʒ in eoꝛum motu:neqʒ in eoꝛum volatu:neqʒ in eoꝛum iactu:⁊ eoꝛuʒ caſu. Nosautem videmus maniſeſtiſſime:ꝙ nunquã alicui eoꝛum eſt neceſſaria velocitas neqʒ tarditas pꝛopter motum terre. C Hos vo modos opoꝛtuit neceſſario antecedere diuiſionesdoctrinaliũ: ⁊ partes eoꝛũ: ⁊ que conſequentur ea poſt hoc. In eis autem que de eis di-ximus:ſicut capitula ⁊ pꝛincipia ſufficiẽtia eſt. Et nos declarabimus ea ⁊ ↄfirmabimus perea que eis atteſtantur de his que videntur.⁊ demonſtrabimus in ſequẽtibus huius libꝛi noſtri per demonſtrationes.⁊ ex conuenientia eoʒꝛum cum rebus apparentibus. ö¶ Caplm octauũ Quo declaratur ꝙ pꝛimi motus qui ſunt in celo ſunt duo.
Oſt hec q̃ p̃diximus vere opoꝛtet vt
ex ſũma que anteceſſit:ſint etiã pꝛimmi motus celi duo. Quoꝑvnus eſt: qmouet totũ ſemꝑ ab oꝛiẽte in occidentẽ vno modo: ⁊ reuolutõibus eqlis velocitatis: ſuper oꝛbes adinuicem equidiſtantes: quos duo poliſphere celeſtis reuoluũt: qui totum ſᷣm equalitatem reuoluunt. Hoꝛumautez oꝛbiũ maximus noĩatur oꝛbis equationis diei:pꝛopterea ꝙ oꝛbis5 hoꝛiʒõtis maioꝛ ipſum ſecat ſolũmodo in duo equa media ſemꝑ ĩ omniloco inter reliquos equidiſtantes. Cum ergo ſol ſuper ipſum voluitur:equantur dies etnox:⁊ ſm ſenſum vbiqʒ terrarum equantur. ¶ Alter vo motus eſt qui mouet oꝛZbem ſtel/larum currentium contra motum pꝛimum: videlicet ab occidente in oꝛientem ſupꝛa duosalios polos: ⁊ non ſupꝛa polos eius. ¶ Nos autem non affirmamus quod poſuimus:niſiquoniam cum conſideramus omnia que in celo ſunt quaq; die:videmus ea ſenſibiliter invna die oꝛri: ⁊ mediare celum: ⁊ occidere ſuper loca in foꝛma ſimilia:⁊ oꝛbi equationisdiei equidiſtantia. Et hec quidem eſt pꝛopꝛietas motus pꝛimi. C Motum vo ſecundumintelligimus ex eis que poſt hoc videmus in conſiderationibus fuccedentibus. Uidemusenim ſtellas que ſunt pꝛeter currentes: manentes pꝛopꝛietate locoꝛum ſuoꝛum. ⁊ inter/nalla que ſunt inter eas ſunt fixa cum motu pꝛimo. Solem vo ⁊ lunam ⁊ ſtellas erraticasvidemus habere cum motu pꝛimo motus diuerſos:non equales. ⁊ eos omnes ad oꝛiẽtẽ: adpartes ſtellarum fixarum ⁊ ſpacia que ſunt inter eas: quaſt illud qð illas reuoluit ſit oꝛbisvnus. Qa ſi motus planetarum ⁊ ſolis ⁊ lune eſſent ſupꝛa oꝛbes equidiſtantes oꝛbi equationis diei.ſ.ſupꝛa duos polos motus pᷣmi:eſſet in affirmãdo motũ vnũ ad totũ mouẽdũ ſuffi-cientia. Nos quoqʒ veriſimile videremus: vt eoꝛum motus non dicerentur diuerſt ni pᷣmeriſtimationem. nõ vt haberent motus diuerſos. Nos vᷣo videmus eos cum motibus eorum ad oꝛientem babere motus ad ſeptentrionem ⁊ meridiẽ ſemper.⁊ cidemus quantitatẽinterualloꝛnʒ eoꝛum que ſunt in eis diuerſam. et ſere exiſtimamus qꝙ illa eoꝛum declinatioque eſt in eis: it ꝑꝑ res ĩpellentes eos ⁊ neceſſario ad eã ducentes. Pꝛopter hac ergo exiſti-