Buch 
Almagestum CL. Ptolemei Pheludiensis Alexandrini astronomorum principis opus ingens ac nobile omnes celoru motus continens
Entstehung
Seite
27v
JPEG-Download
 

8 Dictio

dieĩa confideratione in qua ſuit eclypſis anni triceſimiſecundi. Quod quidem fuit quartadiei tĩ ſuper.3 6g. dies in vno quoqʒ vndecim annoꝛum. Si ergo fuerint non in tem-poꝛe maioꝛe neqʒ in tempoꝛe minoꝛe reuolutiones ſolis reuerſiones ad duo puncta equalitatis ᷣm ſuperfluum maius quarta diei: ſed ſtellam ſpicam non eſt poſſibile moueri inhis annis paucis parte vna quarta partis. tunc quomodo non eſt indecens accipere hancſententiam in ſcientia acquiſita ex iſtis pꝛincipijs inſtrumentum ad delendum deſtru/endum ea per que certificatur affirmatur:aut quomodo non comparant cauſam pꝛopterquã non eſt poſſibile vt ſit omnis hic motus ſtelle ſpice non hunc erroꝛem ad duo pun-cta equalitatis im̃ per que fuit conſideratio fm veritatem aut non ſᷣm veritatem. Illius au/tem pꝛopter quod hunc erroꝛem eſſe eſt poſſibile:cauſe multe ſunt. Ex quibus eſt ẽlongatiolune in eclypſt a ſtellis que ſunt ei pꝛopinque:aut pꝛopter diuerſitatem aſpectus cõſidera-tionis ad lunam locum eius: aut pꝛopter motum ſolis a duobus punctis equalitatis admediũ tempoꝛũ eclypſis:aut pꝛopter ea cõſiderãtur aſſumũtur abſqʒ ſubtilitate abſqʒveritate. Eſtimo autem Abꝛachis ſciuit nihil eoꝛum que pꝛediximus cogit aut fir-mat apud nos ſol habeat equationem ſecũdam. Ipſe do pꝛopter vehementem amoꝛemveritatis hoꝛruit relinquere ad dicendum aliquid eoꝝ que homĩinibus dubietatem afferũt.Ipſemet enim ſecit in eqͥtione diuerſitatis curſus ſolis lune: poſuit ſolis eqtionẽ vnãque equat complementum reuolutionis anni ſolaris a punctis differentiarum tempoꝛum.Et non videmus pꝛopterea poſuit reuolutiones ſolis iſtas equalium tempoꝛum vt quevidentur in eclypſibus diuerſificent hec accidẽtia poſita ſᷣm rem magnã. illud eſt opoꝛtuit eſſe ſenſibile manifeſte:poſtq; non acceperunt equationem diuerſſtatis tempoꝛis anni. ſi ſit illud pars vna tm̃eſt tamen fere in eclypſi duarum hoꝛarum. Ex omnibus ergo quedoiximus conſiderauimus de reuolutionibus ſolis:inuenimus longitudinem tempoꝛis anni non diuerſificari cum inceptio reuerſio ſuerit ab vno punctoꝛum differentiarum tem-poꝛum: ad ipſum. quandoqʒ a punctis equalitatis tropicis: qñqʒ a coniunctioneſtellarum fixarum. Et neqʒ eſt reuerſio alia pꝛopioꝛ ea que eſt a puncto conuerſionis:aut apuncto equationis diei:aut ab alio punctoꝛum oꝛbis ſignoꝛum a quo incipit ſol: ad reuertitur. Uidemus autem opoꝛtet nos demonſtrare ea que videmus: declarare q; bꝛe-uiſſime eſt poſſibile. vt diuerſitas que eſt inter cõſiderationem ea que dicere voluimusnon fit magne quãtitatis. Ex eis vᷣo que declarauit Abꝛachis: iam demonſtratum eſt nobisq quantitas tempoꝛis anni:qui incipit a punctis equalitatis conuerſionis donec ad ea redeat:minoꝛ eſt quarta addita ſupꝛa.3 s 5. dies. neqʒ eſt poſſibile inuenire quantitatem illius paruitatis im veritatem:eo augmẽta annoꝛum plurium cum quarta fere deficiũt ᷣmſenſum pꝛopter diuerſitatis paruitatem. Et pꝛopter hoc in cõſiderationibus eoꝛum que ſuntlongi tempoꝛis iam poſſibile eſt cum diuiſerint dies inuentos qui ſupetfluunt aggregan-tur ex quartis per annos multos aut per annos paucos: qui ſunt inter duas cõſiderationesvt ſit poꝛtio vna que pꝛouenit ex diuiſione anni vnius. Acceptio v; huius inceptionis re-uerſionis ſᷣm pꝛopinquitatem veritatis eſt m quantitatem plurium reuolutionum lon-gitudinem tempoꝛis eſt inter duas conſiderationes duas inſpectiones. quantum enĩtempus magis elongatur: tantum erit pꝛopinquioꝛ veritati. Neqʒ eſt in his reuolutioni-bus inceptione reuerſione tm: verum etiam in omnibus reuolutionibus reuerſioni/bus. Erroꝛ enim qui eſt pꝛopter oebilitatem conſiderationum qᷓ;uis ſubtiliſſime accipia-tur: et quãuis erroꝛ ſit paruiis aut equalitati vicinus ſᷣm ſenſum in eis que videntur in tẽ-poꝛe longo tempoꝛe bꝛeui: tamen cum diuidetur per annos paucos:erroꝛ anni erit maioꝛ: etiam aggregabitur ex eo in longitudine annoꝛum plurium accreſcet. Et diuideturper annos plures:erit erroꝛ minoꝛ. Auapꝛopter viqemus cõueniens eſſe vt ſufficiat ᷣm qpoſſibile eſt nobis addere longitudinem tempoꝛis eſt inter cõſiderationes noſtrasfiderationes antiquoꝛum ſubtilium in reuolutionibus pꝛopinqui tempoꝛis. Et m huius ſimilitudinem laboꝛabimus addere in hac ſcientia. non relinquemus ex eis que conueni/unt de inquiſitionibus ſclent᷑. Inquiſitio do tempoꝛis totius:aut eius cuius tempus elõga-tum eſt a longitudine tempoꝛũ conſiderationũ per tẽpus longũ duplũ dicimus eſt examoꝛe ſcĩe:neqʒ ex amoꝛe veritatis. Eoꝛũ vo quoꝑꝝ tẽpus antiquatum eſt ex conſideratio/nibus:quas comparauimus noſtris cõſiderationibus: quibus experiemur: cum noſtrisopoꝛtet vt iam accipiamus conſiderationes quas conſiderauit midan attamin a tropiciseſtiualibus: poſt eos ariſtoces. Sed pꝛopter ſummam eoꝛum que ſciuimus de difficultate conſiderationum tropicoꝛum: cum difficultate earum:quoniam ipſi poſuerunt ipſas aggregatas ignotas: quemadmodũ illud iam declaratum fuit ab abꝛachi: abhoꝛremus con-ndere in eis. Et vidimus vt acciperemus cõſiderationes que fuerunt in equalitate diei: exeis acciperemus.quoniam uoluimus ſubtiles conſiderationes abꝛachis:quoniam ipſe acepit eas q;ſubtilius: conſiderationes noſtras quas inuenimus abſq; heſitatione cum in-ſtrumento: ad hoc eius ſimile in p̃ncipio libꝛi huius noſtri Almageſti declarauimus.

1