I

648 DENA

aeris bracteolas oblinunt meile, eisque insperguntpulverem subtilissimum, qui fitexcadmiae fossi-lis, fecis vini siccii,quam tartarum vocanr,carbo-num tiliae aequis portionibus, catinus autem tegi-tur operculo fictili, cui est foramen, iri quod im-mittitur stilus, quo liquefactum aes commovetur,sed operculum quoque,qua parte cum Catino coit;argilla supradicta oblinitur, catinus autem impo-nitur in fornacem talem, quali utuntur fabri mo-netales.cum igitur cadmia commiscetur cum aere,primo emittitur ruber fumus: deinde partim ru-ber, partim caeruleus: postremo luteus, qiii signi-cat mistionem esse factam, atque tum catinus exfornace eximitur, ex orichalco autem varia fiuntopera,sed inprimis pelves,candelabra * lichnuchi,siphones, ea plurisaestimantur; quam aerea, quodcum aeris habeant duriciam, aureo placeant colo-re. simili modo aes pulvere magnetis i iri crustasconcreti, adjecto dealbari potest, ut exprimat spe-ciem argenti, quod aes dealbatum nonnullis gra-tum acceptumque est, qui pocula aliaque vasa in-,deformant, sed ses etiam hac ratione dealbatur,arsenici albi facticii uncias duas; & totidem hali-nitri conjicito in ampullam fictilem, eamqueop-pilatam in carbonibus ardentibus collocato perhorae spacium, ut comminui possit, cujus pulve-ris accipito semunciam, argenti vivi sublimatitantundem, fecis vini siccae, similiter ignis calorein pulverem redactae j drachmas duas. & inter secommisceto, tum sinito aes fluere in catillo argil-laceo,ad hoc praeparato- postea reliquum arsenici& halinitri pulverem injicito, &stilo commovetout purgetur, ubi vero purgatum fuerit,addito adquatuor aeris purgati partes unam alterius pulve-ris & misceto, tandem effundito iri mei, ac sinito"rigescere,& erit aes album, ferrum quoque alienoficitur colore, siquidem aceto & alumine vel„ mento sutorio illitum,sit aeri simile: quod mi-i videri non debet* nam Smolnicii,qiiod oppi-dum est Carpati montis ejusqde partis Ungariae,quae quondam Dacia nominabatur, ex puteo ex-trahitur aqua in canales triplici ordine locatosinfunditur, in quibus positae portiones ferri ver-tuntur in aes, minutum autem ferrum, quod infine canalium collocatur, talis aqua ita excedit, utfiat quasi lutum quoddam* id vero omne posteaexcoctum in fornacibus fit aes purum bonumque.ea vero aqua stillant venae plenae rerum, qüae cumatramento sotorio naturali cognatione jungun-tur, ex quibus id,ut alias dicam,conficitur, quin-etiam vetus aqua quae aurum ab argento separasquia ex atramento sutorio conficitur, ferrum in aesmutat, ars praeterea preciosius metallum obducitviliori, ut opera ex eo facta fiant pulchriora & gra-tiora. quo sane modo argentum, aes,orichalcum,ferrum inaurantur: aes & orichalcum argentan-tur.eadem,ac ferrum non modo argento & stannoincoquuntur, sed praeterea stanno argentario &plumbo candido, quibus autem modis quodq;fiat, operae precium est explicare, argentum igi-tur triplici ratione inauratur, una cum super te-nuem ejus bracteam ponitur tenuis auri bractea,& malleo percutitur, usque dum inter se ficmissi-me cohaerescant, altera cum super argetiji bra-cteam , in qua crassitudo si digiti, qu* pendat

TURA

trientem, ponitur denarius aureus,atque_et ,aIflmalleo percutiuntur, ut simul laxissime dilaten-tur. opera quidem quae ex his argenteis bract elS

ihaUratis fiunt,precii duplo majoris funr,q u3lflquae exiliis: quod aurum usu tam cito non con-sumatur. fiunt verö ekütriusque generis bract elSargenti inauratis, &c minutim concisis, bracte 0 ^*quibus aurea, argehtea, bombycina mulierutnlc-ticula ornata mirifice ad motu capitis scintilla*eX crassis, bracteolae oblongae,& circitet digitilatae, quibus ad zonam appensis, & circum cap utligatis, virgines ornantur, teirtia ratione inauran-tur omnia opera argentea, quae ex bracteolis n slI1fiunt; inaufantur vero argento vivo, quod nonignoravit Plihius. sed eam rationem non expl> c *'vir,quae ita se habet.drachmäaüri,in quo insit 111 'hil,aut minimum argenti;dilatatur in bracte 3 ” 1plerunque quatuor digitos longam, duos lata^'adeam minutatim concisam in catillum inj 6 'ctarri,adduntur sex drachmae argenti vivi.utrufl#mox infunditur in alterum catillum, intus cre* Joblitum,& carbonibiisardentibusaccensum- )Sforcipe repositus,in carbonibus relinquitur,use uBdum argentum vivum ita omne aurum combi^'Ht,ut nulla ejus seihtilla apparear, quod cumctum fuerit, in pectinis marini testam,aqua repl e 'tam infunditurargencum,quo refrigeratotur aqua; ipsum remanet,pulmento ex polline tu-tici assimile, potestque digitis prehendi. qu o£ *ferreo ihstrümento undique illinitur operi arg« n 'teo inaurando, sed id ipsum prius pfuhisaccefl'sum, aqUa in qua bullierit fex virti sicca & sal, se 'stinguere neCelse est,dt cahdidum fiat: deindeorichalceis colligatis exarenare; ut mundus'qtianquam etiam isto modo restinctum fiatdum. tum iterum idem oportet exhalare igni , 1)1possit misturam accipere, illitum vero vicissi 1 ? 1in carbones ardentes impositum calefit. & fu»ll ,sfetis colligatis pectitur, ut mistura sequabilh ^ istomnes argentei Operis distribuatur partes. ti( !'dem cum ardor ignis argentum vivum fug 31 *. 1 *aurum relucet, quod si qua operis pars non lä c,sfuerit inaurata, ea iterum mistura oblinitur, c3 'lesit, pectitur, simili modo tes & orichalcum in 3 "'rantur. at ferrum & acies, quam Gr$ c °. Sappellare dixi;politum,prius oblinitur vseo,^quo bullierit fecis vim siccae pars una,selis an>m?niaci facticii dimidsta, aeruginis tantundem,I 3 ^parum: oblinitur vero utrunque fetis suillis &pius in vinum intinctis, deinde rursus ficcs^eadem auri & argenti vivi mistura, eodemquoargenrum Lcchs inauratur, hactenus dea^mento, i^m ses & orichalcum argentanturmodo.fex vini sicca,alumen,sal,primoterunt ur ‘pulvevem subtilem, deinde cu eo pulvere ten ulsirrn^ argenti bracteae simul teruntur super c ot ®jtumistura injicitur in ollam,cui illita sit arg^"^spuma,aut plumbum liquefactum,atque aqu^ 3 ^fusis in eandem imponitur opus argentandum,una calefiat, postremo idopusexollaexemp^.seris suillis pectitur, ut cognosci possitans 3tlS g< ,

argentatum, sed ratio metallum incoquendi

talio,ita se habetis aut orichalcum,aut ferrum 1coquendum argento aut stanno,aut stanno atglatio, auc plumbo candido, prius illini turac^

1