Buch 
Specula physico-mathematico-historica notabilium ac mirabilium sciendorum, in qua mundi mirabilis oeconomia ... nunc autem ad lucem protractus, ac ad varias perfacili methodo acquirendas scientias in epitomen collectus thesaurus curiosis omnibus cosmosophis inspectandus proponitur / authore Joanne Zahn ...
Entstehung
Seite
275
JPEG-Download
 

285

- JtllOjiisiTio in. zoo-scop. cap. m.

SS*

CAPUT M.

Dc Animalibus perfectis terrestribus ac Quadrupedibus Ob-

servationes Zoognomic*.

Uadrupedes dignitate coeterabruta meritö superare cen-sentur , quod nempe P elt ^*

Odorem habeant animam

corpus perfectius, unde ope-

rationes sensitivae magis ttl

iisdem resplendent: ad hominem, qui om- .

nium animantium Rex est , propius aece- iUa habent pedes acutos , bomi-

dunu Hinc etiam Damus bene ait. Ter- Seain s ^ g & praelongos. Ab Avi-

rtna animalia reliquis animalibus perfeBtora ' differunt etiam non tantum m

sunt : nam habent fo? membra plura , eaque ip- , t amplitudine, sed etiam quia ha-

samaghdiftinaa^mmarves & pisces "pavitatis incumbit supei pe-

res vegetioresque anim£ funftiones , & j n ce ntrum gravitatis no

etiam ißa generant , sunt omnino perse- de . perpendiculariter ab ullo pedum, u

ma " observat B orellus de motu an«n.

Prondque cum speüent animalia coe-tera terram ,

Os homini sublime dedit , Cadum quetueri;

JuJjit (5* ereftos ad sidera tollere vul-tus.

ftiora,

2. Uti Quadrupedes, St perfecta aniodeo^ s *ftialia terrestria ex oarpntnm c*-m-v» a-- -

:p r ^ ---**« tctifcicria ex parentum semine ducuntoriginem : idcircö ut foetus St animal per

nm^:. c- r.n

5 . Quadrupedes duplicis generis habe- Facultate»

omni, simii*. str ..: re solent facultates; Communes scilicet Sc aupi.Qs

deflnvnc scminkp generari queat, proprias. IlltL Coquuntur animam aut sensi>^°""'

- xus feminis ex omnibus animalis cor- tivam , aut Vegetativam : St quidem hu-ius facultates denominantur istae: Nutrixscilicet, slufitrix for Procreatrix : Illius au-

^ . . . c tem facultates esse solent sensus tam inter-

Perfectum,autdefectuosumprogigni neces- miSj qu ; im externus, U facultas sMotrix,leest. ltacanem proponit Gaffe natis , quae sive locomotiva. Propriae facultates pro-

.. priam St specificam cujusque comitantur

formam : Unde sicut haec alia est aliis: itaetiam propriae St distinctae eam consequi so-lent facultates.

6. In Quadrupedum genere; quae fe- qu«*«.rendisaut trahendis oneribus in hominum p«u«tc-usus Naturae conditor destinavit, eadem so-lido pede S c ungula munito instruxit. ItaCameli , qui gramia portant onera , sed non

---- Miuiiiiiiro voi

Porispartibus, ut Medici statuunt, prolabidebet, id verö si haud fiat, animal aut mon-struosum, aut quovis modo mancum , im-

catulos prius integros St perfectos enixafuit, postquam verö lapidis ictu crus illiconfractum fuit, catulos deinde omnes edi-dit claudos. Digbaus etiam mulierrm a se vi-tomin Barbaria refert, quae duos in sinistra*flanu pollices habebat, quam puellae qua-uor, quas pepererat. in hoc vitio etiam

>>. sunt -

wS* rn 3. Quadrupedes omnes in quibusdam

« : i t Inveniunt, in quibusdam verö differunt, trahunt 'lato & solido pede , non ita'duro utr^'k'e- r°riveniunt omnes in his, ut etiam Sper- £qni tybones donantur ; tum pelle duntaxatWgius notavit Zoolog phys. parte speciali fi rm ^ mun i un tur ut notat Cardanus.

a . nimAm 1,1 1 en 7« Animalia, quae in terra aut aqua ci-c«ri

pite 1 us oigimcurn, constans nemp£ca- hum quaerunt, quo nutriantur , crura *ninwJiuit»cpllo, ventre ac coeteris partibus: habent longiora, quö magis collum porri«

gitur, ut in equo, cervo, 8t grue licet ad-vertere. Apri aut suis collum est contra-ctius : In Elephante item breve est , licetcrura sint longiora, quod proboscide uta-tur , ut ex terra aut arboribus alimenta con-

dsinde St moribus quibusdam com

, cum ad pastum abjectae ven r 1U _durent, Sc terramspectent. Diffa^" 'tem imprimis indole St aliis affecti »dum quaedam exiliis sunt mansuetae ac t» *

SÄSäSSi; '"AjtSÄfra.

w»=?» «-

tae , quaedam herbivorae , quaedam om nem,dumnempe soict ldeöauö

*orae sunt. Differunt iterum divisione p " ri St humore saliva i ex ^ r g c * atur na-dum, dum quaedam Unguifidae sunt, qu - convenientius St. l , '

dam folipedae : differunt denique St mun-dit=~

tura animalibus triplex incidit genus den-

ßifferi

dum quaedam mundae,quaedam im- tium, quorum aliqui sunt incisivi, alii ca-f |k V n dae , dicuntur non ratione essentiae, nini, alii molares. Pleraque autem ani-ldsiTV

itione ustis St esus.

malia ruminantia incisivis dentibus in ma-

3 Uj(lru Pe.*q b 4. In statione St gressu differunt etiam xilla inferiori donantur: Sic enim dentibus"S n 8t eon pedes ab hominibus, primö quia ad lignam applicatis teneras herbas faci-Inioacg re corpus praelongum prono situ sta- lius evellunt, easque integras in primump 0 slc incedere soleat, homines verö cor- ventriculum demittunt, ex quo inter ru-cticarp^ 0 * quod etiam Poeta voluit in- minandum in os rejiciunt dentibus mola-

quod etiamdum canit:

r °® 11.

ribus conterendum.Mm

< 3 .

Dem