Buch 
Specula physico-mathematico-historica notabilium ac mirabilium sciendorum, in qua mundi mirabilis oeconomia ... nunc autem ad lucem protractus, ac ad varias perfacili methodo acquirendas scientias in epitomen collectus thesaurus curiosis omnibus cosmosophis inspectandus proponitur / authore Joanne Zahn ...
Entstehung
Seite
158
JPEG-Download
 

i 5 8 SCRUTINIUM V.MICRO -COSMICU M _ ^7

siiperior quaedairifacultas, qua: sensationes xus non modö ex nervis, molis

externas percipiat Lc per quam de illis ju- nis , arteriis, alll squefensun^f 1 '

^Centro

Circuli

compan

tur.

11*0 , arteriis,.*,condat. Quo perspicuum est ,i*ternum in praedicto plexu P°^ ltu . > fur Ve*

ultima ratio maxime probare vi , tent j ;l ,_ viri len^ 1

rum quamvis haec doctissimi yiri ex pH-quam valde erudite& mgeniole P 3 ff e .candis sensibus internis , eoru i ^pa-ctionibus prosequitur, plausibilis uod

tur: Verisimilius mihi tamen vi nir:

dicemus, id estnon tantiim videamus, sedetiam observemus non videre.

5. Quia in' sensu'Communi omniumsensuum objecta concurrunt, non incon-cinne hic sensus centro circuli ab Aristote-le lib, de Anima cap.2. text. 19^. compa-ratur. Sicut enim' omnes lineae 'ductae acircumferentia circuli conveniunt in cen-tro; ita etiam omnes sensus exteriores, eo- -.. r ..j.. r . - . .

rumque objecta concurrunt in sensu com- Q uafint sensus communis , < visst n 5 uA Jn -muni. & memoria organa ,qu<e funutone y r j te &t

1 1 x 6 . Quamvis autem sensus communis ;fer eas vires jit connexio , definis' \ ^ nte n-unu».omniumsensuum exteriorum objecta itä , accuratö ) nemo potest. Prior i c lC J p r0 babi'

ut dictum, apprehendat, judicet &c discer- tia , sicut communior est , ita ut y ^

nat: non propterea tamen multiplex est, liter acceptari potest. »ft fens 0S

sed unus specie sensus ; siquidem una eadem- 8, Imaginatio sive phantasia, f e ,de-^ ul

que operatione-discernit diversissima obje- internus species a sensu communi 3[lS)

N cta , haud secus ac visus, qui unus est idem- latas diutius retinens , altius exa ^.que specie: apprehendit tamen diversos imo novasqueinde eliciens. Ab hoc

.r/xl. . «- l.lki. 5r Mirtfn l-V'. * s", /V. sixrct J

tur: Verisimilius mini tamen . ;U c:

DuHamelpbys.part. 3. traft. l sJJf n atricis

"Non cft

itlt*

contrarios colores velut|album Sc7. Cum,ut dictum, sensuum

nigrum. * su interno species sive imaginesinterno- communi sensu prius inter se diln 0

Sensunm rum organa sint in cerebro , non conveni- huc magis dijudicantur&dnter se cotfiPv^rum or-* unt Authores inter se de organo proximo tur, sic ut aestimatio quaedam fiat, P e Jjj d vcgana, * cu jusque Sensus interni, ac in qua parte ce- concluditur, quid amplectendum > 4rebri quisque sedem suam habeat. Pleri- fugiendum sit.

que cerebrurn distinguunt jn partem ante- 9. Officium'imaginationis in f * . e st* 5 um*riorem, mediam, & posticam sive poste- ciebus aut actibus producendis ouP' coiri .

im, ut accuratius, quäm in sen qu#

fictum est, judicet, qualis sit 1 ^ p ]u-

-DuP

t ju» p

|t<

muni uiuanucu, iuuiicl /i^rpiv'

sensu percepta est : quod verö P r3C

icies acceptas inter se compes * 1 yt re'

- . , .x -. -- - .- . s ctjcom

riorem: Sein parte quidem anteriori sedem Primum, ut accuratius, quam in jenassignant sensui communi, in parte mediacollocant phantasiam, in postrema verö Ale-

moriam P. Honoratus Fabri Ub, i.dehomi- res species accept __

ne prop, 9. plexus secundinis haud absimiles, que adeö componendo ac dividendoqui retinam interioris cerebri componunt, ctius indicare possit, quid ampl e ^g x em'organum sensüs interni constituit, <k variis aut fugiendum sit. Quod proecl^probat argumentis, comprimis negativo: pio canis declarat Kcckermannus yd'cum enim in ipsa cerebri substantia non iib. Z. cap. ig* Hic enim cum videt %. Ci1fi« sensus internus , alioquin m toto ce- m6 percipit oculis albedinem ossi s! 0 stisrebro fieret , & cum hic plexus duntaxat sensu communi distinguit albedin^, ml -eisupersit, necquicquamahud assignari queat ab albedine nivis,aut alteriuscujn® 3 li-eo munere defungens ; restat ut in iis scn- albae, simuscjue odorem ossis ab 0 i nr emsus organum constituatur. Secundum ar- arum rerum. Tertiö judicat istum c< ?Yu r cdgumentum ducit ab analogia sensuum ex- Lc odorem fore sibi nutrimentum; ^in-ternorum , praesertim visus , quod ex de- incipit illud arrodere, monitussoccatissima cerebri distantia , & innume- fu phantasiae, qui dictitat huicris tum arteriolis, tum venulis constat, ap- lern i nesse color em, & saporem & Ita-tissimum quoque ad excipiendam affectio- qui conveniat naturae hujus animal lS j. eC jeSnem sensibilem. Dicit autem defeeeatissi- que phantasia judicat, qualis sit ist* 1 Hic &mam cerebri substantiam per nervos opti- sive res ista , cujus speciem appreh^ ^vi-cos traductam ; nempe crassior in alias tu- ab aliis speciebus distinxit sensus c °ina-nicas abit, vel ultra non producitur; hinc nis. Alterum officium est, quod , r *ul'

retina ipso nervo optico mollior est. Igi- tio species ä sensu communi perceP r ^ c ol'tur ut retina, quae tali plexu constat, est tiplicet & unam ex altera deducat» ^ njaS

* . . MU US V.UU.ILUUI!) ot uam ticuucuonem nmnem rei** Phyu 1,

ventriculis deducit: Quartum verö ex sub- dam analogiä raticinationi, qu * 101 lP pel-tihtate U tenuitate illarum fibrarum atque alias affiimatricem Sc cogitatrice 01 ?l*fi-**J*präsente exquisita ratione plexus, cui fcili- lant facultatem : Est enim EssiM?" ^cet minima affectio facile imprimi potest, cultas nihil aliud in animalibus, < 3 L, l 1 j | 0 comnempe a cerebri basi, in qua nervorum ori- dam conclusio & collectio unius ex . ^j-

ginem omnes agnoscunt, ac proinde affe- veniens naturae 8 c temperamento 11 L s jte-ctio impressit organo sensus externi facilö malis. Exemplum hujus officii d a clJf ntraduci potelt, scilicet per nervos ex quibus rum in Cane : hic enim perculior ;ir ,constat ad praedictum plexumöcinde per ner- baculo videns, statim latrat St ^ w t per-vos motib* servientes in musculos toto cor- ripit, quamvis perculior non ,0 !; ent ; ls per-pore distributos,imo in reliquas fibras ex qui- cutere : canis enim percipiens ip e e fy\t &busnervi,venaeScartencecomponuntur.Haec cussoris 8 c baculi, qui pellem w0 fi nt ütnsunt argumenta Fabri Unde praedictus ple- dolorem afferebat, omnia hassc non ^ prC .