L. I M. COLVMELLAE LIB, I. CAP. VIII.

44<r

caeteri poft defatigationem ° operis quieti ac fomno potius, quam deliciis P operam* 3 dabunt. Iam illa vetera,fed optimi moris, quae nunc exoleuerunt ^vtinam poffint ob-tineri : ne conferuo miniftro quoquam, nifi in re domini, vtatur; ne cibum nifi in c° n *

' fpe&u familiae capiat; neue alium, quam qui caeteris praebetur, fic enim cura-bit; vt et panis diligenter confiat; et reliqua salubriter apparentur. Ne extra fines»nifi a fe mifiiim, progredi finat: fed nec ipfe mittat, nifi magna necefiitate cogen*>3 te. Neue negotietur fibi, pecuniamque' domini, aut animalibus, aut rebus alii*promercalibus occupet. Haec enim negotiatio curam villici auocat, necvnquantpatitur eum cum rationibus domini paria facere; fed vbi numeratio exigetur, rempro numis oflendit. In vniuerfum tamen hoc maxime obtinendum 3 ab eo eft, N E'qvid fe putet scire quod nesciat, quaeratque femper addiscere, quod ignorat 1 .£4Nam cvm multum prodeft perite u quid facere, tum plus obeli perperam fecifie.Vnum enim ac solum dominatur iarufticatione, quicquid exigit ratio culturae, fe*mei facere: quippe cum 1 emendatur vel imprudentia, vel negligentia, iam resipfa decoxit, nec in tantum poftmodum r exuberat, vt et fe 1 amiflam reftituat, eti5qUaeftum temporum praeteritorum refarciat. In caeteris feruis haec fere prae-,cepta feruanda funt, quae me cuftodifle non poenitet, vt rufticos, qui modo nonincommode fe geflillent, faepius quam vrbanos, familiariusque * alloquerer; etcum b comitate domini leuari perpetuum laborem eorum intelligerem, nonnun-quam etiam locarer', et plus ipfis iocari permitterem. Iam illud faepo facio, vtquafi cum peritioribus de aliquibus operibus nouis deliberem, et per hoc cogno-fcam cuiufque ingenium, quale, quamque d fit e prudens. Tum etiam libentius' eos id opus aggredi video, de quo fecum deliberatum, et confilio f ipsorum fufes-j6ptum E putant, nam h illa folennia funt omnibus circumfpeflis vt ergaftuli manrcipia recognoscant, .vt.explorent, an diligenter vin&a k fint, an ipfae fedes cufto-diae fatis tutae, munitaeque fint: num ‘villicus aut alligauerit quempiam domin»nesciente, aut reuinxerifc. nam vtrumque maxime feruare debet, vt et quem pater-familias tali m joena multauerit,. villicus, nifi eiusdem permiflii, compedibus noneximat: et quem ipfe sua sponte vinxerit, ante, quam sciat dominus, non refol-J7 vat: tantoqme curiofior inquifitio patrisfamilias debet elfe pro tali genere ferucrum,ne aut in veftiariis, aut in, caeteris praebitis iniuriofe tra£lentur, quanto et pluri-bus fubie£H, .vt villicis, vt n operum magittris, vt ergaftulariis, magis obnoxii

o) fatigationem T.B.R.BPci.G. p ) delitlis l.I.G. ol e*r, i „ P er P S ’

viamue L, s) obtinendum I. B. R. t) ingnorat I. B: R. u) ter • lt f eya f t "• moluerunt B. r) pecu-y) peftmodo P. pojl modum diuif. G. z) fe L r P. rem al. I) n I‘J* 1 ' 'V ^ commendatur P-

comitatu P, c )dacitricr /. B- *&) cumque eft P. c) e({ fitv °fB’*'•*•*>. R. b) a L.I. B.R. hanch ) lam Goef. i) circumfeptis L B, R, it) vintli /. L. R, > e * n f lium I-B.R. g) /accepto P-

n) vt omitt. omnes praeter P. j on, h, i) nunquam P, m) talem P*

g,lj PECVNIAMQVE DOMINI) R e P et « RENTVR, AN DILIGENTER IVNCTA)11,1,24. - Ita videtur hic locus legendus, deinde fprtalf®

8,14 NAM GVM MVLTVM PRODEST) Icribeudum: domi me nefeiente, Nam ita ali bl .n, 1.27. locutus eft. Item p.p. legendum maxime feruart

g, 14 1AM RES IPS A D ECOXIT) Defidcta- debet, pro eo quod vulgo legitur, feruare. VE-

rl Fortasse poteft vox domino fic: iam res ipja sin. luntla et vinfla etiam apud noftroJ fa c P 2

domino decoxit. Haec enim iisdem omnino ver- miscent librarii non minus, quam apudbis u, t a Columella rurfus inculcantur: res Vinita hic melius legi nemo dubitet. Refle vl>l "

tamen jpftt.iam domino decoxit. PONTED. Itus in tali re eft Ter. Andr. ;, 4, 53.

a&qQGNOS.CANTVR; VT EXPLO- §, 17 VT VILLICIS, VT OPEKVM M A-

GISTRI’1