* 4 S e. PLINII NATUR. HIS TOR.
Rhodiorum fuit: unde dictus multo Galliarum fertilissimus Rhodanus amnis, ex Alpibus (trapiens per Lemannum lacum, 1 segnemque deferens Ararim, nec minus feipfo 2 torrentesIsaram, Lc Druentiam. 3 Libyca appellantur duo ejus ora modica : 4 ex his alterum His-paniense , alterum Metapinum : tertium , idemque amplissimum , Massalioticum. Sunt5 auctores, t & Heracleam oppidum in ostio Rhodani fuisse.
6 Ultra, fosse cx Rhodano C. Marii opere , &C nomine insignes : Stagnum, 7 'Mastra-mela: oppidum, Maritima 8 Avatieorum : fuperque ? campi lapidei, Herculis praeliorum,memoria: Regio IO Anatiliorum: 8c intus Defuviatiuni, Cavärumque. 11 Rursus a mari Tn-corium: 11 Se intus Tricollorurh, H Vocontiorum, *4 Segovellaunorum: mox u Allobro
io gum. At in ora Massilia Grcecorum 16 Phocaeensium, ^foederata. Promontorium 18 ZaoCitharista portus. Regio U Camatullicorum. Dein 20 Suelteri, siipraque 11 Verrucini. Hora autem 22 Athehopolis Massiliensium, 2 ? Forum Julii Octavanorum colonia, qux Pacemsis appellatur, Se Classica: amnis in ea 2 +Argenteus. Regio, h Oxubiorum, 26 Ligaunorum-.
N o T A,
I. Segnemque. ] Unde Claudiano dicitur, Lentus Ärar. Satl-conam posterior attas appellavit. ceste Ammiano, lib. iy. pag.yy. hodicque, la Saone.
I. Torrentes. ] Gallis, ITfere , A la Durance , in latus uter-que Rhodani orientale induit. Vide Notas Sc Emend. nmn.
XXIV.
3. Libyca. ] Ita libri omnes. Itaque nihil mutamus , tametsi
oram universam a Rhodano Emporium usque Hispania: oppi-dum , Kiy/rrrni veteres appellarunt, quod eam Ligures tenue-ie: Scylax, pag. 2. Aeyöuy Än 'Efe-mgiu fttfät V'o-
Sct*S, Lee.
4. Ex bis. ] Ex duobus Libycis. Exscripsit hxc Marcianus ,lib. 6. pag. 1.04. cap. de Pyrensco, & Prov. Narb. Hispanienseostium , quod in occidentem vergit, accola: vocant Grats Neuf,Massalioticum , quod in ortum , Gras d'Orgon. Metapinum imter hxc medium est nunc sine nomine. His tribus ostiis inclu-ditur insula, quam vocant incola;, Petite Camargue.
y. Et Heracleam. ] Hxc H'gßxXaa Stephano. In agro
san-Rcmigiano, prope oppidum S . Remy , ostiumque RhodaniHispaniense , reperta inscriptio , principatu Caroli V. Franco-rum regis , electam docet ab Ataulpho Principe Heracleam inRegist majcfldtis sedem. Ibi igitur fiiifle olim Heracleam putat,qui recitat inscriptionem eam totam Honor. Bouche , lib.bist. Prov. cap. 5. pag. iy8. Verum distat ager ille San-Remi-gianus ab oftto Rhodam , in quo fiiifle Heracleam auctores, testePlinio, prodidere.
6. 'Vitra. ] Ultra tria proxime appellata Rhodani ostia. VideMotas & Emend. num. XXV. Ptoicmato, lib. 2. cap. 10.
M«g Äraf.
7. Maflramela. ] L'Eflang de Berre , ou de Martiguez. Oppi-do, quod Maritimam Plinius Vocat, nomen hodie Marignane.Vide Notas & Emend num. XXVI.
8. Avatieorum. ] Sic Mela , lib. 2. cap. y. & M S S. Id no-men agro ei fuit, qui Maritima; circumjectus erat, & contribu-tus , in Anatiliorum regione, qux latius multo patuit : quareeadem Maritima in Anatiliorum agro posita dicitur a PtolewLO,lib. 2. cap. io.
9. Campi. ] Vulgo, la Crate. Mela, lib. 2. cap. y. Lapideus ,inquit, ut locant > campus , in quo Herculem contra Albionem &Geryona Neptuni liberos, dimicantem , cum tela des eciffent :■ ab in-vocato 'Jove adjutum imbre lapidum ferunt. Credas pluisse : adeomulti pajsim & late jacent . Vide Hygin. in Poet. Astronom, lib.2. cap. Engonasin. sol. 61.
10. Anatiliorum . ] Recte. In Inscriptione San-Remigiana pro-xime laudata , Amrim. Hi Arelatcnsem agrum tenuere:Desuviates, quorum interior regio fuit, Taraseonensem : Ca-vares denique , a confluente Isara: in Rhodaqum, ubi fere Ave-nto est, ad Druentiam usque, quam late patet, oram omnem,quas Rhodano alluitur.
II. R ursus amari.] Rursus, inquit, in ora est Tricoriorumregio: TeA-EL/!« appellat Strabo, lib. 4. pag. i8y. ubi nunc Mas-siliensis ager, Aquiscxtiensis, & supra Druentiam Aptensis. InAptensi fuere saltusTricorii, quos Hannibal, dum peteret Ita-liam, superavit. Vide Ammian. lib ly. pag. yj. 8c Livium, lib.11. pag. 198.
12. Et intus. ] Intus recedunt a mari longius Tricoli!, quinunc Sisteronenscs : quorum caput fuisse olim creditur Alarante ,de quo Tabula Peutingeri. Hodie Talard in Dclphinatu, viaqua: Sisterone Vapincum ducit. Ita Nie. Bouche, lib. 3. bist.Prov. cap. 7. pag. 178.
13. Vocontiorum . ] Hi Delphinatus partem orientalem tenuere,ut Cavares occiduam: Oppida iis fuere, Dea Die , & Vasio Vai-fon.
14. Segovellaunorum. ] Pars Cavarum hi fuere : quamobremValentia, qua: Plinio Cavarum urbs dicitur , Scgovellaunis,
sive Segalaunis a Ptolcmas adjudicatur , lib. 2. cap. io. HodieValentinois.
iy. Allobrogum. ] Inter Isaram , Rhodanumque, üt recte Po-lybius , lib. 3. pag. 282. & qui Polybium sequitur Livius, lib-2-1, pag. 198. apud quem pro Arar qui ljara reponunt, sincerumvas incrustant, nec scriptoris mentem aflequuutur.
16. Phocnenfium. ] Strabo , lib. 4. pag. 179. S’ is» 'F a '
lu/ jtiv v, Maoraxia , a Phocsa, urbe Asia;, de qua dicemus n*Ionia, lib. y. A Phocide Grxcix regione profectos Mallilix con-ditores non semelaflirrnatLucanus, lib.3.magno, nrpnro, et-,tote.
17. Foederata. ] Foederis causam doset Justinus , lib. 43. subfinem : Metjfilienfeam legati , inquit, a Delphis revertentes , au-dierunt urbem Romanam a Gallis captam , incensamque. Quelt»rem domi mmciatam publico funere Majsilienses prosecuti sunt .- at>'rumqite , Qo argentum publicum , privatumque contulerunt , o.iexplendum pondus Gallis , a quibas redemptam pacem cognoverasOb quod meritum 3 (s immunitas illis decreta , <fy> locus fpeclacult'rum in Senatu datus , & foedus aquo jure percujjumi
18. Zao. ] Ita MSS. omnes. Promontorio tamen idem prX Jterea quod portui nomen Citharistam esse 3 docet Prolem, lib- 2 -cap. 6. ö K iju&eds ai ««M , hodie Cap Sifiat , ou de Cerchiech tprope Telonem : Citharista: portui nomen hodie est le fort JGeorges , ou le port de Toulon. Portum Citharistam a Maflili*distare Antoninus ait x.vx. M. P- Hxc Citharillana parochia i“yerritorio Arelatensi , cujus mentio tum in epistola Zosimi adEpiscopos Gallia:, de privil. Eccl. Arelat. tum libro 2. vita: san-cti Caisarii Arelat.
19. Camatullicorum. ] Ubi nunc Telontnsis ager , l‘Eveß >ede Toulon , usque ad Samblacitanum sinum , le Golfe de Grimaut 'a quo sinu haud procul abest vicus Ramatuelle , quod vetusti nu-minis vestigium servat haud obscurum.
20. Suelteri.] Nunc est Forojulicnsis ager, citra amnem Ar-genteum: Brignole , & Draguignan. Sic Honot. Bouche, lib- 7'cap. 7. pag. 182, Favet situs quem in Tab. Peuting. Selten obti-nent.
at- Verrucini. \ Sueltcris ad Boream adsiti: ubi nunc Verign^ •8c Baryol.
22. Athcnopolis. ] Cum in ora positum id oppidum dicatur»inter portum Citharistam, & Forum Julii: ipsum elfe Telone 111Martium non temere sulpicamur.
23. Forum Julii. ] Frejus. Octavanorum colonia dicitur, q u °*
niam octavx legionis militibus ea constaret. In Thesauro Gob'zii, pag. 240. nummus Augusti, Col. Iviia. Oct*' 1vianorvm. Et alter Neronis, pag. 24t. Coi. Pi-cens. Class. Pacensis a Pace dicta est: Classica, ab An-gusti classe fortassis, cujus ea navale fuit. Unde Strabo, liN 4*pag. 184. To iwJSesOucy t: K§ LiSx-sd ^ 0 4 c id
'Iii'iiM. Vide Tacitum , lib. 3. Suessam tamen, quL mediter-ranea civitas est, coloniam pariter Classicam dicemus app e ‘‘*tam, lect. 9. a militibus forte Clalsiariis eo deductis. Inscrip 11 * 5apud Jo. Poldo , lib. de antiq. Nemaus. pag. 165. Mu ItvLeg. viii. Avo. Civitas» FOROivti* 15 '
S I V M.
24. Argenteus. ] Accolis dictus hodieque Argons , a coI° caqiiL argenteo. Arenam devehis 3 qua porrum jam illum °P'plevit, Augusti navium receptorem , de quo modo diximus-
23. Oxubiorum.] Quorum caput ipsum Forum Julii fuit: ,
Dcciatium Antipolis. Hic xt/udo '0|i l£its apud Strab. lib- 4'
P a §' 18 *-
2.6. Ligaumrumqtte. j Sic libri omnes. Ingaunos , qrum sedes habent, frustra Dalecampius inculcarepro Ligaunis, qui ante Varum Antipolimque ipsam a Plinio ^pellantur, & junguntur Oxubiis. Grassejisem, ut aiunt > 1nuisse agrum videntur.
i ultra V«'
hic »«"
jtiit