3io
C. PLINII NATUR. HISTOR.
Sed
Paropamisus, adversus Solis ortum effusus - 1 & ipse undeviginti recipit amnes,clarissimos, Hydaspem , quatuor alios afferentem : Cantabram , tres. Per se vero n a 'vigabiles * Acesinem , & Hypasin : quadam tamen aquarum modestia 3 nusquam l a 'tior quinquaginta stadiis , aut altior x v. passus: amplissimam insulam efficiens -5 4 Prasiane nominatur : & aliam minorem , qua; 5 Parale. 6 Ipse per xTT. x l. M. P al '(parcissimis auctoribus) navigatus ,& quodam Solis comitatu in occasum versus , ocd'no infunditur. Mensuram in ora ad eum ponam, ut invenio , generarim , quamquaminter se nulla; congruunt. Ab ostio Gangis ad promontorium 7 Calingsu , & oppid^ 11Dandagula 8 dcxxv. M. passuum. Ad Tropina 9 'xTIT xxv. mist. passuum. 10 ^io PerimukE promontorium, ubi est celeberrimum Indite emporium, 11 dccl. 12 Ad °P’pidum, in insula, quam supra diximus , P at alam, dcxx.
Gentes montanae 13 inter eum & Iomanem , Cesi , Cetriboni silvestres : deinde M e 'galla;, quorum regi quingenti elephanti, peditum equitumque numerus incertus : Chc)''Ibi , Parasangae j 14 Asangae , tigri fera scatentes. Armant peditum xxx. mill. elephas 1 '
Noti.
ChifH. At editi, Sanius Forte, Sinthus. Nam Audior Pe-ripli maris Erythran: sfvfloj, inquit, pl?tr<.s t "“b ‘l' ) ~
7T07K/^ay t
i. Et ipse. ] Uti.de Gange dictum est, fest. sup.
i. Acefinen vHypafin.] 'Auttrims Arriano , lib. 6. Exped.Alex. pag. 38 6. in Hydafpen influit: in Indum Hydaipes.De Hypasi dictum est siip. iect. Vide Notas & Emend.num. L X.
3. Nusquam latior. ] Contra Ctesias in Indicis , apudPhotiumin Bibi. cod. 73. pag. 144. amnem ait, qua par-te angustissimus est, patere stadia XL. qua se Jatiflime dif-fundit, ducenta : ni 7 n&.anirtfo ’/, <£ fungolat. Stadia por-ro ducenta, sunt millia pass XII. cum quingentis palfl
4. Prasiane. ] A Prasiis Indi amnis accolis , quorum di-tionis ea fuit, nomen invenit. Ha?c illa regio est, quam viri-dem /F.gyptum Virgilius appellat, illo celebratissimo loco ,qui interpretes hactenus mire torsit , libro iv. Georgicon,versu 287.
287. Nam qua PelUi gens fortunata CanopiAccolit effuso flagitantem flumine Nilum ,
Et circum pifiis vehitur sua rura phaselis:
290. Quaque pharetrata vicinia Perfidis urget,
Et viridem JP.gyptum mora secundat arena ,
Et diversa ruens septem discurrit in ora ,
VJque coloratis amnis devexus ab Indis :
Omnis in hac certam regio jacit arte salutem.
Non sunt audiendi profecto illi, qui unam hic eamdemqueregionem /Egypti, quam Delta vocant, septem ipsis ver-sibus describi a vate haud certe loquace existimant, & vi-cinam ei Persidem dici: Nilumque somniant veteribus cre-ditum , ipsique Virgiiio, ab Indis per Persidem decurrerein TEgyptum; aut ab ortu Solis fluere : quam stoliditatemPindaro quidem, aliisque, nonnemo, sed falso , adscribit.Enimvero duos apertissime diversosque ac disjunctistimostractus terrarum Virgilius distinguit : alterum, ubi ait:
Nam qua PelUi gens fortunata Canopi:alterum ibi:
Quaque pharetrata vicinia Perfidis urget:deinde tum illos tractus ambos , tum interj acentes regio-nes colligit ultimo versu ,'velut epiphonemate:
Omnis in hac certam regio jacit arte salutem.
Sed audaces ii vicisiim, qui versum 291. loco mutant, prs-ponuntque versui 290. ut verius priores quatuor Nilum qui-dem , posteriores autem tres Indum describant : vel quimajore audacia versum illum 291. prorsus expungunt , eoquod ante 290. esse non postit, quin dicatur gens fortuna-ta Canopi , ut circum sua rura vehi phaselis i sic etiam rF.gyp-tum fecundare nigra arena ; quod est certe dictu perabsurdum.Utrique tamen , viri alioqui docti > non animadvertunt, vi-ndem AEgyptum dici perfrigide, si de Pellxa , hoc est , deAigypto > qux Africa: adjacet, intelligitur. Nam quis nonomnino insulsus poeta viridem Galliam dixerit > viridem Si-ciliam, vel Italiam, aliamve regionem ? Viridem /F.gyptum per-eruditus & perquam accuratus vates appellat insulam Pra-sianen, quam Indus amnis in ostio efficit, ut Nilus Delta:sic enim illam Grteci appellavere , qui cum Alexandro Ma-gno ea loca lustrarunt ; ut Europxi Caput Viride, L CapVert. Et sic certe Virgilius Prafianen intellexit , quoniamGratce noffetes viridis est. Auctor Plinius , libro VI. fest.XXIII. Indus , inquit, in jugo Caucasi montis... adversus Solisortum effusus , . . • amplissimam infulam efficiens , qua PRASIANEnominatur : alteram minorem, qua Patale, Non igitur exorna-vit epitheto, led nomine proprio designavit Virgilius infu-lam , cum Viridem /F.gyptum dixit: cum sit reipfa Viridis in-sula Latine, Grxcc Urmcia-is Idcirco enim Viridem /Egyp -tum acute atque ingeniose Pella:a; opponit , quod hanc In,dus fecundat , ut Delta Nilus: & quod fuere olim sep-
tem Indi amnis alvei, ut Nili : quamvis oppleti limo P.
>lu'
Nifi>
res fortassis hodie sunt, quemadmodum ipsiusmetvix hodie tria liipcrsunt : Denique quia papyrum Im* uut Nilus , suppeditat : ex qua papyracea naves , O" arV> a ementa Nili, hoc est, Niliacis similia quondam fierent,eodem Plinio, sect. XXIV. Adde etiam Patalen insuU 'alveo disjunctam a Prasiane , in ipsis faucibus Indi ,
QV ET R A figura esse, ejusdemque Prasiana gentis 1 u£
docet. Unde ( ut quidem refert Ärrianus , a nobistus, ) ob similitudinem Aigyptii Delta , cui magnimpar est, Patale appellata est, hoc est, Delta, Indorum ^gua. Non potuit igitur, ut Prasianas gentis insilias de»$ret,quas Indus efficit , uti feliciore translatione aut cir cU ,-locutione vates, quam si Viridem /F.gyptum diceret: m al fque de hoc loco Criticorum concertationes sunt, qui“, ,accipiunt. Indus enim amnis & a coloratis usque , hoc e :ab ea usque regione, in qua sunt Indi nigri cursum sserat versus ortum, ut diximus, abrumpit devexus mstrum : ( siquidem, ut Plinius ait, sect. XXII. a Gange v jsa ad meridiem plaga , tinguntur sole populi , e?" quantut»Indum accedunt , tantum colore praferunt fidus : j undequoque, quam volvit Indus , poeta nigram finxit: & V>T> ft,/F.gyptum , hoc est, insulam Prafianen idem fluvius/e s,f ”
& idem denique vicinia Perfidis , hoc est, non vicinam G,fidem, sed vicinam Persidi regionem urget. Nam, ut 1 ,nilis ait , Pleri que ab occidente Indiam non Indo amne det irnant, sed adjiciunt quatuor satrapias, Persidi utique viem ^& inter Persidem Indumquc positas. Ex eorum senum e 'esse vates ingeniose admonet. Alioqui si vicinia f cnlin |, r ,genere in recto casu intelligitur ; certe neque quid Ageat conjectari excogitando potest;neque utra vicinia 1sidis hic designetur, utrum qux solcra occiduum rdpic !t >qua? exortivum. Quid quod nec tellus urgere quidquam ^tine dici potest; led amnis rcctissme. Itaque poetico Vvicinia neutro genere dixit vates, ut Plinius , lib. V'XII. confinta. Quamvis ipla illius stas viciniam te&ff j,quoque genere dixerit, teste Horatio , lib. 1. epist- 'm ipsa clailsilla , vicinia rauca reclamat. , „ ^
5 • Patale. ] Ipsa insilia Uafia^Lor, , oppidumStraboni, lib. 1;. pag. 701. n« toA« Ptolemaeo,“®'cap. 1. UutzIä-/, Stephano. Aegyptio Delta magnitudineunde & id infui® ei quoque nomen , Patalalingua Delta significante. Arrian. lib. Expeditionis A
Pa § - 3 IP- - , nCf
6. Ipse per XII. XL.] Navigatur, inquit, Indus , I ^duodecies centena quadraginta millia paflunm : mq ue apquidem brevissima est omnium mensura, qua? apud al1 ‘ >res exstet.
7. CahngSn. ] Hoc est , Calingarum , quos sd 01occidentale Gangis positos este diximus superiore seA-. £J
8. DCXXV. mill. paß. ] Vide Notas & Emendatio*
num. LXL ,
9. XI I. XX V. mill. ] Hoc est , duodecies cem
XXV. millia pass 3sll .
10. Ad PerimuLe promontorium.] Quod cum interdum /:
bitur mari, insula fit. Tzctzes ' ' :n ~" e -
45 ^-
Ei r'S Ty’lvdZ): , ...
IUe/Ktsd’lw quoque vocat ctfianuscap. 8.
11. DCCL.] Subintellige , millia pass
12. Ad oppidum in infula. ] Qiiam Indus facit, Ut p
me ante diximus. ^ ,
13. Inter eum er* Iomanem. ] Inter Indum & Iqwan ^versus septemtrionem , amplius duodecies centenis m*passuum a mari, uti ex sect. superiore colligitur.
14. Asangx. ] Reg. 1. 2. Colb. i. 2. Paris, flsningf-
Chii. XI. hiß. 375 '
cv tjtru ID&ftisfy- sffJianus , hb. IS- Eift>