\

CAP. XXV.

4S t c. PLINII NATUR. HISTOR.

meat spatia, nec nisi amnibus arcetur, aut praceleri fuga. Non est fateri, rerumlargius mala, an remedia genuerit. Jam primum hebetes oculos huic malo dedit • eque.non in fronte 11 ex adverso cernere, sed.in temporibus: itaque excitatur 13 p^de (»Gap, xxiv. ?ius quam visu. * Deinde 14 internecinum bellum cum 15 ichneumone. ■

z XXXVI. Notum est animal hac gloria maxime, 1 in eadem natum /Egypto.fe limo stepius, ficcatque Sole. Mox ubi pluribus eodem modo se a coriis loricavit »dimicationem pergit. In ea caudam attollens , ictus irritos aversus excipit, donec 0 .capite speculatus invadat in fauces. Nec hoc contentus, aliud haud mitius debellat anssssXXXVII. 1 Crocodilum habet Nilus, quadrupes malum, & terra pariter ac 6uMU ^IO infestum. Unum hoc animal terrestre z lingua; usu caret. 3 Unum superiore mobilixilla imprimit morsum, alias terribilem, 4 pectinarim stipante fe dentium serie. Magst ltüdine excedit plerumque 5 duodeviginti cubita. Parit ova S quanta anseres: eaque extra eu ^locum semper incubat, 7 praedivinatione quadam, ad quem summo auctu eo annocessurus est Nilus. 8 Nec aliud animal ex minori origine in majorem crescit magnitu15 nem. Et unguibus hic armatus est, 9 contra omnes ictus cute invicta. Dies in terranoctes inaqua, 10 teporis utrumque ratione. 11 Hunc saturum cibo piscium, & semperculento ore, in litore somno datum, parva avis, quae trochilos ibi vocatur, 11 rex aviin Italia, invitat 13 ad hiandum pabuli fui gratia, os primum ejus assultim repurgans, &dentes, & intus fauces quoque ad hanc scabendi dulcedinem quam maxime hiantes: ^20 qua voluptate somno pressum conspicatus ichneumon, per easdem fauces, ut telum 3quod, immissus, erodit alvum.

XXXVIII.Similis crocodilo, sed minor etiam ichneumone, est in Nilo natus 1 ici ^cos, contra venena praecipuus antidotis: item ad inflammandam virorum Venerem. Vrum in crocodilo major erat pestis, quam ut uno esset ejus hoste natura contenta, i ^que 1 & delphini immeantes Nilo, quorum dorso tamquam ad hunc usum cultellata 3 > nespina, abigentes eos praeda , ac velut in suo tantum amne regnantes , alioqui imp ar

2 S

Interpretatio.

L Coriis. ] Crustis e luto.

b Esculento. ] Ore esca oppleto.

Noti.

tas & Emendationes num. LXXII.

iz. Ex adverso cernere. ] Ita Reg. 1. At Reg. I. Cerneret.Paris, ne ex adverso cerneret. . - ' '

IZ. Pede sipius.] Vide Notas &Emend. num. LXXIII.14. Demde internecinum. ] Vide Notas & Emend, num.X.XXIV.

1;. Ichneumone. .'] Quem /Egyptii hodie murem Pharao-nis , seu murem - dEgy pti vocant - - Bellonio teste, a quo des-cribitur luculenter , lib. 2. .Observ. cap. ii. Allatum ex/Egypto ichneumonem qui viderunt ,- forma esse dicunt.qualis bff ictidis,' ut cecinit Nicander, in Theriacis, cap.i). , f

d' i%ydjmo xiyuntTxp oi»v uftvfytjf'ixnhe. 1 jr’ opycttn xg.rttx.vdlntst') oX.tSpoy -MajtritJsd-xrotoxctfapml^uon 7irrevpay }

psvjit hiföf tJÜ fövTcH , V ctipav^sc .

Text» Zu jsnoty ijseTi '%'pgtmf.

Quibus’verbis describit poeta , quem vulgo Furetum voca-mus': cujus insidiae sunt galhnis pcriculouffimae. ': ut recteCornus interpres : ” :

—: MufleLc hic parva , 9 tr» ‘quailsnomint dicunt '

Iflida 1 persimilis > qua vili,e m. corte volucres -Somno irretitas tabulata per itrdua rimans , ' - :

Dum recubant, tepidoque favent sub. pedore pullos ,i E nidis' r'äftiU scelerata fraude*trucidat.'

Se fi. X X X V It I. In eadem natumyPgypto. ] Non igitur de'quavis alpide hsc sunt accipienda, sed de /Egyptia tantum,quxquidem , ut Stfab'q ait 1 .17. p: 8rz. peculiare qiiiddam habetpraeter alias alibi riatas. Et vero pugnam aspidis-cum ichneu-mone describensNicander inTheriacis,p. 1 2.de sola /Egyptiaaspide loqui fe profitetur. Nicandrum sequitur,laudatque Stra-boloco cit. Arist. lib. y-hist. anim. p. 1024. Plutarchus, lib.dc solerr. anim. pag. -66. ctilianus lib. 3. hist. anim. cap. 13.»libique passim : 'Phile, pag. 144. & alii multi.

0 Seil- XXXVI I. i - Crocodilum. 'I' Solinus iisdem verbis ,cap. 31. pag". 60. Eadem fere Diodorus habet lib. i. Bibi,^ag. 31. Herodotus, lib. 2. Euterpe, pag. 11 z. aliique.

- 2. Lingua usu caret. ] Vide Notas Sc Emendat.' numero

EXXV ' '

r 3. Vhum. ] Unum scilicet e terrestribus animalibus, uti di-cetur lib. XI. sect. 60. Nam ex avibus superiorem rostri par-tem movet phoenicopterus. Sed de crocodilo quoque ipsonegant anatomici quidam recentiores id esse verum. • ”

4. Petlinaim. ] Dentes serratos esse ait Herod. loc. cit.

w.vkifbymnc , hoc est , instar ferra: divisos, atque jctos. A Plinio, quod eodem recidit, pectinarim ) un - in j t ufcuntur j cuni dentium ordo superior inferiori non inl r t jin jmodo, sed etiam inseritur : Sic manus juncts pe« 10cum digiti alii inter alios inseruntur.' . ^0.

;. Duodeviginti. ] Vide Notas & Emendationes ,

l x x v i. ari u nt :

6. Quanta anseres. ] Subintellige , quanta anseres p -Sic Herod. & Solinus, loc. cit. Arist. lib. 5. bist- 31111

28. pag. 635. a’dy Sx idjitiloy xWs. - n crocos'

7. Pradivinqtione. ] Solinus loc. cit. Id ver0 J ■ ru us cOlUt

Iis modo , scd etiam testudinibus, cancris , & asp ldI . -• 1 - :. rmune esse scribit /Elianus, lib. 5. hist. anim. cap. 5 ' 'z.

8. Nec aliud. ] Notat lElianus, lib. -. hist. anim- e

tria hxc e minima origine, in ingentem cresoere m 3 odinem : ex aquatilibus, crocodilum : struthiocamelu ’volucribus : e quadrupedibus, elephantum. ■ f%c!'

Contra omnes iflus. ] Recentiores , inquit SeallZercit. 136. pag. 636. etiam pilulis lclopetorum prsuK 3perviam cutem eam esse. . n o-

10. Teporis utrumque. ] Quoniam interdiu aer, aq '^ctu tepidior quam aer serenus & roscidus. 0tp/ / 6. rr ?‘ 1

itt tp ilstcp ne ajS&lne , 'f d 1 dpono , inquit Herod. 0 ^

Quam causam quoque Aristoteles repetit, lib- »• “f ' c tOtmal. cap. 14. pag. 205. An vero potiüs veritus infima ^codilus, munitiore tum subter aquam locp confistaso . -cogitandum relinquo. .. c j:.

11. Hunc faturum. ] Hic totidem verbis Herod. ^Arist. lib. -. hist. anim. cap. 8. pag. ioa,f .'kls^c .de solert. animal, pag. 980. /Elianus lib. f. hist. a! ) 1 - ue . :XI. Phile, pag. 142. Solinüs, cap. Zr.'pag. 6°.alust

12. Rex avium. ] Vide Notas & Emendationes 0 .

L XX VII. ' r-v

13. Adhiandum. ] Reg. 2. & Toiet. cCd~hiatUm'. .l' {,

14. In qua voluptate. ] Solinus “loc. cit. Diodorus . • ■■

Bibi pag. 7 8. Oppianus > lib, 3. Cyneger. v. 42 o- ^ c ' ne ' co

Seil. XXX VIII.'' 'I. Sctncos. j Graecis metyr^- _ - ^ jdicemus opportunius lib. 28. sect. 30/ ubi h% c rlirPlinio repetuntur. . - - zsiä

2. Et delphini. ] De hoc naturali Lt ihstto delpm"

adversos crocodilos, egit Lt Seneca, lib. 4. Natur- S .cap. 2. pag 886. Solinus loc. cit. . ■ uC ierP

3. Inefl fiina. ] Vide Notas & Emendatione? n

Lxxviii. ’ ■ viri bu4