5
CAPUTXXXVIII.
10
15
20
5 l 6 C. PLINII NATUR. HTSTOR.
maris collectum : hoc quoque tamen etiamnum levius atque dilutius : 13 calculense a PPlatur a calculo maris, mire 14 aptum conchyliis : & longe optimum purpuris 15 Hwtense, id est, vario soli genere pastum. Capiuntur autem purpura parvulis rarisque te>:tUlS veluti nastis in alto jactis. Inest iis esca , 17 clusiles mordacesque conchte , 18 ceu 11,1tulos videmus : has semineces , sed redditas mari, avido hiatu revivescentcs appetunt p Lirpura , porrectisque linguis infestant: at illae aculeo exstimulara claudunt sese , comP rlmuntque mordentia : ita pendentes 19 aviditate sua purpura tolluntur.
LXII. Capi eas post Canis ortum - 1 aut ante vernum tempus, utilissimum: quoniasi 1
2 cuna cerificavere , fluxos habent succos. Sed id tingentium officinae ignorant , CI Tsumma vertatur in eo. Eximitur postea vena , 3 quam diximus: cui addi salem necelrium, 4 sextarios ferme in libras centenas : macerari triduo justum : quippe tanto major vi s »quanto recentior. Fervere 5 in plumbo 6 singulasque 7 amphoras centenas , ad quingenten aS
3 medicaminis libras aequaris ac modico b vapore torreri, Lc ideo longinqua fornacis cusi 1culo. Ita despumatis subinde carnibus, quas adhaesisse venis necesse est , decimo ferme «
8 liquata cortina , 9 vellus elutriatum mergitur in experimentum : & donec sp el iafiat , uritur liquor. Rubens color nigrante deterior. Quinis lana potat horis - rursuH 1 .mergitur 10 carminata, donec omnem 11 ebibat c saniem. 11 Buccinum per se dam liatur , quoniam fucum remittit. Pelagio admodum alligatur, nimiaeque ejus nigritiae 11austeritatem illam nitoremque, qui quaeritur, 13 cocci. Ita permixtis viribus alterum 3 .tero 14 excitatur, aut adstringitur. ^ Summa medicaminum 15 in l. libras vellerum -cini ducenae: pelagii, cx. Ita fit 15 amethysti color eximius ille. At Tyrius pelagio P r ^mum satiatur, e immatura viridique cortina: mox permutatur in buccino. Laus ei ^nia , in colore sanguinis concreti , nigricans aspectu , idemque 17 suspectu refulg eIlS ’" Unde & Homero pupureus dicitur sanguis.
Interpretatio.
a Medicaminis. ] Liquoris purpurei,b Vapore. ] Calore. 'c Saniem. ] Liquorem.
d Summa. ] Mensura liquoris ad tingendas quinquagintalanx libras, librs buccini ducent*: purpur* pelagi*, cen-
tum ac decem. jgni
e Immatura. J Non admodum percocto, domito^C^omedicamine •• mox idem Tyrius color immutatur mbuccini, quo rursum tingitur. '
Nota.
candid* in mari cautes longo tractu fasciam imitantes. Dequibus Plinius libro tertio, lectione prima. Frequentes quippetxnix candicantis vadi carinas territant. Vide Notas & Emen-dat. num. C I.
13. Calculense. ] Vide Notas & Emend. num. CII.
14. Aptum conchyliis . ] Conchyliato colori. Conchylio &purpura colores lignari, antea monuimus.
1 j. Dialutense. ] A libero vagoque victu, ultimo huic ge-neri factum nomen , haud male, opinor, Dalecampius con-jecit : quandoquidem ^.Aorit Gnecis est dissolutum. Quan-quam Salmasius, pag. 1133. hanc conjecturam inter nugas& hariolationes ponit, mavultque ipse Distocense scribere,quod non uni loco additum est & alligatum. Sed non im-pellet vivi fides auctoritasque in eam mentem , ut in Lati-no sermone receptam hanc vocem putem fuisse , vel hancvim esse illius. Dialucense legitur in MSS. Reg. 1. 2. Colb.1. 2. Paris &c.
1 6. Veluti naßis. ] Arist. lib. 5. hist. cap. 14. pag. 5 69.xdflus vocat, hoc est, vasa piscatoria. Scaliger, & Gaza, nailas.
17. Clusiles. ] Qu* ut hiatu facile diducunt se se, sic£tiam facile claudunt, comprimuntque.
18. Ceu mitulos. ] Alii mutilos scribunt: Gallis, des Moules.Gr*corum nx.sas ea voce signari a Romanis , Athensusest auctor, lib. 3. pag. 85. Tnv 1 ixt-ha* Mpßfihv 'l<mc fy-Ao 7 , ‘Ai Vafeaiot pculAos s;otjsssau. Linde mutilos scribi, velmytilos, satius forsan fuerit. De his plura, lib. 32. sect. 3 1.
13». Aviditate sua. ] Hinc illa parcentia Apollodori Athe-niensis, apud Athen. lib. 3. pag. 8.9. Aix'j° 1 s& s 2 vroppv-. sä» , Edaaores purpuris : cujus Erasinus quoque meminit,Chii. 2. Cent. 3. adag. 83.
Se(l. L XII. 1. Aut ante. ] Vide Notas & Emendationes,num. CII I.
2. Cum cerificavere. ] Hoc est, ut superius dictum est,sect. 60. cum lentorem cujusdam cera salivanmt. Vide Notas& Emend. num. CI V.
3. Quam diximus. ] Sect. 60.
4- Sextarios. ] Uncias viginti falis in libras purpurei luc-ci centenas.
5. In plumbo. ] In vase plumbeo , seu cortina plumbea:ne forte *nea, ferreave , suos colores illinant.
6. Singulasque. ] Singul* , inquit, centena; amphor*, ejussucci sale conditi, ita decoqui debent, ut ad quingentenasmedicaminis libras redigantur : sive ad amphoras fex, &hor* quadrantem. Vide Notas & Emend. num. C V.
7. Amphoras . ] Yolusius M*ciamis : Quadrantal, quod nunc
C0'
plerique amphoram vocant, halet urnas duas, modios tret ’ ^gios odo , sextarios quadraginta odo. Amphora igitur sit"'
tinet octoginta.
Liquata cortina. ] Non modo vas ipsum
nunc
cor
■tin 3
est, ut pers*pe alias Plinio , Catonique : sed qs 0 ^ j!oCetiam vase continetur. Liquat* autem huic cortm*
p 0
llt
llt'
est, igne domit* , emollit*que adeo, ac .resolut*hil carnis, durive , supersit uspiam, opponi videtur p,. t .tura viridisque illa, cujus mentio mox habetur, cortrna-^^tinebit huc forte etiam, quod alibi Plinius ait: H £Cpariter decoquebant , decies defervescente cortina. , fj-
A. Vellus elutriatum. ] Elutriare lintea , dixit Decuiberius in Staminariis, hoc est, eluendo purgare.
10. Carminata. ] Varro , lib. 6. de ling. Eat. paZ 7 Q^lminari dicitur tum lana , cum caret eo quod in ea efi li£ i
Nostris , de la laine cardee. l<r
11. Ebibat saniem. ] Pulcherrima ebrietate rubeat, ^
quitur Castiodorus, lib. 1. Var. ep. 2. ubi de purp umulta pereleganter. , 0oi
12. Buccinum per se. ] Succus e buccino , inqusi ’ ;ßio-
seu minore concha , improbatur, quia tincturam rerem, seu minus h*rentem velleri facit, minusquqnam. Si vero addatur & purpura, qu* pelagia eti® S !-tur, & magnitudine distat a buccino, tunc lan* c0 j or eifligatur, ut elui deinde non possit. Id enim este c ^alligari, Plinius ipse docet, lib. 32. sect. 22. ubimctrina : Tingendis etiam lanis ita colorem alligat» *
non possit. _ u c e0>
13. Cocci. ] Hoc est, cocco si instem. De cocco
sect. 6;. . qu» 3
14. Excitatur. ] Pelagio admixto buccinum excitat
fit illustre, vegetum, vividum, perenne : buccino f- °^o'adstringitur , quoniam ea mixtura austerius sit, miu u “ridum. q V *■
1 f. In L. libras. ] Vide Notas & Emend. num- j e qiia
1 6. Amethyfli color. ] Qualis in amethysto genama^lib. 37. sect. 40. Perlucent omnes violaceo colore. ■ • n ^ o§'lutum felicis purpura colorem habent: ad haneque ttng ecinx dirigunt vota. Nostri hunc colorem clarum vlvocant, violet clair. . pss LiXt
17. Sufpedu. ] Si sublimem paulum aspexeris. ^est adversum spicere , hoc est, tueri. Suspicerejl<
situm contueri. Vide qu* de hac voce dicturi lu» 1fest- 22. tf
l8> Vnde Homero. ] Iliad. f. vers. 360. ätptuei t
y