IO
CAR Lv, 15
J34 C. PLINII NATUR. HISTOR.
ceute L. CratTi Oratoris , ante Marsicum bellum : nec gulae causia , sied avaritia , sti3g| iavectigalia tali ex ingenio suo percipiens, 3 ut qui primus pensiles invenerit balineas .> lctmangonizatas villas subinde vendendo. 4 Is primus optimum saporem ostreis Luerit^adjudicavit , quando eadem aquatilium genera aliubi atque aliubi meliora : s sicut lu ? 1
5 pilees in Tiberi amne inter duos pontes , rhombus Ravennte , 6 muraena in Sicilia , 7Rhodi: & alia genera similiter, ne culinarum censura peragatur. Nondum * Britannicaserviebant litora, cum Orata Lucrina nobilitabat : postea visum tanti in extremamliam petere Brundisium ostreas; 9 ac ne lis esset inter duos sapores, nuper excogitatum > ‘ a *mem longce advectionis a Brundisio compascere in Lucrino.
LXXX. Eadem retate prior Licinius Murama , reliquorum piscium vivaria invenit : cU *jus deinde exemplum nobilitas secuta est , 1 Philippi, Hortensii ; 2 Lucullus exciso etiah 1monte juxta Neapolim majore impendio , quam villam exaedificaverat , euripum & marinadmisit: quadecaula Magnus Pompeius 5 Xerxen togatum eum appellabat. 4 Quadragi eSH S. piscinae a defuncto illo veniere pisces. ,
LXXXI. Muraenarum vivarium privatim excogitavit * C. Hirrius ante alios , quicE'nis triumphalibus Caesaris Dictatoris, 2 fex millia numero murenarum mutuo appendit-
Nam permutare quidem pretio noluit , alia ve merce. Hujus villam 3 intra quam
modi*
cum quadragies piscinae vendiderunt. Invasit deinde singulorum piscium amor. 4 ApUBaulos in parte Ba'iana piscinam habuit Hortensius Orator , in qua mura;nam adeo d2o lexit, 5 ut exanimatam flesse credatur. In eadem villa, 5 Antonia Drusi, mura:na:, qnaifldiligebat , inaures addidit: cujus propter famam nonnulli Baulos videre concupiverunt.
Car. IVI. LXXXII. Cochlearum vivaria instituit Fulvius 1 Hirpinus in Tarquiniensi , paulo ante civile bellum , quod cum Pompeio Magno gestum est , distinctis quidem generibusearum, separatim 2 ut eflent albae, quae in Reatino agro nascuntur : separatim Illyricae >2$ quibus magnitudo praecipua: Africanae 3 quibus fecunditas: 5 Solitanae , quibus nobilita**4 Quin & saginam earum commentus est , stipa & farre , aliisque generibus , ut cochtquoque altiles ganeam implerent: cujus artis gloria in eam magnitudinem perducta H *ut octoginta s quadrantes caperent singularum calices. Auctor est M. Varro.
Cap. LVTI. LXXXIII. 1 Piscium genera etiamnum a Theophrasto mira produntur : 2 circa
30 bylonis rigua decedentibus fluviis, in cavernis aquas habentibus remanere. Quosd.unH 1
N o t £•
Orat. pig. 3 X i. Sergius Aurata , quod ci pisces , qui aurata;vocantur 3 cariffimi fuerint , inquit Macrobius - ex Varro-ne. Aliter tamen Festus : Orata , inquit, genus piscis appella-tur a colore auri , q.wd ruflici orum dicebant; ut auriculas , cri-tulas. Itaque Sergium quoque quemdam pradivitem , quod CJ' di«»ins annutis aureis (y grandibus uteretur ^ Oratam dicunt efle ap-pella tum,
3. Vt qui primus . ] Macrobius, loc. cit. post Valer. Max.lib. A. cap. 1. pag. 417. & Senecam , cp. 90. ad Lucilium.
4. Is primus. ] Valerius Max. & Macrob. loc. cit.
;. Sicut lupi. ] Columella loc. cit. Faflidtre docuit fluvialemlupum, ni fi quem Tiberis adverso torrente def.it i saßet. Horatius,■lib- z. Satyr, u vers. 31.
Ville datum sentis, lupus hic, Tiberinus 3 an alteCaptus hiet? Pontefne inter j astatus, an amnisOJha sub Tusci ?
Hec quoque Varro & Macrobius, loc. cit.
6. Murxna in Sicilia. ] Athenxus,lib. I. pag. 4. & lib. 7. pag.313. ex Archestrato Gastronomo.
•7- Elops Rhodi. ] Columella, loc. cit. pag. 3I0. fElianus ,lib. 8. bist. anini. cap. 28.
8. Britannica. ] Cujus ore ostrea este dulcistima , Pliniusauctor est,lib. 32. fest. 21.
9. Ac ne Us ejjet. ] Ne certaretur , inquit , utra alterisprestarent, Britaunicanc Brundisinis , an versa vice : exco-gitatum est utrumque ostreorum genus post diuturnam fa-mem ab advectione longinqua, simul in lucrino vivario pas-cere, ut eosdem inde sapores referrent. Vide lib. 32. feci.21.
Sefl. LXXX. t. Philippi, Hortensi. ] Varro & Columellalocis ante laudatis. Macrobius , a Cicerone piscinarios id-circo appellatos tradit.
2. Lucullus. ] Varro, lib. 3. de re ruft. cap. 17. pag. 113.
3. Xerxen. ] Velleius Paterculus , lib. 2. num. 33. pag.
13
4. Quadragies. ] Hoc est, quadragies centena millia sester-tium. Monetse Gallicie, libra; sunt , ut vocant 3 400000. VideNotas & Einend, num. GXXXV.
Sefl. LXXXI. I. c. Hirnus. ] Ita Varro 3 lib. 3. de rerust. cap. 17. & Inscriptiones Gruteri. In libris MSS. Hirrus,in editis Hirius: utrobiqut* mendose.
2. Sex millia. ] Vide Notas & Einend, num. CXXXVI.
3. Intra quam modicum.'] Hoc est, modico post temporisspatio , non longa operosaque cur« , compensato piscin*
damno , ex subistis fex istis millibus murenarum. I'| cvelle Varro videtur , cum ait, uno tempore St t" ; .murenarum C .clari data elfe mutuo , & villam vertiste 4 ^dragies. Refert hoc & Macrobius, lib. 2. Saturn, cap-pag. 362. Vide Notas & Einend, num. CX X XV H; .
4. Apud Baulos.] Varro loc. cit. QfHortenfiusfat»i- Mr j ,fler , cum piscinas haberet magna pecunia adificatas ad Bauminus laborabat, ne ferinis ager, quam aquam frigi AdW " ' .■fui pisces.
j. Vt exanimatam. ] De Craflo hoc ipsum narrantphyrius , lib. de abstin. pag. 106. Tzetzes , ChiliaL 8.
174. versi 151. ctMacrobius, pag. 361.
6. Antonia.] De ea dixi lib. 7. siect. 18. , ■
Sefl. LXXXII. 1. Hirpinus.] Egmnis de eo nomine >superiore, siect. 78. ,
2. Vt essent albx. ] Albulas appellat Varro , lib. 3 * a ut ffii‘Cap. 14. pag. 108. Genera cochlearum , inquit, sunt plura •'nuta albula, qua afleruntur e Reatino : C» maximae, quadeapportantur : ct' mediocres, qu.t ex Africa afferuntur • ■ * • ‘ :-V A»ca , qua vocantur Solitana. ... Ha in fetura pariunt iiMHtM era
m.
3. Solitana.] Ita MSS. Reg. Colb. ceterique, 11013 „j-
tana, ut quidam fingunt, ab lol, sive Cadarea ]f t ,
do. De his rursum , lib. 30. siect. 15. A promontorio
quod in Africa este vidimus lib. 5. siect. 1. nomen l° ft
dentur. . . bis h**
4. Quin faginam.] Reliquum caput totidem ver 15
bet M. Varro, loc. cit. - me tiftt'
5. Quadrantes. ] Quadrans est quatuor cyathorum .^ e0 sis
ra : cujusmodi cyathos sedecim pinta , ut aiunt > l* rcontinet, metiente Budso. ■ . j,,-
Seß. LXXX III. 1. Piscium genera.] Que hoC ca P^ US ,tegro continentur, ea totidem verbis recitant fheopnr^^lib. de piscibus in sicco degentibus, & Auctor libri de ^Auscult. pag. ii;j. Sc 1156. quem Theophrastum ip 1Hsuspicati alias sumus. e'A asli |n *
2. Circa Babylonis.] dElianus id quoque , lib. ?■ >ne ci’jcap. 27. ex Theophrasto. Id incredibile visiun olim r lV ]o>lib. 3. qu*st. natur, cap. 17. Prodigii instar expiandU}lib. 42. & Juvenali, Satyra 14. versi 6 3. Exempi^o„jce'quamplurimis rem confirmant, preter antiquos s ^jc-nus , Majolus , Casiaubonus , Guillandinus,rembergius, aliique quos laudat Jac. Sachs m Gpag. 123.