LlÖER ÜNDECIMÜi 645 -
. 1 Vöcerniioh habere , nisi qüae ipirent „ Aristoteles putat. Idcirco &• infectis so- cäp. e t,
1111111 E ffeo non vocem , intus 2 meante spiritu , 8 c incluso sonante. Alia murmur ede-^ J ut apes. Alia eum tractu stridorem , ut cicadas. Recepto enim üt duobus 3 sub pe-ore cavis spiritu , mobili occursante membrana intus , attritu ejus sonare. 4 Muscas *a Pes, & similia cum volatu & incipere audiri & desinere. Sonum enim attritu & 5 in- 5Priore aura , non anima, reddi. 6 Locustas pennarum & feminum attritu sonare > credi-^ue. Item . aquatilium 7 pectines stridere , cum volant: 8 mollia , & 9 crusta inte-ta , nec vocem nec sonum ullum habere. 10 Sed & ceteri pisces , quamvis pulmonearteria careant, non in totum sine ullo sono sunt. Stridorem eum dentibus fieri ca-elantur. Et is 11 qui caper vocatur , in Acheloo amne, grunnitum habet, &alii 12 de idsuibus diximus. 13 Ova patientibus sibilus , serpentibus longus , testudini abruptus. Ra-? ls Mnus fui generis , 14 ut dictum est, ( nisi si & in his ferenda dubitatio est,) qui mox111 ore concipitur , non in pectore. Multum tamen in iis refert & locorum natura. 15 Mu-te in Macedonia traduntur 15 muti & apri. 17 Avium loquaciores quae minores, & cir-*ca coitus maxime. Aliis in pugna vox , ut coturnicibus: aliis 18 ante pugnam , ut per- 15dicibus : aliis cum vicere, ut gallinaceis. Iisdem sua maribus : aliis eadem ut Feminis ,
Ut Lusciniarum generi. Quaedam toto anno canunt, quaedam certis temporibus, üt in sin-gulis 19 dictum est. 20 Elephas citra nares ore ipso > sternutamento similem elidit so-,lum '• per nares autem, tubarum raucitati. 21 Bubus tantum feminis vox gravior: in om-111 a ' io genere exilior , quam maribus: 22 in homine etiam castratis, infantis in nascen- 20do nulla auditur , 23 antequam totus emergat utero. Primus sermo anniculo est. Semestrislocutus est 2 + Croesi filius in crepundiis : 2 * quo prodigio totum id concidit regnum.
Qui celerius'fari coepere , tardius ingredi incipiunt. Vox roboratur 27 quatuordecim3 nms. 28 Eadem in senecta exilior: neque in alio animalium siepius mutatur. Mira p rarer ealunt de voce digna dictu. In theatrorum 29 orchestris, scobe aut arena superjecta 30 devora- z 5
Nota
cap.
Sect. CXIT. I. Vocem non habere. ] Qnx deinceps fe-runtur , ufduc ad ea verba. Kann fimus jui "eneris > Scc. eatotidem plane verbis habet Arist. Üb. 4. hilf. anim.
P a g- 489. Vide Notas & Einend, num. CIX.t-. Meante spiritu.] Admiiso extrinsecus adveniente aere,Cotjue motu membranae incluso, & intercepto.
3 • Sah pedore cavis. ] licccpro aere cavis duobus qua:nuit circa ventrem, reis inis nns ni* ngiZictv. Arist.s a g. 490.
4. Mufeas, apes. ] Vide Notas & E tuend. num. C X.
5. Interiore aura. ] Interius recepto aere , non emisso.Non edunt sonum, qui habeat principia motus in seipsis.
6 . Locustas. ] Aristot. pag. 489- dxs/.d'oss } locustas terre-stres.
7. Pectines. ] Et marin* hirundines! Arist. pag. 490.
8. Mollia. ] Sepiam, loliginem, polypum.
9. Crußa intetla .} , fi.]iulias ^ locuftas j C3iv-
eros.
10. Sed Z 3 “ ceteri. ] Arist. pag. 489. t
. 11. Qui caper vocatur. ] Gr—cam vocem Latina
inflexione donat. Alii aprum dicere satius putarent. Habetf^c quoque Aristot. loco cit. Etsi fluviatilis , Acheloiquell icola, piscis hic dicatur, esse tamen eumdem cum porco•narino arbitror , cui grunnitum , cum capitur, Apion quo-que attribuit apud Plin. lib. 32. sect. 9. Is »«Er, & na-'t&tra©-, & dicitur. .
I -• De quibus diximus. ] Libro 9. sect. 7-13» Ova parientibus. ] Qu* ova patiunt, alia sibilum pro-ductiorem , ut serpentes : alia brevem mittunt , ut testu-
<Ws ; offa, fßß aoToicoi esi .... tcI w^ 6 t
c< pas • t d j ctypgv /utxfoii , uttafig oj Aristot. pag.
191 .
14. Vt ditium est. 2 Sect. 65. hujus libri. ,
15. Muta. ] Aquarum sortastis nimia frigiditate, ut U1X1-wus lib. 8. sect. 83.
» 16. Muti apri.] Silianus, lib. z. List. anim. cap. 35-Atyai/Qi io Maut fovi# vs.
I?- Avium loquaciores.] Aristot. pag. 494' eadem plane,totidemque verbis, de vocum discrimine in avibus scribit.
18. Arne pugnam. ] Cum pugnam ineunt, provocantes, utserdices. Arist. pag. 494.
19- Vicium est. 1 Toto libro superiore. .
. 2o. Elephas citra nares. 3 Ex ore, non ex naribus profi-ciscente spiritu conflatam dat vocem, t*¥&‘ sem p;ir.-
, cui 7^ stpa-n mi&y.a.mh.s » iiarnf St «»S-paisr©-,
■ e ***‘ e * , &c. Arist.. pag. 498.
ri. Bubus tantum.] Arist. lib. 4. bist. anim. cap. xl. pag.Causam ejus rei profert Albertus M. lib. 19. de aui-wal. cap. 9. pag. 537- . . . , ,
In homine etiam. ] Neque in homine modo , sed &
in aliis animalibus, in quibiis cum ars mutet naturam, mu-tat & natur* vim : si marem mutat in feminam, in femi-na: quoque mutabit aftectus. Boves igitur , quam tauri, gra-vius mugiunt. In alterius vero generis animalibus, acutiuscastrata. H*c Arist. lib. 5. hilf. anim. cap. iz. pag. 559.
23. Antequam totus.] Etiam capite exstante, cum sgreprodit, ac reliquum corpus intus habet: tunc enim pectusmaxime, & pulmo laborat : & ipse nihil aliud quam exirenititur. Prodidit eadem Arist. lib. 7. hilf. anim. cap. 13.pag. S44.
24. Crccst filius. ] Alterum hunc Croesi filium suille con-stat ab eo, quem Herodotus, lib. 1. Clio, num. 85. pag.3 6 . ceterique scriptores referunt, Sardibus captis, cum ho-stis in Croesum liricto gladio irrueret, exciam alie, «»Ap«-wr, fxvt *ra»s KfShrzir , ne Croesum interfice. Nec laue pauca,»eque exigua alterum ab altero figna secernunt. Ille eniniadulta jam *tate fuit, teste Herod. Niool. Damasc. in Ex-cerpt, pag. 456. Gellio, lib. 5. cap. 9. pag. 3 51. aliisque :Plinianus hic semestris tantum , atque in crepundiis. IlleSardibus jam captis fatus: iste antequam regnum concide*ret, & c. Vide Tullium, lib. 1. de Divin. pag. 20J.
23. Quo prodigio. ] Id vero line prodigio , quemadmodumaccidat aliquando, docet Arist. sect. xi. probiern. 27. pag.
739- .
2 6. Qui celerius fari. ] Hujus rei causam investigat For-um. Licetus, lib. 3. de quassitis per epist. pag. 209. Fortein causa est pr*cipua cerebri caliditas , cujus vi absumptoceleriter humore superfluo, eloqui citius incipiunt. Debilicontra crurum colore humiditatem nimiam lentius conco-quente , haud fatis ea ad progrediendum firma redduntur.
27. XIV. annis.] Tum laue mutatur in asperiorem so-num , inatquabilioremque vocem : ci mis Inu tc 7 s dis eV 7«.Arist. lib. 7. hilf. anim. cap. 1. pag. 790.
28. Eadem in senecta. ] Homini nimirum : nam canibus,ac forte aliis animantibus senescentibus ingravescit. Arist.loc. cit. & lib. 5. bist. cap. 13. pag. 557.
29. Orcheflris. ] Orchestra, ab , derivata vox, lo-
cus in scena fuit, in quo scenici artifices saltationes suasexercebant. Est etiam in Theatro locus , ubi sua Senato-res habebant subsellia. Pro tota theatri cavea id vocabu-lum usurpari nunc a Plinio reor.
30. Devoratur.] Vox absumitur, minorque sentitur. Qua?-
rit Philosophus , sect. xi. probiern. 25. pag. 739- quamob causam paleis in orchestram sparsis, chori vox mmorsentiatur : Aid fi otuv dyp^affiSeiv ut , irfiov 01
pol ytyltaoio : An propter asperitatem vox pavimento mi-nus laevi occurrens , ut minus una , ita minor exsistit, quip-pe qu* minus continua lit - quemadmodum etiam lux am-plior resplendet m Levibus, eo quod nihil impedimenti in-tervenit , quo interpelletur ? Lee.
1
■tUI