7 S o C. PLINII NA TÜR. HISTOR.
relliana, 19 & ex ea facta, quo dicemus in insitis modo , Etereiana , 11 quam rubenscortex praffert triangulis , & popularibus nigris, quae coctivae vocantur. Patria laudatis-simis Tarentum, & in Campania 12 Neapolis. Ceterae suum pabulo gignuntur, 13 scrupu-losa corticis intra nucleos quoque ruminatione.
Caput j XXVI. Haud procul abesse videantur & praedulces 1 siliquae , nisi quod in iis cor-‘ xx ' tex ipse manditur. Digitorum omnis longitudo illis , & a interim falcata , pollicarilatitudine. 2 Glandes inter poma numerari non possunt : quamobrem h in sua naturadicentur.
. XXVII. Reliqua carnosi sunt generis : 1 eaque baccis atque carnibus distant. 2 AliaIO acinis caro, alia moris , alia 3 unedonibus: & alia acinis inter cutem succumque , aliamyxis , alia baccis, ut olivis. 4 Moris succus , in carne vinosus: 5 trini colores, candi-dus primo, mox rubens, maturis niger. 6 In novissimis florent, inter prima maturescunt.Tingunt manus succo matura, eluunt acerba. Minimum in bac arbore ingenia profece-runt , nec nominibus, nec insitis , nec alio modo, quam pomi magnitudine. Differuntmora Ostiensia, & Tusculana Romae. 7 Nascuntur & in rubis , multum 8 differente callo.15 XXVIII. Aliud corpus est terrestribus 1 fragis, aliud congeneri eorum 2 unedoni: quodsolum pomum 3 simile frutici, 4 terraeque gignitur. Arbor ipsa fruticosa. S Fructus annomaturescit: pariterque floret subnascens, 6 & prior coquitur. Mas sit , an femina sterilis,inter auctores non constat. Pomum inhonorum, 7 ut cui nomen ex argumento sit unum20 tantum edendi. Duobus tamen hoc nominibus appellant Graeci, * comaron & memecylon:quo apparet totidem e fle genera. Et apud nos alio nomine arbutus vocatur. Juba auctorest , quinquagenüm cubitorum altitudine in Arabia esse eas.
XXIX. Acinorum quoque magna est differentia. Primum inter uvas ipias callo, te-neritate , crassitudine > interiore ligno , aliis parvo , & aliis etiam gemino, qui minime2Z feraces musti. Plurimum vero differunt ederx sambucique acini: & sigura etiam 1 Punici,angulosi quippe soli. 2 Nec cutis ulla lingulis, praeter communem, quae est candida. 3 To-tisque succus & caro est, iis .praecipue, quibus parvulum inest ligni.
Magna & baccis differentia. Aliae namque sunt olivis, lauris: St alio modo loto, cor-nis: alio myrtis, lentisco. Aquifolio enim ac spinae sine succo : medioque etiamnum ge-30 nere inter baccas acinosque cerasis : Pomum his primo candidum, St fere omnibus bac-.
Interpretatio.
a interim. ] Interdum.
In sita. ] Ubi de natura glandiferarum arborum dicetur.
N O T M.
geminam utriusque dotem una colligit. An a Salaria porrovia, qua: Romx fuit, id nomen ei generi inditum sit, adhucobscurum elt.
10. Et ex ea falla.] Et altera, inquit, Corcllian* insita,ut dicetur lib. 17. sect. 26. ubi & de Etereiana ( sic enim le-gendum , non Meterana , ut hactenus , ) dicturi fumus.
11. Quam rubens. ] Qua: ob rubentem corticem ceteris an-teponitur. Coctiva» a coctura nomen habent.
lz. Neapolis.] Mai tialis , lib. j. Epigr. 79.
Et quas dod.i Neapolis creavit,
Lento caflanex vapore toflx.
13. Scrupulosa. ] Scrupuloso, inquit, scabroque cortice in-tra nucleos quoque ipsos se insinuante.atque intercursante. ItaM S S. omnes, ut plane nugas agere videantur, qui pro rumi-natione, hoc loco ferruminatione scribunt. Ruminatio Plinioreplicatio elfe videtur , & quasi iteratio. Sic lib. 17. sect. 3 j.num. 19. Ruminatio quadam hiemis.
Sei}. XXVI. I. Siliqua.] Ktyoita , carobes , vel carouges ,Ut diximus lib. 13. sect. 1 6. ubi de arbore, qua: ficus dEgyp-tia, egimus. Helychius: Ktypmtla, ock.% Aiylnln , id elt,xtpasht, vel xt^ßta'ce. Nam alibi idem pag. 873. Stoxv, Ai-yostlla , n unios.!ia. 70 dlvdtov. Cave enimvero pu-
tes leguminum siliquas hic describi ( Gallis , Siliqua, desoußes ) quales habent pisa, faba:, lupini , phaseoli : namr leguminum siliquae non sunt Grscis , sed Xo£oi'.
Gloflat : Stliqua j Ki^s.noi , & luAoyA’Jj'jv , a suavitate fru-ctus. Columella, lib. cap. 10. pag. 201. Siliquam Graeam ,quam quidam xtoffriot vocant , &c. Hse sunt siliqua:, quibusprodigus adolescens repleri cupiebat, Luc. 1;. versi 1 6 . xW r
xtgyniatv eJy tj&tov oi
2. Glandes. ] De his dicetur lib. 16 . sect. 6 .
Seil. XXVII. I. Eaque baccis.] Bacc* sunt minutioresquivis arborum fructus , ut lauri, oliv* , &c.
2. Alia acinis.] Uvarum granis, ederas, sambuci, Punicimali, aliorumque.
3. Unedonibus. ] De his sect. seq. De myxis dictum est,sect. ia.
4. Moris succus, &c. ] Theophr. lib. I. hist. cap. 19. T«v jpktJva», oi pdsi ttatr ohdd'ei r, U cßr mnctcfciyu , &c. Des mures :Morus arbos, le muri.r.
5- Trini colores.] Prxter viridem , qui primo advenit: sedis negligitur , quoniam cum aliis omnibus communis estmoro.
6 . In novifjimis. ] Ob dicta sapientistima arborum, ut Pli-nius ait lib. 1 6. sect. 41.
7. Nascuntur. ] Ovid. lib. I. Metam, versi ioj.
Et m duris bxrentia mora rubetis.
8. Differente callo.] Carne, corpore : qua: vox alibi haudsemel usurpata. De his rubis , morisque , dicetur lib. 24.sect. 73. Describit ea eleganter Phanias apud Athen. lib. a.pag. 51.
Seil. XXVIII. I. Fragis.] Desfrai^es. Ad unedonis sirearbuti affinitatem cum fragis allusilleNaso videtur, cum eacopulat, lib. 1. Metam, versi 104.
Arbuteos fetus t montanaque fraga legebant.
2. Unedoni.] Uarbousier. Pingitur a Dalec. lib. 2. hist. piant,cap. 36. pag. 195.
3. Simile frutici.] Vide Nptas & Emendationes , num.XI V-
4. Terrxque. ] Humique, ceu fraga - fusum nascitur.
5. FruBus anno. ]Sic Theophr. lib. 3. hist. cap. 16.
6 . Et prior coquitur.] Hoc est, simul & floret fructus sub-nascens , & jirior maturescit. Theophr. loc. cit. O ) xcvprsit
cetauTd mxvqvtff dt<&' aptu ovju%xt]ici‘fe] joy r* i/ßv , iS T iTlcor
«vC« v.
7. Ut cui nomen-. -] Unedonis inditum ei pomo nomen affir-mat quod cum unum esitaveris , edere pr* fastidio plura no-lis : & idcirco minime sit in honore meniärum.
8. Comaron , ejrc. ] Scriptores alii a Plinio diffident. Gale-
nus lib. 7. de fac. simp. med. pag. 193. arborem ffuapov - fru-ctum ft>iftsxo?cov vocat. Theophrastus quoque, fru-
ctum appellat. Helychius. Mi yfficiiÄov ,« xaprtis § ycyffta. Ta-men Glollaria & pro ipso pomo sfu-apo'i accipiunt.
Seil. XXIX. i. Punici.] Punicorum malorum acini, sivegrana, ea re a ceteris distant, quod soli omnium plurimos ha-bent angulos.
2. Nec cutis.] Sic tenuem vocat, qua vestiuntur grana,membranam.
3. Totisque.] Succo, inquit, & carne acini toti constant:in iis prxeipue qua: lignum, hoc est, nucleum, aut nui-