Band 
Tomus secundus.
Seite
270
JPEG-Download
 

;

IJQ

Cap. XI.

Cap. XII

Cap. xiii.

C. PLINII NATUR. HISTOR.

cus ex his colligitur ad oculorum medicinas. Eli enim refrigerantis naturae, &'U e0 11 ^ ,contra inflammationes collectionesque. Hulcera per se erumpentia , & praecipue incum meile sanat: item tonsillas. Potus calculos frangit. Thraces , qui ad Strymona 11tant 3 foliis tribuli equos saginant: ipsi nucleo vivunt, panem facientes praedulcem »qui contrahat ventrem. Radix caste pureque collecta, discutit strumas. Semen adaliig atlvaricum dolores sedat: 3 tritum vero, 6c in aquam sparsum, pulices necat.

XIII. 1 Stocbe, quam aliqui phleon vocant, 2 decocta in vino, praecipue alU |. apurulentis medetur: 5 item oculis ictu cruentatis: haemorragiae quoque & dysenteria: + m 1X I V. 1 Hippophyes in iabulosts maritimisque nascitur, spinis albis. 2 Ederaeio racemola est, candidis, & ex parte rubentibus acinis. 3 Radix succo madet, q ulse conditur, aut pastillis firmae. 4 Haec bilem detrahit obolo ponderis, saluberrimemulso. 5 Est altera hippophyes, fine caule, fine flore, foliis tantum minutis. 6 Hujus flque succus hydropicis mire prodest. 7 Debent accommodatae este & equorum natura:,que ex alia causa nomen accepisse. Quippe quaedam animalium remediis nascuntur > 1 °^iz pleri divinitate ad generanda praesidia : ut non Iit mirari satis ingenium ejus, dilp° lll j .tis auxilia in genera, in causis, in tempora, ut aliis prosit aliud horis, diesque 1-111prope line praesidiis reperiatur.

X V. Urtica quid este invisius potest ? At illa praeter oleum , quod 1 in $$to ex ea fieri diximus , vel plurimis scatet remediis. 2 Semen ejus cicutae20 trarium este Nicander affirmat: item fungis & argento vivo. 3 Apollodorus &

co' 1 '

sih'

mandris cum jure decoctae testudinis. 4 Item adversari hyoscyamo , & serpentis& scorpionibus. Quin illa ipsa amaritudo mordax , uvas in ore , J procident^ 1vulvas, & infantium sedes, tactu resilire cogit: 4 lethargicos expergilci, tactis crurismagisque fronte. 7 Eadem canis morsibus addito sale medetur. * Sanguinem trita nct’ 1

25 indita sistit, & magis radice. 9 Carcinomata & sordida hulcera, sale admixto:

ite' 1 '

luxata sanat ,&panos, parotidas, carnesque ab ossibus recedentes. 11 Semen potum cu 111

st

pa, vulvas strangulantes aperit, & profluvia narium sistit impolitum: Vomitiones ist^.mulsa sumptum a coena faciles praestat, duobus obolis: uno autem in vino poto lalH 11nes recreat. Vulvae vitiis tostum, acetabuli mensura: potum in lapa resistit stomachi 1113 ° tionibus. 11 Orthopnoicis prodest cum meile :& thoracem purgat eodem ecligmate,lateri medetur cum semine lini. Addunt hyssopum & piperis aliquid. 13 Illinitur l* e14 Difficilem ventrem tostum cibo emollit. " Hippocrates vulvam purgari poto eo Pnunciat. Dolore levari tosto acetabuli mensura, 14 dulci poto, 17 & imposito cum ^

NOTi.

Radix caste , &c. totidem verbis exstant apud Diosc. loc. cit.Habet nonnullas Galenus , 1 . 8. de fac. iimplic. medic.p. 236.

2. Tritum vero .... pulices necat. ] Hoc pariter Diosc. tra-dit loc. cit.

Sed. XIII. I. Stäbe .. . .phleon. ] In M S S. ut jam mo-nuimus , pheon. Tamen Tiberius Mulomedicus, lib. i. cap.5 ;. 'Z'ntßii • esi jj qua: de stoebe hic referuntur , to-

tidem verbis leges apud Galenum loc. cit. pag. 230. In offi-cinis nomen est , ut plurimis videtur, Scabiosa. Iconem vul-gans majoris apud Dodon. vide, pag. 122.

2. Decolla in vino. J Iisdem fere verbis hxc Diolc. I. 4. c. 12.

3. Item oculis. ] Diolc. loc. cit.

4. Infusa. ] Clystere videlicet. Diosc. iyxxd^fmt.

Sed. X I V. 1. Hippophyes. ] Sive, quod idem est, hippo-phaes. Diosc. in Nothis : Tit 7 Mpuis . oi 'j izrrmpois , oi jizTTroQMts , Scc. Et Oribasius , lib. xi. pag. ipp. iV™p*eY,quod alis hippophyes , id est , lappaginem vocant, qua fullones ve~fies poliunt, in arenosis maritimifijne locis nascitur. I11 Pelopotl-nelb, igtJagaVji , hoc est, spina purgatoria, ap-

pellatur , inquit Anguillara, part. 8. pag. 144. ubi eam ac-curate describit, nec dum in Italia libi vilam testatur. Iis-dem porro notis a Diolcoridc , lib. 4. cap. 162. quibus & aPlinio nostro delineatur.

2. Edera modo. ] Diosc. loc. cit.

3. Radix sacco. ] Diosc. & Oribas. locis cit. Pastillos fari-na; intellige , ex farina concinnatos globos: quam quidemopöZivoy , ervinam elfe Diosc. jubet.

4. Hac bilem. ] Diosc. loc. cit. & Marcellus Empir. cap. 30.pag. 212.

5. Est altera hippophyes. ] Hippophxstoil intelligit, de quadicemus lib. 27. sect. 66 .

Huius quoque. ] Succum ejus, seu foliis, seu radice,seu capite expressum , ex aqua mulsa bibitum , aquam pitui-tamque per alvum detrahere. scribit Dioscorules, lib. 4.cap. id3.

7. Debent accommodata. ] Ego vero sic censeo , & i vnro-tp«if 8 c drsrotpwfn ', nomen accepiste, quod valde candi-dos ac lucidos , seu splendidos pannos efficiunt: sunt enimplanta: fulloni«, l Wo in compositis prarstautiani, magnitu-dinemque significat: cpdtSr splendorem.

Sed. XV. I. In /F.gypto .... diximus. ] Libro 15. sect. 7.

2. Semen ejus. ] Nicander in Alcxiphann. adversus cicu-

tam , pag. 143.

H’ r. : (cy: it ul yet erst- Licia XenrM. ^. I-

Nicandro concinit Dioscorides , lib. 2. E öxop. c. 142- P' ^Je-

3. Apollodorus Qy falamandris. J Nicander quoquexiph. pag. id7.

K«< 5T07t KVlJlf» _

Es )euXesfii x-est. »'»01,1 7 mXovu/Bp&‘ s]/a^apoittl> >

4. Item adversari. ] Diolc. lib. 2. Edsrop. cap.

12,3. npoff 'y oaeuoafagi ,xtii)ss trur oitai , 'S aU

5. Erocidentefque. ] Diosc. lib. 4. cap. 95. K tst ofsap*

nutreii ytecist m tpuXsu fts&miril std/itt. , '(/'1:

d. Lethargicos. ] Plinius Valcr. lib. 3. cap. 7-Vrttca fronti pedibus illinitur.

7. Eadem canis. ] Ita plane Diosc. loc. cit. >'

8. Sangumem , &c. ] Diosc. loc. cit. & Plinius Valcr

cap. 2d. Vide etiam Marcellum Empir. cap. 10. paff - it9 - Carcinomata, &c. ] Diosc. loc. cit. Galenus hb. ^fac. simp. med. pag. 151. & Plinius Valer. lib. 3- "P-

10. Item luxata C fc. ] Diosc. loc. cit.

11. Semen potum. ] Diosc. loc. cit. .jjcfi’

12. Orthopnoicis . ..... ecligmate. ] Haec VCrblS ‘

Diosc. loco cit. • (tri'

13. Illinitur lieni, i Folia cum cerato lienosis iinf 011bit Diosc. loc. cit.

14. Difficilem.'] Plinius Valcr. lib. 2. cap. 23. ^

loc ' cit ‘ - 1 reX- f’

15. Hippocrates. ] Libro primo de morb. mufi 1 ^ plf.

pag. 447. H v KVtSou 01Hvj , xsihie Ktopotdv cec urxttf* , i**2 otov Ktxpttstistoy totestes ä'tfoivcif 7 rotvv , dir ^ itl^

prxgnans intumescat, urtica semen plurimum, V mds aiditatum odorandum potu bis die dabis. n ci)^ 0 '.

id. Dulci poto. J Cum vino dulci , trtw yXoxu, , ‘ 3 AHippocr. lib. 1. de morb. mul. tcx. 88. pag. 47 -',, ^ixxafaoi . .. odu/lr, o’ 11 In it

t’f T«'r ßtsßäviK , is t!oo' ttufflw' yafteys , >p pstfy

iS'uürt ... iq tr tue ■up.a'dfiyt f , 1^ ii ffi.t djotsyrXdliU - ■ ‘

474 K vtihis xup 7 tov Tgf Zaiy iv dtvu ivaefdSi uteri fuerint hulcerati .. . dolor acutus corripit luttib “ 1 s^guina , & imum Ventrem , Cr dolor sursum procedit . - - s VC-?' ad scapulas .... pSticee femen terito in vino odoratopotui dato.

17. Lt impofito cum succo malva. ] Libro de naluD