6r.r C. PLINII NATUR. HISTOR.

maxime canibus. Aurum argentumque quo mollius, eo pulcrius. 9 Lineas ex argeiis 0nigras produci pleriquc mirantur.

XXXII. E(t & lapis in his venis, a cujus vomica liquoris aeterni argentum vivumappellatur: 1 venenum rerum omnium. 1 Exeli ac perrumpit vala permanans tabe diu-5 3 Omnia ei innatant, praeter aurum: id unum ad se trahit. Ideo & optime purgat - cetera*e jus sordes exlpuens crebro jactatu fictilibus in vasis, 4 vestibus injectis. Sed ut ipsum aauro discedat , in pelles subactas effunditur, per quas sudoris vice defluens, purum relm*quit aurum. Ergo & cum aera inaurantur, sublitum bracteis pertmacistime b retin et *Verum pallore detegit simplices aut praetenues bracteas. J Quapropter id furtum qusren-io tes, ovi liquore candido usum eum adulteravere: mox ßchydrargyro , de quo S suo dice-mus loco. Et alias argentum vivum non largum inventum est.

XXXIII. 1 In iisdem argenti metallis invenitur, ut proprie dicamus, c spumae Ep jScandidae nitentisque, non tamen translucentis: 1 stimmi appellant, alii stibium, alii ala*bastrum, alii larbason. 3 Duo ejus genera, mas & femina. Magis probant feminal 11 •IZ horidior est mas, scabriorque, & minus ponderosus, minusque radians & arenoh° r '4 femina .contra nitet, friabilis, fisturisque, non globis, dehiscens.

XXXI V. 1 Vis ejus adstringere, & refrigerare: principalis autem circa oculos: nai 11que ideo etiam plerique platyophthalmon id appellavere, quoniam 1 in calliblepharis m uherum 3 dilatet oculos. Et fluxiones inhibet oculorum, exhulcerationelque, farina ejus &20 thuris, gummi admixto. 4 Sistit & sanguinem cerebro defluentem. Efficacior & contra recc sltia vulnera, & contra veteres canum morsus inspersus farina: s &contra ambusta igni, cu^adipe, ac spuma argenti, cerufläque, & cera. 6 Uritur autem offis bubuli fimi circumli tu ‘^in clibanis: 7 dein restinguitur mulierum lacte , teriturque in mortariis, admixta pluvia*^subinde turbidum transfunditur in anxum vas , & mundatur nitro. Fa:x ejus intelligitur phict2 5 bosiflima, quaque subledit in mortario , abjiciturquc. [Dein vas , in quo turbida transs'lunt, opertum linteo per noctem relinquitur,& postero die quod innatat, eifundi rU |'spongiaque tollitur. Quod ibi subfedit, flos intelligitur, ac linteolo interposito in $° *liceatur, non ut perarescat. Iterumque in mortario teritur, & in pastillos dividitur. 8te omnia autem urendi modus necestarius est, ne plumbum fiat. Quidam non simo utu 113° tur coquentes, 9 sed adipe. Alii tritum in aqua triplici linteo saccant, facemque abjici ullt '

Interpretatio.

a Cuius. ] Qui fundit ac vomit ex se liquorem numquaniconcrescentem, sed perpetuo fluidum.

b Retinet. ] Alligat xri bracteas aureas,c Spumo: lapis. ] Lapis spuma; concreta: similis.

N O T &.

1

9. Lineas ex argento. ] Isidorus , lib. 1 6. cap. 18. Pliniusipse supra , sect. I 9. Cum argento , are , plumbo , linea produ-cantur.

Sei 1 . XXXII. I. Cenemtm. ] Argentum vivum appella-tur , cum sit venenum: nec vitam, sed necem alserat.Diosc. lib. 5. cap. 110. Sunt L?" qui argentum vivum, inquit,per sese in metallis inveniri affirment.

2. Exefl, &c. ] Isidorus, lib. 16. Orig. cap. r8. de ar-gento vivo: Servatur autem melius in vitreis Vasis: nam cete-ras materias perforat. In argenteis quoque , ac plumbeis, stan-ncisque afiervari tuto auctor est Diosc. loc. cic.

3. Omnia et. ] Vitruvius,lib. 7. cap. 8. pag. 141. de ar-gento vivo : Cum in aliquo vase cfi confusum, inquit ,fi supratd lapidis centenarii pondus imponatur , natat in summo : nequeeum liquorem potefl onere suo premere , neque elidere, nec dtffipa-re. Centenario sublato , fi ibi auri scrupulum imponatur , non na-U.bit,sed ad imum per se deprimetur. Ita non amplitudine pon-deris, sed genere singularum rerum gravitatem este, non eß ne-gandum. Vitruvium totidem verbis Isidorus expressit, Ib. 16.Orig. cap. 18.

4. Vtstibns inieflis. ] A vestibus , inquit, injectis in vasafictilia , & ibi crematis, auri sordes separat argentum vi-vum iis immixtum. Vide Notas & Emendationes, num.XXVII.

5. Quapropter id furtum. ] Quaerentes furtum tegere, acsimplices pro geminis, vel tenuiores pro crassioribus bra-cteis in aere inaurando adhibentes, pro argento vivo nativoac fossili, hydrargyrum sublinunt, aut candidum ovi.

6. Suo dicemus loco. ] Infra , sect. 41.

Seil. XXXIII- I. In iisdem . ] Stibii fodinas in Senensiagro, Comitatu S. Flora: - & in Germania pluribus locis,etiamnum reperiri testantur ssiasavolus , Matthiolus, Fallo-pius, aliique , quos laudat Cxsius , lib. 2. de mineral. cap.4. sect. 10. pag. 215. Sed frequentius illud est, quod facti-tium : nunc Amimoneum vocant : cujus usum veteribus in-cognitum medici peritiores aiunt.

2. Stimmi. ] Diosc. lib. 5. pag. -9. T»§ oi fl /1 sißi , y‘Kta.ToopJu.^/asv , oi 'j xdpßany , oi 7 fiptfu öocaMtmy.

3. Duo ejus genera. ] Sic auctore* proxime appellati.

* *

4. Femina contra , StC. ] Et hoc genus ili primis 3 L*ride commendatur , loc. cit. J,is

Seil. XXXI V. 1 .Fis ejus, &c. ] Hxc totidem vCDiosc. loc. cir. , arU m

2. In calliblepharis. ] Calliblephari nomine palp tU

fucus intelligitur. . CQ jj

3. Dilatet oculos. ] Stibium nigro tingit colore ctd cl Cf;.mulieres ciliis illinunt: qua de causa & yiuuuiiot a,

iu Nothis vocatur: & quia artificiosa ha: e tinctura dtoculos videtur, 'tst.a.tvdrpju.x^y.

4. Sistit er. J Diosc. loc. cit.

5. F.t contra ambusta. ] Vide Notas & Emendat-

XXVIII t0r i-

6 . Vrnur autem. ] Hunc fere urendi modum docebasius, lib. 13. pag. 23 1.

7. Dein rcstingailur. ] Dioscor. similiter, lib. 5 - c ,

F.^oupt^Bv j eßivyineq yolXa.K-n c&pptyoToxts 1

miXcuiS. Exemptum reßinguitur lalle mulieris qua mare”* T

rit, aut vino vetere. , . > s'

8i Ante omnia autem. ] Diosc. loc. cit. K tutratji/yfixay c/mtjiv xj IfcQuiarffi'v «peg/t mipoietoic ■ l ° 1 ' 1 ™sufP'

nAtov wj , /ayXißitvTcu. Cfitur vero prunis impostumque , quoad ignefiat : fi enim amplius uratur, plu”\eliquescit. Parum feliciter vertisie Plinius videturfouTua , ne plumbum fiat. Quis enim non statini t

stibium diutius ustum in plumbum degenerare ? • Jc'

9. Sed adipe. ] Hic vero Plinium, homonyniia ^o^iata 3lusum , fio? apud scriptorem Grxcum , a quo hxc ‘1^ f a , iii#

est, pro adipe perperam accepisse, cum pro

aqua subacta: accipi oportuerit, pane perlhalum^,^ jDioscoride* enim, lib. 5. cap. 99. de stibio : üVt«T7 xj ifupvßiy etc uyßjnpy&S , aX£A f r «111 > ^

xujn re ftcop. Torretur autem farina subasla rirrf»* poftt^jcarbonibus obrutum , donec crusta carbunculetur. QU 1 . ; sia

mis verbis apparet vocem fiap hoc loco non a r c o'farinam subactam significare: nam crustam ea jn ‘p e |icia fquendo , qux’ carbunculatur , cum torretur 'S 111 ’ ftibi“’’'certe interpres Ori,basii, lib. 13. pag. 23 1 ■ C rcr " a j oll e( crircrusta ex farina circumlitum, V carbonibus obrutu”*>