Buch 
De beschryving van Japan : behelsende een verhaal van den ouden en tegenwoordigen Staat en Regeering van dat Ryk, van deszelfs tempels, paleysen, kasteelen en andere gebouwen; van deszelfs metalen, mineralen, boomen, planten, dieren, vogelen en visschen. Van de Tydrekening, en Opvolging van de Geestelyke en Wereldlyke Keyzers. Van de oorfpronkelyke afstamming, Godsdiensten, gewoonten en handwerkselen der inboorlingen, en van hunnen koophandel met de Nederlanders en de Chineesen. Benevens eene beschryving van het Koningryk Siam / In 't Hoogduytsch beschreven door Engelbert Kæmpfer, ... ; in het Engelsch overgezet, door J.G. Scheuchzer ... ; Voorzien met kunstige kopere platen, onder het opzicht van den ridder Hans Sloane uytgegeven
Seite
85
JPEG-Download
 

VAN JAPAN.

Wegen desiélfs zonderlinge hoedanigheid, sdat het geen water inzuygt en doorgaankan voor Cederhout. De Keyzer heeftsomtvds wel verboden deze doornen omte hakken tot welken gebruyk het we-ien-mocht. Maar op bevelen van de-zen aard slaat men weinig acht, inzon-derheid in de verafgelegene Provintienvant Hof, ten zycr eene zwaareftraffè by ge voegt is op de over-treders dier bevelen. Kfàmaki , dat is eenstinkende Maki-boom , SJïnoki een ibort vaneen Eyke, en Ju snokt , dat is Yzerboom,dus genoemt van de ongemeene hardig-heid van deslèlfs hout, zyn alle zeer ge-mene boomen. De meeste buyzenWorden van derzelver hout getimmert.Fatznoki , een boom, groeyende ontrentde Stad Jefen , en de wortel van deKampherboom, geeft het besten en onge-mcenste hout voor Kabinetten, Schryn-Werkers kisten,en diergelyken soort vanWerk, van wegen de aerdige streependie doort zelve loopen.

Japan meen ik dat in stryd speeien magrnet de meeste, zo niet met alle bekendelanden, over de groote verandering enverscheidenheid van aangenaame schooneplanten en bloemen ; waar mede de goe«dertiere natuur zeer mildelyk en aartig-lyk haare velden, heuvelen, bostchenwildernisten opgepronkt en verefheeft. Sommige dezer verplanten zyde hoven , en zy teelen dezelve menaerstigheid tot de uytterste, en waarlyktot een verbaazende trap van volmaakt-heid. Het zou te ver van myn tegen-woordig voorwerp afloopen , om alkdeze die ik geduurende myn verblyf irdat land gezien heb op te tellen eite beschryven. Ik beware die toeen ander werk, en ik zal hier my alleenlyk bepaalen met steeds eenige devoornaamste te melden, ijubacki is eeit'edelyk groote heester , bloemen dragende, de roosen niet ongelyk. Zgi'oeit in bostchen en struyken. Ze heelyeelderley sehoone soorten, van welkde Japanfche taal, die zeer woordry.l s , 900. naamen zyn, indien het war't geen de Inboorlingen verhaaleris ccn - andere heester met Lelyloemen. De Inboorlingen zeggen va' dat men meer dan honderd veiwheidene van deze in de Hoven Zieic twee soorten die in het wild groey e o , deen met purpere , en dander«iet vleeschcoleurde bloemen geven eeIchoon cieraat aan de velden en heuvelede bsoeytyd ^ nytleverende bcichoonste gezicht dat niet uyttesprekets. «5 akanmulfio is een andere heester mi

enverciertin

ï. Boek ÍX. Hoofdst. 85

Lely-bloemen, maar veel grooter dan devoorige. Ze is ook veel raarder, en daarzyn van deze maar driederley soorten.

Momidft , is een soort van Mapple. Het Mfippié;word dus genoemt van de purpere kleurvan deslelfs bladen. Daar zyn tweeder-ley Van dit soort, dewelke vanelkanderalleenlyk hier in verschillen, dat de bla-den van deene in de Lente en die vandander in de Herfst purper worden.

Beide verschaffen zy aan het oog een zeeraangenaam gezigt. Men zegt ook datde bafi-bomn in dc Herfst tyd de kleur Fast-boonrvan haare bladen in een schoon purperverandert.

Daar zyn onnoemelyke veele soortenvan Moederkruyd (Matricaria) en van Moeder-Lelyen in dit land. eerste (welkerbloemen door kunst en voorteel ing zogroot geworden zyn als Roosen) zynde voornaamste verderfden van Huysenen Hoven, en de tweede , namelyk deLd yen,, van woeste onbebouwde plaat-sen. Dc natuur is ook niet spaaríàamergeweest ten aanfien van de Narcisten ,de Lischbloemen, de Angelieren en dier-gelyke. Doch ik kan niet nalaten eending aan te merken , 't welk is, dat de-ze verscheide bloemen ' zo veel te kortschieten by andere van da\: zelve soortdie in andere landen groeyen in sterktecn aangenaamheid van reuk, als deze dieanders overtreffen in uytgeleeiëne fraay-beid van haare kleuren. Het zelve is ookwaar ten opzicht van de meeste vruch-ten in Japan groeyende , dewelke zeerver te kort schieten in de aangenaame,heffel yke cn kruydige linaak van die,dewelke in China en de OosterscheLandschappen groeyen.

Zy bouwen ook zo veel Hennip en HennipKottoen als zy den grond in hunne veldenlatnnen missen. Syro of de wilde Hen- H enn \p Cnip-netel groeyt overvloedig op de mees-te onbewoonde plaatsen. Deze plantmaakt eenigermaten goedt gebrek datmen heeft aan Hennip en Kottoen ; wantvan dezelve worden gemaakt verscheidesoorten van stoften, fyne en grove.

De zaaden der volgende planten ge- Planten enven haareii oly voort gebruyk van ge- ^ adennecs-cn huysmiddelen. Kirt , is een zeen-O^^^.hooge, dog raare boom. Ze heeft bla- Kiri.den gelyk Klissenkruid, bloemen gelykhet vingerkruyd aan een langen steel, enzaad gelykende dat van dc Heems wor-tel. De Mikadih of Erf-Kerkelyke Key*zer draagt drie bladen van dezen boommet drie bloemstangen in zyn wapen-schild. (Ze word beschreven en afge'beeld in de Amoenit : Exotic. op de 8- ,bladzyde.) Abrajin is eeil middelmatige ra 1C -

T -> boom