464 AANHANGSEL VAN DE
voornemen is alleen eenig verhaal medete deelen van die brandmiddelen, die opden huydigen dag in gebruyk zyn in ver-scheide Asiatische Landen.
Verscheide §. 2,. De Arabieren,en deze Asiatischebrandmid- volkeren, die haare kunsten en weten-ila*e' m A " schappen van dezelve ontfangen hebben,bruykr. voorbeeld, de Persiaanen, en deze
der onderdanen van den Grooren Mogol ,die het Mahometaansch geloof omhelsden,hebben zoo veel als ik door een naarstigonderzoek heb kunnen vernemen, nooitdè Arabie- andere brandmiddelen in gebruyk gehad,ren. dan wolle stof, met Weede geverwt , of’t geen de Franschen noemen Cotton Bleu ,blaauw kattoen. Zy nemen een stuk vandit blaauwe stof, binden het zamen styfen vast op de wyze van een rolletje,om-trent een halve duym in de middelstreepover ’t kruys en twee duyme breedt lang.Dit rolletje zetten ze op het deel,enstee-ken het aan ’t boven eind in brand , la-tende het gloeyen en zachtjens om laagbranden, tot dat het ten eenemaal ver-teert is tot astche. Dit brandmiddel isniet alleenlyk uytnemend pynlyk, maarduurt daar en boven zeer lang, en mar-telt den Lyder fomtyds een vierde deelvan een uur, en langer, eer het uytge-brand ien de hitte gedaan is. Het gaatook gepaart met zeer quaade gevolgen,menigwerf doorvreetende hetvleefch, zodat daar uyt voortkomen leelyke en by-na ongeneeselyke zweeren, ’t well? ikweet waarachtig te zyn, in zo ver, datgedurende myn verblyf in deze Landen,veele diergelyke lyders by my gekomenzyn, om geholpen te worden. Het bran-den over zyndc, heeft dc Heelmeesterniets meer te doen, dan het deel te fmee-ren, en wanneer de korst afvalt, de et-terdracht te bevorderen. Ik geloove, datde groote en duurende pyn door dezebiandmiddelen veroorzaakt en de grootemoeyte om de zweeren te geneesen, die alte dikwils op derzolver oplegging vol-gen, de redenen zyn, waarom de Inwoo-ners van deze Landen, dezelve Zo wei-nig gebruyken , niet tegenstaande zy zozeer aangeprefen worden door de Genees-heeren in hunne schriften en gesprekken.Ik heb even tevooren gemeld de Glajlumof Verwers Weede en ik moet de vryheidverzoeken over dit ontwerp iets verderdaar by te voegen. De brandmiddelenvan de Arabische Medicyn Meesters moe-ten zyn van een stof, geverwt met hetafziedfel van deze plant, op eene voor-onderstelling, dat het de kracht van hetvuur aanzet, welke vooronderstelling zyzeggen, dat ver af is van inbeeldelyk teZyn, maar gegrond op een aaneengescha-
kelde ervaarentheid zedert veele Eeuwen,
Dit gevoelen der Arabieren word ookzeer onderschraagt door eene bevatting,welke zeer veel ingang genomen heeft byhet gemeene volk in Europa, dat eenstukje linnen blaauw geverwt met Weedebrandende, en het onder den neus hou-dende van gen mensch, met stuyptrek-kingen, of gelyk zommige het noemen,met den duy vel behebt, het toe val kracht-dadiger zal afweeren, dan de rook van witlinnen of van welke andere stof het zynmag. Dit kan ik 'er van zeggen uyt eigeondervinding en als een wescndlyke waar-heid , dat ik ín myn eige praktyk in deIndien zeer grootelyks van vrucht bevon-den heb in uytwendige ontsteekingen,om deze blaauwe bandagien en doeken opte leggen, het zy in stoovingen als an-ders , in plaats van wit linnen, voor hetwelk zy in diergelyke gevallen zekerlykte achten zyn.
De Rrabm'mcn of Scbool'Wyzen der oude z OnderGneksche Schryvers, die zyn de Wys- dêfirahmi-geeren, Godgeleerden en Geneesheeren nen en in-der Indiaanfche Heydenen, en alle die Heyden^nheydensche volkeren, die derzelver Leere enen *volgen, houden zich niet aan eenigbrandtmiddel, gelyk de Arabieren, maarbedienen zich van veele, volgens de ver-andering van de ooríàakenen deziektens.
Zy zeggen,dat de verborgene oorzaakender ziektens niet alle van een en den zelf-den aardt zyn, en dat derzelver verande-ringen even gelykelyk zyn verscheiden,dat by gevolg het gebruyk van een eenigbrandmiddel met geenwaarschynlykheiakan worden vooronderstelt even goedvan gevolg te zyn in alle voorvallen,maar dat men zulk een moet verkiescn,als men bevonden heeft, door veele her-haalde ondernemingen en beproevingen,
’t welk het best overeenkomt met denaardt van de ziekte,en metdegesteltheidvan den Lyder. Maar, van welke ver-scheiden soorten van brandmiddelen deBruhminen zich bdienen, en hoe die be-boeren te worden in het werk gestelt hebik nooit kunnen uytvorsichen, hoeneer-stig ík daar na ook gezocht hebbe, gelykhet in der daad ook by na ten eenemaalonmogelyk is voor vreemdelingen in’t al-gemeen, om door te dringen in de Ge-heymen van de bedekthouwende Docto-ren. Het gemeenste Brandmiddel, datin deze landen in gebruyk is ( want deandere, zy zyn zo ze [willen, wordenzelden gebruykt ) is het pit van de Jun-cus i die in moerassige plaatsen groeyt.
Het komt 'er niet op aan, welk soorthet is, zo nochtans dat ze iets grooterendikker is, dan de gemeene Bieze. Dit