L I B ER T
Pro aliis autem aspectibus certum est quadra-tum non modo terminari ad Terras centrum, velex Terra mensurari angulo recto, sed in ipsoetiam Coelo mensurari 90. gradibus; alioquin exquocunq; Terras loco duplum quadrati non effi-ceret diametralem oppositioni:jam vero illud fie-ri non potest quin Tellus sit in centro: eademqueest ratio de trino, sextili, &c. quorum angulus adTerram,& mensura in Coelo luntubiq; Terra-rum aequalia : ergo T ellus est in Mundi centro.Hoc autem adhuc evidentius sic probari potest.Sol in centro Mundi dici nequit conjunctusuni parti Coeli potius quam alteri: cum ad omnesse habeat aequaliter: at si ponatur extra centrum,dicetur conjunctus ei Cceli parti cui vicinior fu-erit, hoc est ad quam ex Mundi centro per Soliscentrum ducetur linea recta, per quam pars illaCoeli & Sol influunt unico radio ad Coeli cen-trum terminato; ideoqueratio formalisconjun-:ctionis pendet ab ipso centro: tum quod Sol velPlaneta cojunctus debeat este extra Mundi cen-trum, tum quod radius conj unctionis termineturad centrum ob concavitatem partis Cceli, ut di-ctum est in ratione prima, neque protenditur ul-tra centrum, alioquin circa ipsum maxima orire-tur influentiarum confusio : At ratio formalis op-positionis pendet etiam a centro, ut supra osten-sum est; nec non ratio aliorum aspectuum - undeconjunctio definiri debet, duorum radiorum iriunum coeuntium confluxus ad Mundi centrum.Oppositio verb, confluxus duorum radiorum adMundi centrum sibi diametralster occurentium.Quadratus aspectus, confluxus duorum radio-rum ad Mundi centrum sibi angulariter occuren-tium ac efficientium angulum rectum sive sub-tensum quarta partejcircumferentiae Coeli. Atquesiede reliquis aspectibus. Ex quibus patet Ter-ram quae corporuCcelestium viribus & aspecti-bus afficitur,necessario debere esse in Mundi cen-tro^ in superiore figura Venerem & Solem nonesse conj unctos, nec Venerem & Marte oppositos.
Quarta ratio haec est. Domus Astrologicae sivefigurae Coelestis dividuntur circulis maximis abinvicem distantibus 30.gradibus aequatoris,quodnempe divisio illa fiat exacte per triplicitatespunctorum vel angulorum figurae Cardinalium,ut in cabala nostra ipsarum domorum ostendeturlib. 18.ergo illi omnes circuli transeunt per Mun-di centrum, atqui omnes quoque transeunt pesTerrae centrum, cujus respectu dicuntur maxi-mi, atque ab invicem distant 30. gradibus -equa-toris : ergo Terrae & Mundi centra idem sunt,ideoque T erra est in Mundi centro. N ec prode-rit objicere quod Tellure posita in orbe magno,ejus & centri Mundi distantia sit insensibilis re-spectu primae sphaerae : nam etsi orbis magnusfere ad Ccelum usque pertingeret Teliurem de-ferens ;non tamen propter majorem orbitae Tel-luris amplitudinem, modus agendi Coeli in ip-lam Tellm-ctn variaretur, ut ex Astrologiae prin-cipiis , hoc est domorum divisione constat; ideo-j?, ura P^kstis semper esset per triplicitates
lvideda,circulis respectu Terrae maximis: quodnusia ratione fieri posset, dum Tellus ä Mundicentro distaret intervallo maxime sensibili, fere-que aequali ipsius Coeli diametro. Quamobrem ra-* l °nes omnes tum Physicae, tum Astrologicae, Tel-
uris extra Mundi centmhypothesicontrariantur.
E R T I U S. u
Similiter quod ipso T erra sit immobilis proba-vimus rationibus Theologicis,Phy sicis & Astrolo-gicis; Theologicae sunt haec tria praesertim Scriptu-ras loca,in quibus praevidens Spiritus sanctus erro-neas quorundam hominum opiniones, suam redu-plicavit assertionem: nam Psal. qz, dicitur. Etenimfirmavit Orbem Terratopxod lufficiebat;fed insoperadjecit,^»; non commovebitur. Piai. 1 oj ,A«r funda -fit Terram super stabilitatem suam : & adjecit , nminclinabitur inse culum /iraf/si Eccles. cap. 1. Terrain aeternum staf.&c adjecit: Oritur Sol & occidit, estad loeumsuum revertitur ;, ibique renascens gyrat permeridiem estfleffiturad Aquilonem. At Copernica-ni instar Judaeorum ac Haereticorum adeo sontob-coecati ficticia concinnitate sui Systematis, ut hancadeo claris Scripturae locis obstinate praeferant ,nugacibus responsis lese defendant, petantque sen-tentiae Tycbonis demonstrationem geometricam ,quamvis ipseru nullus systematisCopernici geome-tricam demonstrationem proferre umquam potu-erit.
Est autem valde notandum, quod Copernicusejusque Sectatores ut suum T elluris motum tuean-tur, ausu nimis temerario illudunt sacris Scripturis.Dicunt enim Iaeram Scripturam , hoc est Spiritumsanctu in locis suprapositis lese accomodafle lensuivel captui plebejorum, ut dum Gen. c. j. de Sole ScLuna dicit , fecitaue DEUS duo luminaria magna .
Ad haec autem respondeo primo. Quod licet Sol& Luna dicantur hic luminaria magna,tamen illice»subsequitur in Textu : Luminare majus ut praestetdiei,luminare minus ut praestet.noffi .-Nullus autemplebejus potest senlu discernere luminare majus atminorsiquia.Sol & Luna ad lenfum videntur aequa-les ; itaque haec verba confundenr plebejum homi-nem, täntumq; ad doctum pertinent. Secundo qua-vis Sol & Luna ad sensum sint «quales & juxta lit-tera magna luminaria, tamen Vir doctus per paral-laxes demonstrabit Solent esse Planetarum maxi-mum : Lunam vero omnium minimam. Jam veroScriptu r« loca pro T errse quiete sopraposita, suntvera juxta litteralem sensi :tn, vel sunt falsa: si pri-mum,corruit opinio Copernicana: si secundum,de-monstrent eX Copernicanis coctores salsitatem, utsupra factum estpro Scie atq; Lumqnec ludant am-plius de sacra Scriptura pro'siise opinionis defensio-ne - quasi Spiritus fimctusrdoctis illudere voluerit.
Physicarum autem rationum prima & optima'h«c est.Posito enim Terra; motu vel inMundi cen-tro vel in orbe magno; certum est, imo a Copst ra-canis receptum, aquam & aerem ob suam fluxibili—ratem non ex «quo obedite motui Terr«,sed refla-re ad hujus occasum: magis autem aerem ob majo-rem ejus fluxibilitatem a majori raritate: Alioquinsub.Equatorenon vigeret ventus Orientalis inde-siciens,& naves etiam ad occasum impeliens ffipraMare,quem volunt esse aerem restantem ad occa-sum aqux, ut hxc restat ad occasum Terr«. Si ergoqua proportione aqua restat ad occasum Tellurisratione fluid itatis , eadem aer restet ad occasumaqu« ( cujus contrarium nulla efficaci ratione pro-batur, cum de hoc constet, quippe motu naviumin occasum ab illo vento ) quoniam ex Keplerolib. 1. Epist- Astronom. Copern. pag. xo8. Globi,bombardici motus m egrestu fistula vix tardiorest motu Terra sub aquatore, & pag. 12 %. fluxusperhibetur este ex Occeano Eoo in Indiciim quavis;sagitta celerior : ponamus motum illum globi, hos