UBER UNDECIMUS. SLtz

• «er contrarii, ideoque ab .eadem Physica saltemUniversali produci queunt: at calor & frigus Ele-mentaria , sunt formalker contraria ; ideoque a^ a uhs per se formaliter contrariis. Jam vero Sol &n^Urnus non sunt formaliter contrarii ratione sob-antl$ , quippe cui nihil est contrarium ; sed ne-i Ue etiam lumina Solis & Saturni sunt formaliterc i e ntl ' ar ia: sunt enim idem lumen non tantum fpe-»sed etiam numero , quippe lumen Saturni est.em numero lux Solis ä Saturno reflexa j ut quas^ P ec ulo Ve l pariete reflectitur: Solis autem & fl-‘«utn lumina cum sint ejusdem speciei ex cap. 8-Caf e - rUnt etiatn inter se contraria. Ob hanc igitur. 0riS frigoris contrarietatemjux per se utrum-a e Producere nequit. Adde quod jam supra pa-j « socem non agere virtute Solis aut Saturni; ve-. 1 Ca '°r non virtute ignis, sed per se calefacit. Sir 5 m ^ UX a git ex se & virtute propria, ergo idem‘ e e mciet cum utroque;nec aliud cum uno, aliudtr Q etn CUm a ' tero , fluin vis ejus propria ab alteru-’mniutetyr, idem enim manens idem, sempertX r^itridem: ^.t si immutetur, jam nonageta p e eontra hypochesim . Praeterea caularum inlc l u ?tn effectum concurrentium, neutra immu-a ‘seram, sed quaelibet juxta propriam naturamscientiam operatur. Sic calore & frigore con-rientibus subjectum fit partim calidum, par?sic ^ ^"^idum pro ratione virtutis singulorum,stieif'1! S P er suum calorem calefacit, per suum lu-a ul'' U / lllsla b$t P er luam formam generat ignem,

Qu d s S . um causarum vi propria immutata :at-

p e "c' etiam color albus nigrp permixtus , gri-■ Um i croceo autem, citrium gignit, agendi ra-lD ne formali nullibi temerata: Ex eo evidens quodflorum quilibet mixtionem sibi eo magis assimi-s ’ fluv magis ipsius super alterum fuerit prxdo-

His

lum

3 ei'go sic se habentibus consequitur, luci nul-Per se effectum convenire praeter illumsoatio-neiri > quae ejus formalis effectus est, cuicumqueCorporj sive Soli, sive candela; illa sit propria,vel a‘JOocunque reflectatur. Nec in alium finem lumi-Raria quatenus luminaria Genesis cap. i. facta esseicuntur nisi ut sua luce dividant diem atque no-^Em , 6c luceant in firmamento Coeli, & illunu-^ent Terram. Ac proinde lux non universalis, sedParticularis tantum causae rationem sortitur, quip-P e flusenon diversos, sed unicum specie effectumP r °ducere valeat. Hac in parte inferior calore quiNefacit, rarefacit, vivificat, coquit, digerit, li-ff Ue facit, indurat, pluresque alios differentes prq-üc « effectus; cum lux dyntaxat illuminet.

. ^cque praeterea lux parvi sagienda est, quodJ ar n instar Cornicis jEsopicae plumis alienis aNo-f r lz denudata videatur. Ipse enim nulli invidens,~ e y uobiliffitna forte sua merito contenta, secon-ciendam exhibet corporeis, nec non spirituali-um 15 oculis j ut 6c qualis sit innotescat, & quod ejustr'V, Ur3£ n ° n conVen it»eidem ignara gratuitate non/’ aatur - Attamen est qualitatum omnium solon u perceptibilium nobilissima & facile princeps?c Vl cujus ilU objectum est primarium interAnteros sensus nobiU tatls principatum sibi facile

frenis 1 C T'i PrK , Cerealu ^ e st totius Mundi decor at-

//omn' ntud °’ qUa iu N a tahorror, tristitiaque

sapiem'ir CU ^ alent ' ^flIuaobrem Mundi opifex' r «uümus , creavit lucem, ut sosc sua specte

hominem exhilararet, D e i que opera conspi-cua faceret, sicque sibi utilia a noxiis homo discer-neret , ab hifque caveret, illa autem tuto pro seque?retur, atque in singulis Deum agnosceret, vene-raretur, &c gratiarum acticine prosequeretur. Il-lam autem corporibus affixit Coelestibus., tuntquod ab his Tellus sufficienter commodiusque il-luminetur ; tum ut per ipsem immense Coeli vasti-tas, stupenda Solis aliorumque Planetarum, sedpraesertim fixarum magnitudo , nec non propriisingulorum motus hominibus innotescunt!, inde?que suam Omnipotentiam, Sapientiam, Majesta-rem atque Bonitatem infinitam acctiratius meti-rentur, quae omnia lumine sublato laterent. Neqhisce contentus Deus Opt. Max. artem etiaiqhominibus inspiravit lucem, vel ex radiis Solari-bus , vel ex attritu lapidum in alieno corpore exci-tandi , quae tenebris durantibus lucis Coelestis vi-caria foret: qua etiam lustrandis subterranei? locisutuntur homines, ad quae lumini Coelestinqn da?tur ingressos. Deus enim quaecunque sont jyCoelo & super’J’erram , maxime videri voluit 5subterranea vero, aurum,ferrum, sulphur, arse-nicum» Sc alia ut periculo plena iliis abscondi: adhaec nullum sensibile, Dei Imagiqem perfectiusexprimit ipse luce, quam propterea Marsil. Fic,Lib. z. Epist. ait esse quasi Nunien quoddam soMundano hoc templo , De i similitudinem re-ferens. Et rursus, lumen rebus ä Deo factis estquidam Divinae claritatis splendor; & ut ita loqugrest Deus, quasi seipsum finiens, & ad operumiliorum capaci taten» lese accommodans. Multa aliainter D E u m & lucem analoga plane miranda exPhysicis vel Opticis hic afferri possent, quibusmens humana m Dei cognitionem eveheretur,sed alibi paflim occurrunt. Qoamqbrem sat eritNobis ostendisse, lucem qualitatum sensibilium su-premam-, maximilqueencoroiis in sui Authoris.ho-norem celebrandam , neque ex ie, neque alienavirtute, aut cum altero agente calorem ,frigus,humorem, aut siccitatem producere, ut hactenusopinatum est , praesertim ab Astrologiae osoribus:sed per se dunfaxat illuminare z A c fl ue d e luce ha-ictenus dixisse sufficiat,

Caput XIV,

■De Tenebris .

fT Ulgo fertur contraria juxta se posita magis ^u-v cescere, itaque postquam de luce supradictumest, de Tenebris jam dicendum aliquid.

Dicunt Optici umbram esse privationem lumi-nis primarii, & derivationem vel effluxum secun-darii; ut cum paries cubiculi, Solis radio illustra-tus alterum parietem Soli non conspicuum illumi-nat ? hic secundario lumine affici & iu umbra efledicitur : at tenebras dicunt efle privationem lu-minis primarii & secundarii.

Patricius autem Lib. f. Pavangi^, vult tene-bras efle ens luci positive contrariam, idque ratio-ne 8c experientia probare contendit. Ratio ejustalis est. In retum natura dato uno contrario datur& aliud: contraria autem eaejse dicuntur qua subeodem genere maxime diflant: Ergo ingenerevifi-bilium erunt quoque duo extrem <* inter se contraria ,scilicet maximum visibile quod es lux Solis , &mi-

V nitnum